fbpx

Ελένη Ράντου, συνέντευξη στη Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

smaragdamichalitsianou@gmail.com

«Στο σανίδι είχα πάντα τόσο άγχος. Μέχρι πρόσφατα τρέμαν τα χέρια μου. Δεν μπορούσα να το διαχειριστώ. Όταν μπήκε και η παραγωγή στο κάδρο, το να παίζω άρχισε να γίνεται λυτρωτικό. Για 2 ώρες κανείς δεν μου ζητάει λεφτά, κανείς δεν προσπαθεί να με ξεγελάσει, να με κοροϊδέψει, τεράστια  ανακούφιση. Ξαφνικά το να παίζεις είναι σαν εκεχειρία σ έναν πόλεμο» 

Η Ελένη Ράντου είναι η ηθοποιός που σε γοητεύει. Έντονη παρουσία στο προσκήνιο του ονείρου, που σημαδεύει καταλυτικά τους ρόλους της. «Ανεπανάληπτη» φωνάζουν οι θεατές που παρακολουθούν τις παραστάσεις της, το έχω ακούσει, γιατί εισπράττουν, ότι η τέχνη της τους κάνει καλύτερους.

Η κα. Ράντου έχει προσφέρει αμέτρητες υπέροχες στιγμές στο κοινό της, που γεμίζει ασφυκτικά το θέατρο «Διάνα». Είναι αυτό που λένε: ηθοποιός που κάνει τη διαφορά και βεβαίως δεν μπορείς να την κατατάξεις σε κατηγορία.

Δυναμική προσωπικότητα, μεθοδική, προσεκτική και πάντα ορμητική υποκριτικά, με φινέτσα , κύρος και λάμψη, στοιχεία που την ξεχωρίζουν για να κάνει αυτή την αξιοζήλευτη καριέρα.

Γεννημένη πρωταγωνίστρια, κι ας μη φαντάστηκε ποτέ τον εαυτό της στο θέατρο, όπως οι πιο πολλοί ομότεχνοί της ευτύχησε να παίξει ό, τι ονειρεύτηκε.

Θιασάρχης, ηθοποιός, μεταφράστρια και σεναριογράφος άνοιξε τα δικά της φτερά και έδωσε παραστάσεις που τις χαρακτηρίζει το πάθος και η ευφυΐα. Γιατί σε κάθε άνοιγμα της  αυλαίας ζυμώνει τη ψυχή της, που εκπέμπει ένα φως , κάτι σαν το διπλό φεγγάρι τον Αύγουστο και κυριαρχεί πάμφωτη επάνω στο θεατρικό σανίδι.

Την ερχόμενη σαιζόν θα τη δούμε και πάλι στο ρόλο της πλούσιας χρεωκοπημένης Νεοϋορκέζας,  «Τζάσμιν» , που μετά τη διάλυση του γάμου της και την οικονομική καταστροφή του άντρα της Αλ (Μάξιμος Μουμούρης) προσπαθεί να ξαναφτιάξει τη ζωή της από την αρχή…

Την ευχαριστώ θερμά, που βρήκε το χρόνο γι΄ αυτή την  συνέντευξη, όπου οι απαντήσεις της την καθιστούν άκρως ενδιαφέρουσα.

Πήρατε αμέσως την έγκριση του Γούντυ Άλεν για να μεταφέρετε επί σκηνής κα. Ράντου το κινηματογραφικό «Blue Jasmine» σε παγκόσμια πρώτη και η θεατρική σας διασκευή τον ενθουσίασε και όχι μόνο. Και μετά το πρώτο χειροκρότημα του δημιουργού ήρθε η σειρά του θεατρόφιλου κοινού, που σας αποθέωσε. Σαράντα χιλιάδες θεατές είδαν την παράστασή σας σε σκηνοθεσία Σταμάτη Φασουλή, που ευτυχώς θα έχει και συνέχεια από τις 11 Οκτωβρίου 2019 έως τις 19 Ιανουαρίου 2020 στο θέατρο «Διάνα», ενώ κατόπιν μεταφέρεται στη Θεσσαλονίκη στο θέατρο Ράδιο Σίτι, γιατί λόγω του αδιαχώρητου που σημειώθηκε, πάρα πολλοί  δεν κατάφεραν να βρουν το πολυπόθητο εισιτήριο. Τι ήταν αυτό που σας γοήτευσε και επιλέξατε να μεταφέρετε στο θεατρικό σανίδι τη συγκεκριμένη ταινία;

Αγαπώ πολύ τα ολοκληρωμένα έργα. Αυτά που δεν αποτυπώνουν ένα στιγμιότυπο. Η Τζάσμιν είναι ολοκληρωμένη εμπειρία. Ένας ολόκληρος κύκλος ζωής. Σε συνθήκη δραματικών αλλαγών στις ζωές των ηρώων. Αυτή η συνθήκη με ενδιαφέρει πολύ. Πώς αντιδρούν οι άνθρωποι , όταν συμβαίνουν δραματικές αλλαγές. Κάπου διάβασα ότι ο επιτυχημένος άνθρωπος στο μέλλον δεν θα είναι ούτε ο πιο έξυπνος, ούτε ο πιο ταλαντούχος. Θα είναι αυτός που προσαρμόζεται στις τεράστιες αλλαγές. Η ανασφάλεια των ανθρώπων μπροστά στις αλλαγές πυροδοτεί πολύ ενδιαφέρουσες  καταστάσεις. Κωμικοτραγικές.  Κι έπειτα για να σου πω και το άλλο, όταν διαλέγω ένα ξένο έργο βάζω πάντα ένα πήχη. Να είναι καλύτερο από κάποιο που θα είχα γράψει εγώ. Η Τζάσμιν είναι. Είναι ευφυές έργο.

Τι συμβολίζει σήμερα η Τζάσμιν, που της δώσατε άλλη πνοή με την υπέροχη ερμηνεία σας;

Δεν ξέρω αν συμβολίζει κάτι. Αναζήτηση είναι. Πάντα αναζητώ μέσα απ τα έργα μια αλήθεια που θα με βοηθήσει να εξηγήσω το μικρό μου σύμπαν. Πολλές φορές κατανοώ από την απάντηση την ερώτηση που με βασανίζει. Δεν είναι πάντα πολύ συνειδητή επιλογή. Όταν όμως συναντηθώ με κάτι που με αγγίζει βαθιά τότε ο έρωτας είναι ακαριαίος. Έτσι έγινε και με τη Τζάσμιν. Η ταυτότητα της είναι αποτέλεσμα ενός παρελθόντος που δεν υφίσταται πλέον. Αν επιτρέψεις την ταυτότητα σου να την διαμορφώνουν εξωτερικοί μόνο παράγοντες – η βοήθεια των ξένων- όταν η εξωτερική συνθήκη αλλάζει τότε είσαι έρημος. Την ερημιά που νοιώθουμε όταν χάνουμε τα δεδομένα μας νομίζω ότι ερευνώ.

Το έργο  αγγίζει φλέγοντα ζητήματα της εποχής μας, όπως το χρήμα, που εύστοχα έχετε σχολιάσει, «βγάζει τον σκοτεινό εαυτό μας και όχι μόνο στους πλούσιους: γεννά μεγάλο κανιβαλισμό και στους φτωχούς». Ο Όσκαρ Ουάιλντ σε ένα απόφθεγμά του αναφέρει σχετικά: «Όταν ήμουν νέος, νόμιζα ότι το χρήμα είναι το πιο σπουδαίο πράγμα στη ζωή. Τώρα που είμαι γέρος, το ξέρω». Εσείς τι λέτε κα. Ράντου;

Ο πολιτισμός μας, από τότε που επιβλήθηκε το χρήμα, έγινε τόσο χρηματοκεντρικός, καθόρισε αξίες, ήθη, συμπεριφορές, αισθητικές. Το χρήμα και η ζωή που υπόσχεται είναι ο σύγχρονος δαίμονας μας. Ο καθένας αναμετριέται μαζί του με το δικό του τρόπο. Ως καλλιτέχνη με ενδιαφέρει πολύ η ανθρώπινη σαγήνη που προκαλεί. Έχω σχέση αγάπης-μίσους μαζί του. Σιχαίνομαι την εξάρτηση απ αυτό, την εκμετάλλευση που δημιουργεί και αγαπώ τις δυνατότητες που δίνει. Θέλει πολύ σοφούς ανθρώπους η διαχείρισή του. Και δυστυχώς η ανθρώπινη φύση μόνο για τη σοφία της δε φημίζεται.

Αν και θα ήσασταν περιζήτητη κα. Ράντου στη λεγόμενη πρώτη εθνική του θεάτρου αποφασίσατε να πάρετε το ρίσκο της επιχείρησης σε μια αγορά, που έχει γονατίσει μέσα στη βαθιά ύφεση. Τι σας δημιουργεί αυτή η ευθύνη;

Η αναπηρία μου να υπηρετήσω κάτι που δεν θα μου αρέσει. Να περιμένω τη πρόταση κάποιου άλλου. Η παραγωγή μου έδωσε την πολυτέλεια να κάνω στο θέατρο μόνο αυτό που αγαπώ. Το τίμημα είναι τεράστιο αλλά με τα χρόνια νοιώθω ότι άξιζε τον κόπο. Έπειτα υπάρχει κι ένας άλλος λόγος. Στο σανίδι είχα πάντα τόσο άγχος. Μέχρι πρόσφατα τρέμαν τα χέρια μου. Δεν μπορούσα να το διαχειριστώ. Όταν μπήκε και η παραγωγή στο κάδρο, το να παίζω άρχισε να γίνεται λυτρωτικό. Για 2 ώρες κανείς δεν μου ζητάει λεφτά, κανείς δεν προσπαθεί να με ξεγελάσει, να με κοροϊδέψει….. τεράστια  ανακούφιση. Ξαφνικά το να παίζεις είναι σαν εκεχειρία σ έναν πόλεμο.

«Νομίζω, πως θα οδηγηθούμε σε μια τεράστια ψαλίδα μεταξύ εχόντων και μη. Εμείς εδώ στην Ελλάδα για πολλά χρόνια συντρώγαμε όλοι στο ίδιο τραπέζι . Αυτό θα αλλάξει οριστικά νομίζω. Και αυτό θα διαμορφώσει δυο τόσο διαφορετικές πραγματικότητες  που φοβάμαι ότι η μια δεν θα μπορεί να επικοινωνήσει με την άλλη»

Μοιραστείτε μαζί μας μία στιγμή πάνω στην πορεία των 18 χρόνων ως ηθοποιός, μεταφράστρια, σεναριογράφος και θιασάρχης, που σας σημάδεψε ανεξίτηλα.

Η μέρα μετά την κηδεία του πατέρα μου που έπρεπε να παίξω. Ήταν σε μια επιθεώρηση- πρώτη και τελευταία φορά που δοκίμαζα το είδος- είχα ένα κείμενο που δεν μου άρεσε, δεν νομίζω ότι το υπηρετούσα και καλά.  Ήταν ένα βάσανο και για μένα και για το κοινό. Εκείνη λοιπόν την ημέρα, για κάποιο λόγο που ακόμα δεν μπορώ να καταλάβω, ο κόσμος άρχισε να γελάει, να χειροκροτεί, να γίνεται χαμός… βγήκαν όλοι οι ηθοποιοί από τα καμαρίνια. Ούτε κι εγώ ξέρω τι είχε γίνει.

Πως κρίνετε την ελληνική θεατρική πραγματικότητα;

Νομίζω αυτή η καινούρια γενιά ψάχνει να βρει τη δική της ταυτότητα. Κι αυτό έχει πολύ ενδιαφέρον. Πάντα η ελληνική θεατρική αγορά στηριζόταν στα δάνεια απ έξω. Τι γίνεται έξω να το κάνουμε κι εμείς. Τώρα βλέπω μια τάση μεγαλύτερης εσωστρέφειας. Ίσως και μια τάση μεγαλύτερης μοναξιάς. Οι δε ηθοποιοί, λόγω της έλλειψης σπουδαίων σκηνοθετών τείνουν να γίνουν άνθρωποι ορχήστρα. Δεν ξέρω που θα βγάλει αλλά το θέατρο έχει πάντα τη μαγική ικανότητα να επιβιώνει.

Βλέποντας σας στο «Κωνσταντίνου και Ελένης» και σε άλλες τηλεοπτικές σειρές, που έκαναν μεγάλη επιτυχία και επαναλαμβάνονται , μπορεί να μην έχετε αλλάξει εξωτερικά, εσωτερικά όμως;

Ουουου!!!!!!!!!! 20 χρόνια μετά αν δεν είχα αλλάξει κάτι δεν θα πήγαινε καλά. Νομίζω ότι τότε νόμιζα ότι ήξερα πολύ περισσότερα πράγματα, ήμουν σίγουρη. Τώρα νοιώθω, ότι τελικά ελάχιστα πράγματα γνωρίζουμε. Είμαι σίγουρη για πολύ λιγότερα.

Είσαστε πάντα σε ετοιμότητα να αντιληφθείτε και να δράσετε αλλά είσθε και μια απίστευτη περίπτωση υπομονής και δύναμης κα. Ράντου. Σε όλα αυτά οφείλεται η  ευτυχισμένη οικογένεια που δημιουργήσατε με τον μεγάλο ρόκερ Βασίλη Παπακωνσταντίνου;

Είναι ένας τεράστιος αγώνας η ζωή. Έχω φάει πολλές κατραπακιές. Αλλά έχω ξανασηκωθεί. Και ναι. Το σταθερό οικογενειακό περιβάλλον μου έχει δώσει περισσότερη ισορροπία από όση μου χει πάρει.

Η κόρη σας, η υπέροχη Νικολέτα, 23 χρονών σήμερα, ακολουθεί το δρόμο της ζωγραφικής και όπως φημολογείται έχει ταλέντο. Πως έχει φιλοτεχνήσει «τον παράδεισο που θα μας βάλει μέσα»;

Είμαι μεγάλη θαυμάστρια της τέχνης της. Είναι τόσο δύσκολο αυτό που κάνει. Τόσο προσωπικό. Τόσο βαθύ. Και συγχρόνως τόσο καθηλωτικό. Είναι τόσο αφοσιωμένη στην τέχνη της…. Πολλές φορές νοιώθω πολύ λίγη απέναντι της.

Εδώ και μία 10ετία  στην Ελλάδα βιώνουμε  μια κρίση που δεν γνωρίζουμε αν κάποτε θα ξεσπάσει. Οι κυβερνώντες μιλάνε για ανάπτυξη κι όμως ακόμα υπάρχουν συμπολίτες μας που ψάχνουν την τροφή τους στους κάδους απορριμμάτων. Πού νομίζετε ότι θα μας βγάλει αυτή κατάσταση;

Νομίζω, πως θα οδηγηθούμε σε μια τεράστια ψαλίδα μεταξύ εχόντων και μη. Εμείς εδώ στην Ελλάδα για πολλά χρόνια συντρώγαμε όλοι στο ίδιο τραπέζι . Αυτό θα αλλάξει οριστικά νομίζω. Και αυτό θα διαμορφώσει δυο τόσο διαφορετικές πραγματικότητες  που φοβάμαι ότι η μια δεν θα μπορεί να επικοινωνήσει με την άλλη. Εκεί κάπου αν δεν γίνει κάποιος πόλεμος , μπορεί να γίνει και κάποια  εξέγερση. Πριν από την απόλυτη εξαθλίωση όμως δεν βλέπω να κουνιέται τίποτα. Κι εμείς τώρα είμαστε στο πριν. Ο κόσμος είναι σα να έχει πάρει χάπια καταστολής. Σα να μη βρίσκει καμία διαφυγή. Ξέρει τι έρχεται και κάθεται απλά και το περιμένει.

Δεν θα ξεχάσω ποτέ την συγκλονιστική ερμηνεία σας στην παράσταση του έργου «Για μια Ανάσα» που ανεβάσατε στο Διάνα το 2016 μιλούσε για την κατάρρευση της Ευρώπης και για τα αδιέξοδα του δυτικού ανθρώπου. Θα τα καταφέρουμε νομίζετε κάποτε να βγούμε από αυτό τον τυφλό δρόμο;

Θέλει πολύ δρόμο, δυστυχώς. Η ανθρώπινη αντίδραση δεν έχει τους ρυθμούς της τεχνολογίας. Κι εμείς ακόμα δεν έχουμε κάνει τόση δουλειά με τον εαυτό μας. Είμαστε ανεκπαίδευτοι για τόσο μεγάλες προκλήσεις. Όταν είναι να παρθούν σημαντικές αποφάσεις κοιτάζει ο καθένας το μικροσυμφέρον του. Αδυνατούμε να δούμε όλη την εικόνα.

Τα όνειρα της γενιάς σας και της κάθε γενιάς και ο αγώνας για ένα καλύτερο μέλλον θα πιάσουν κάποτε τόπο;

Τα όνειρα είναι για να βάζουν ένα υψηλό πήχη. Σπάνια πραγματοποιούνται. Αυτό που με ανησυχεί είναι ότι ο πήχης έχει κατέβει πολύ χαμηλά. Μεταπολεμικά θα είμαστε η πρώτη γενιά που παραδίδει στα παιδιά της χειρότερη κατάσταση από αυτή που παρέλαβε. Μεγαλύτερη ανασφάλεια, περισσότερα αδιέξοδα…

Ως βαθιά πολιτικοποιημένη καλλιτέχνης, τι έχετε να πείτε για τη νέα βουλή που διαμορφώθηκε μετά τις εκλογές της 7ης Ιουλίου;

Χαίρομαι που έφυγε η χρυσή αυγή από τη βουλή. Ήταν μια κακιά στιγμή μας. Από την άλλη σκέφτομαι πως αν δεν είχε μπει στη βουλή ίσως να μην είχε αποκαλυφθεί. Ίσως ήταν για καλό που αυτές οι συμπεριφορές είχαν και πρόσωπο. Και εικόνα.

Πόση αλήθεια κρύβει η ατάκα του Γούντυ Αλεν «Το ταλέντο είναι θέμα τύχης. Το σημαντικό πράγμα στην ζωή είναι το κουράγιο»;

Το ταλέντο είναι και θέμα δουλειάς. Όχι μόνο τύχης. Αλλά για το κουράγιο συμφωνώ απόλυτα!!!

Και η άποψή που πέρασε ο σκηνοθέτης μέσα από το «Νευρικό εραστή»: «Στη ζωή υπάρχουν οι φριχτοί και οι αξιολύπητοι. Οι φριχτοί είναι οι αβοήθητες περιπτώσεις, ξέρεις, οι τυφλοί, οι ανάπηροι. Δεν ξέρω πως τα καταφέρνουν στη ζωή, είναι απίστευτο. Οι αξιολύπητοι είναι όλοι οι υπόλοιποι. Οπότε πρέπει να είσαι ευγνώμων αν είσαι αξιολύπητος» τί σας λέει;

Νομίζω ότι κάτι άλλο θέλει να πει ο ποιητής. Είναι τόσο τραγική με ένα τρόπο η μοίρα όλων μας, ώστε το να κομπάζουμε ότι ανήκουμε στους προνομιούχους είναι ύβρις.

Ποιο είναι το δικό σας «moto»;

Έχω αλλάξει πολλά στην πορεία τόσων χρόνων. Πρώτα ήταν, το αφήστε με να κάνω τη δουλειά μου, μετά το, αν δεν έχεις νύχια να ξυστείς μην περιμένεις να σε ξύσουν άλλοι. Μετά τα μνημόνια είναι, το έν οίδα ότι ουδέν οίδα.

Και μετά τη Τζάσμιν, τι κα. Ράντου;

Θέλω να ξανακάτσω να γράψω. Μετά τον Κατάδικο μου δεν έχω βρει το χρόνο να στρωθώ. Δεν μπορούσα να καταλάβω τι γίνεται γύρω μου. Δεν μπορούσα να αποτυπώσω τίποτα. Τώρα που έχει καταλαγιάσει κάπως η μπόρα θέλω να ξαναστρωθώ και να αρχίσω τα ατέλειωτα ξενύχτια μας αναζητώντας το – μετά-. Μετά τον Κατάδικο μου, μετά απ όλα όσα έχουμε περάσει δε μ’ αρέσει να κοιτάω άλλο το πριν. Έχω ανάγκη το μετά.

Λεωνίδας Μαριδάκης, συνέντευξη στην Μαρκέλλα Χρυσοστόμου

Μαρκέλλα Χρυσοστόμου

Μαρκέλλα Χρυσοστόμου

markella_ch@windowslive.com

«Την έμπνευσή μου την αντλώ ακριβώς από την ίδια τη χαρά, το φως και την αισιοδοξία. Η ύπαρξη είναι πολύ δύσκολο πράγμα, αλλά αυτές οι ποιότητες της δίνουν θετικό πρόσημο»

Από μικρό παιδί ακόμα, το καλοκαίρι αποτελούσε για μένα την ύψιστη ευτυχία.

Τα δικά μου χαμόγελα αυτή την όμορφη εποχή του χρόνου ήταν πάντα λιγάκι πιο πλατιά, το βλέμμα των περαστικών μου έμοιαζε πιο φωτεινό και η διάθεση για δημιουργία και υπέροχα πράγματα «σκαρφάλωνε» στα πιο απρόσμενα ύψη.

Το καλοκαίρι, άλλωστε, όλα μοιάζουν ομορφότερα.

Και είναι πολύ ενδιαφέρον όταν, κάθε θέρος που περνάει, έχεις και κάτι θεσπέσιο να ανακαλύψεις.

Μια ενδιαφέρουσα «ανακάλυψη» που μου «κέντρισε» το ενδιαφέρον φέτος το καλοκαίρι. Ένα τραγούδι με τον τίτλο: «Αστυπάλαια».

Ο ασυμβίβαστος και ανατρεπτικός Χανιώτης τραγουδοποιός, Λεωνίδας Μαριδάκης, μετρά ήδη αρκετά χρόνια στον χώρο, αφού, όσο θυμάται τον εαυτό του, δραστηριοποιείται επιτυχώς με τη μεγάλη του αγάπη, τη μουσική.

Γιός της γνωστής ηθοποιού και καλλιτέχνιδας, Μαρινέλλας Βλαχάκη, ο ίδιος μοιάζει να επιλέγει προσεκτικά τα τραγουδιστικά του βήματα, διαλέγοντας πάντα την απλότητα και την ουσία, παρέα με την κιθάρα του.

Έχοντας ήδη τρεις ολοκληρωμένες δουλειές στο ενεργητικό του, ο Λεωνίδας χαράσσει επιτυχημένα τη δική του, μοναδική πορεία, στην αχανή «πεδιάδα» της Ελληνικής, μουσικής βιομηχανίας. Ο τελευταίος του δίσκος, μάλιστα, «Βάρκα στο Σπίτι», περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τραγούδια σε στίχους Μάνου Ελευθερίου και παρουσιάζει μία διαφορετική πτυχή του καλλιτέχνη, συνδυάζοντας χαρούμενες μελωδίες με αναπάντεχους στίχους.

Είμαι πολύ χαρούμενη, επομένως, διότι ο Λεωνίδας, σε ένα μικρό διάλειμμα από τις μουσικές εμφανίσεις που πραγματοποιεί και φέτος το καλοκαίρι στα Χανιά, βρέθηκε στο InTownPost και μας εξομολογήθηκε τις σκέψεις του.

«Βάρκα στο σπίτι», λοιπόν, ο τίτλος της τελευταίας σου προσωπικής δουλειάς, η οποία κυκλοφορεί από τις δισκογραφικές εκδόσεις του Μετρονόμου. Πως προέκυψε η συγκεκριμένη συνεργασία;

Τον Θανάση  Συλιβό τον γνωρίζω, τον εκτιμώ και τον παρακολουθώ χρόνια, μέσα από τις ωραίες εκδόσεις του περιοδικού Μετρονόμος. Μετά το πρώτο μου άλμπουμ, το 2005, με φιλοξένησε σε μια συνέντευξη στις σελίδες του και το 2010 έβγαλα εκεί το δεύτερο άλμπουμ μου, το «Σε βάθος δρόμου». Όλα πήγαν όμορφα, λοιπόν, κι έτσι ακολούθησε και το «Βάρκα στο σπίτι» και πάλι κάτω από τη στέγη των εκδόσεων Μετρονόμος. Είναι μια μικρή δισκογραφική, με μεγάλο πια κατάλογο, που αγαπάει το ελληνικό τραγούδι και που λειτουργεί με έναν χειροποίητο, αλλά και πολύ τίμιο τρόπο.

Μίλησε μου για τη συνεργασία που είχες με τον Μάνο Ελευθερίου. Φαντάζομαι αποκόμισες αρκετά από αυτή σας την «επαφή». Τι ξεχωρίζεις από αυτή τη συνεργασία;

Είναι ένα μεγάλο κεφάλαιο ο Μάνος Ελευθερίου για την πορεία μου στο τραγούδι. Κάναμε μονάχα ένα τραγούδι μαζί, αλλά η γραφή του και οι συγκεκριμένοι στίχοι που μου εμπιστεύτηκε θεωρώ ότι μου έδωσαν  την πυξίδα να πορευτώ προς νέους δρόμους στη μελοποίηση. Όταν μου έδωσε τους στίχους του ένοιωσα σαν να μου έδινε την ευχή του. Μου πήρε αρκετό χρόνο να μελοποιήσω τη «Βάρκα στο σπίτι» και να εκδώσω το ομότιτλο cd. Όταν εκδόθηκε και το πήρε τελικά στα χέρια του, με πήρε την επομένη τηλέφωνο και με ευχαρίστησε  για το «εξαιρετικό τραγούδι». Τους επόμενους μήνες  -και μέχρι που έφυγε ξαφνικά από κοντά μας- έπαιζε σχεδόν πάντα κάποιο τραγούδι από το cd στις εκπομπές του. Για το Μάνο Ελευθερίου μπορώ να πω πως είχα την τύχη να γνωριστώ και να συνδεθώ με έναν ανιδιοτελή, ουσιαστικό και «μεγάλης πνοής» άνθρωπο.

Ό,τι έχω ακούσει μέχρι σήμερα από εσένα μου εμπνέει φως, χαρά, αισιοδοξία και δημιουργία. Αλήθεια, από που αντλείς τη δική σου έμπνευση;

Είναι ίσως παράξενο, αλλά την έμπνευσή μου την αντλώ ακριβώς από την ίδια τη χαρά, το φως και την αισιοδοξία. Η ύπαρξη είναι πολύ δύσκολο πράγμα, αλλά αυτές οι ποιότητες της δίνουν θετικό πρόσημο. Ένας φίλος και συνεργάτης που έφυγε πολύ νωρίς από κοντά μας ο Πέτρος Αλαντζάς, είχε πει κάποτε, όταν πρώτο άκουσε τα τραγούδια μου, πως ακόμα και οι πιο συναισθηματικές ή σκοτεινές μελωδίες μου κρύβουν μέσα τους «κάτι ανθρώπινο και θετικό». Μου άρεσε αυτό γιατί -πίσω από όλα- νομίζω πως αυτό θέλω να εκφράσω μέσα από τη μουσική μου και αυτούς τους ορίζοντες να εξερευνήσω με τα τραγούδια μου. Τους ανθρώπινους, τους ερωτικούς, τους υπερβατικούς, τους ορίζοντες που μας φέρνουν κοντά στους άλλους.

Σήμερα το πρωί άκουγα το αγαπημένο μου κομμάτι σου, «Δυο Λογάκια Φως». Γνωρίζω πως θα ακουστεί κοινότυπο, όμως δεν μπορώ να μην το θέσω στο τραπέζι. Ποιο από τα κομμάτια σου ξεχωρίζεις και γιατί;

Το «Δύο λογάκια φως» είναι ένα «χαμηλού προφίλ» τραγούδι που λέει όμως κάτι πολύ συγκεκριμένο. Το έγραψα στην αποκορύφωση της κρίσης, τότε που όλα ήταν δύσκολα και που ήταν διπλά σημαντικό για να πάρουμε δύναμη να εκφράζουμε και με λόγια την αγάπη που έχουμε στον άλλον. Ποιο τραγούδι μου αγαπάω περισσότερο… κατά καιρούς μπορώ να πω πως δένομαι με διαφορετικά κομμάτια μου. Το «Ασημένιο τραγούδι», η «Αστυπάλαια» , τα ντουέτα «Η Αγάπη νικάει» και «Έρωτας ή τίποτα» είναι από αυτά που μου αρέσουν και που με ακολουθούν στις ραδιοφωνικές μεταδόσεις, αλλά και διαχρονικά στις ζωντανές εμφανίσεις μου.

«… Να σεβόμαστε τον εαυτό μας, να μας σέβεται η πολιτεία, να μην κανιβαλίζουμε τους συνάνθρωπους μας, να ξεφύγουμε επιτέλους από αυτό το κλίμα γκρίνιας και αγανάκτησης που έχει εδραιωθεί στη χώρα και μας έχει γίνει δεύτερη φύση»

Αν δεν ήσουν τραγουδοποιός, τι θα ήθελες να είσαι;

Δεν ξέρω… μικρός ήθελα να γίνω αστροναύτης ή σούπερ ήρωας.

Ποια είναι η μεγαλύτερη πρόκληση που έχεις αντιμετωπίσει, μέχρι σήμερα, στη μουσική σου πορεία;

Για μένα πάντα η μεγαλύτερη πρόκληση στη μουσική είναι να μείνω προσηλωμένος στον δημιουργικό πυρήνα αυτής της πορείας και να μην απογοητευτώ από τις πρακτικές δυσκολίες της διαδρομής. Η Τέχνη όμως ευτυχώς είναι γενναιόδωρο πράγμα και με τον έναν ή τον άλλον τρόπο πάντα σου επιστρέφει το χρόνο και την ψυχή που δίνεις σε αυτήν.  Και αυτό βοηθάει.

Τι θα συμβούλευες έναν νεότερο άνθρωπο, ο οποίος τώρα ξεκινάει τα πρώτα του βήματα στον χώρο; Πόσο δύσκολα πιστεύεις ότι είναι τα πράγματα για ένα νέο παιδί στην Ελλάδα, το οποίο θέλει να βιοπορίζεται αποκλειστικά από τη μουσική του;

Εδώ θα θυμηθώ πάλι τον Μάνο Ελευθερίου. Στην πρώτη μας συνάντηση, για δύο μονάχα στιγμές στον Ιανό, με κοίταξε και μου είπε: «Έχεις διαλέξει έναν δύσκολο δρόμο». Τότε δεν το σπουδαιολόγησα, ήμουν ενθουσιασμένος, είχα μόλις βγάλει την πρώτη μου δουλειά. Είχε, τελικά, πολύ δίκιο. Είναι ένας δύσκολος αλλά και ωραίος δρόμος. Θα έλεγα, λοιπόν, σε έναν νέο καλλιτέχνη από τη μια να αφοσιωθεί σε αυτή την «απαιτητική ερωμένη» που είναι η μουσική και ταυτόχρονα να έχει και ένα plan B στο μυαλό του όσον αφορά το βιοπορισμό.

Θα άφηνες ό,τι έχεις κάνει μέχρι τώρα στη Ελλάδα για να κυνηγήσεις μια καλύτερη τύχη στο εξωτερικό; Ποια είναι η γνώμη σου για τα παιδιά που φεύγουν από εδώ εν έτη 2019;

Είναι δύσκολο να αναγκάζεται κάποιος να αφήσει την πατρίδα του και το σπίτι του για να αναζητήσει μια καλύτερη τύχη σε πιο οργανωμένες χώρες του εξωτερικού. Θέλει θάρρος και τσαγανό. Είναι όμως και αυτή μια εναλλακτική, σε περίπτωση που δεν γίνεται αλλιώς. Εγώ δεν το έχω σκεφτεί σοβαρά μέχρι τώρα, αλλά ίσως υπό προϋποθέσεις, να το έκανα. Σε αυτή την περίπτωση σίγουρα θα μου έλειπαν πολύ η γλώσσα, αλλά και οι άνθρωποι μου.

Τι είναι αυτό που εύχεσαι για το μέλλον, σε προσωπικό αλλά και συλλογικό επίπεδο;

Σε συλλογικό επίπεδο μάλλον πολύ βασικά πράγματα πια. Να σεβόμαστε τον εαυτό μας, να μας σέβεται η πολιτεία, να μην κανιβαλίζουμε τους συνάνθρωπους μας, να ξεφύγουμε επιτέλους από αυτό το κλίμα γκρίνιας και αγανάκτησης που έχει εδραιωθεί στη χώρα και μας έχει γίνει δεύτερη φύση.  Σε προσωπικό επίπεδο, να συνεχίσω δημιουργικά έτσι, όπως τον τελευταίο καιρό και να έχω τη δυνατότητα να εκδίδω και να επικοινωνώ τη δουλειά μου.

Που μπορούμε να «πετύχουμε» την… «βάρκα» σου αυτή την περίοδο και τι διαγράφεται στον ορίζοντα μουσικά;

Το επόμενο διάστημα έχω προγραμματίσει μια σειρά εμφανίσεων στην Κρήτη. Ένα αφιέρωμα στα τραγούδια του Μάνου Ελευθερίου, το οποίο θα παρουσιάσω στο «Amari Green festival» στις 21 Ιουλίου 2019, στον «Αγροτικό Αύγουστο», στα Χανιά την 1η Αυγούστου 2109 και στον Κεφαλά Αποκορώνου στις 11 Αυγούστου. Επίσης, ένα απολύτως καλοκαιρινό πρόγραμμα, σόλο με την κιθάρα μου παρουσιάζω όλες τις Τετάρτες του Ιουλίου και του Αυγούστου στο Jokal’s, σε μια πανέμορφη αυλή στο κέντρο της πόλης των Χανίων. Αυτά όσον αφορά τα live.

Στα δισκογραφικά νέα τώρα, ενώ ήδη δρομολογούνται σαν single κάποια τραγούδια, σε στίχους Δημήτρη Παπαχαραλάμπους και Νικόλ Κατσάνη, τον Σεπτέμβριο θα μπω στο στούντιο να ηχογραφήσω το νέο μου δίσκο σε στίχους αποκλειστικά του ποιητή και στιχουργού  Δημήτρη Λέντζου. Είναι μια δουλειά που εκτιμώ ότι θα είναι ένα σημαντικό δισκογραφικό βήμα και για τους δυο μας, καθώς έχουμε μια πολύ καλή χημεία στη συνεργασία μας.

Αφήνοντας το Λεωνίδα να αρμενίζει τα πέλαγα της δημιουργίας με τη βάρκα του, αποχωρώ με τους καλύτερους οιωνούς. Θέλει πείσμα και επιμονή, τελικά, για να είσαι ο εαυτός σου, ακόμα και σε χαλεπούς καιρούς. Ο Λεωνίδας μας το υπενθύμισε αυτό για τα καλά.

Του ευχόμαστε ό,τι πιο δημιουργικό για το μέλλον και ταξίδια γεμάτα με αισιοδοξία και μουσική!

Φιλιά,

Μαρκέλλα

Θοδωρής Βουτσικάκης, συνέντευξη στη Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

smaragdamichalitsianou@gmail.com

«Η κρίση στραγγάλισε πολλά πράγματα όχι όμως ελπίζω την διάθεση για έκφραση και δημιουργία»

«Ένα πολύ μεγάλο και σπουδαίο ταλέντο τόσο υποκριτικά, όσο, κυρίως, φωνητικά. Ακούγοντάς τον να τραγουδά, δεν είναι δύσκολο να διαπιστώσεις ότι θα μπορούσε να σταθεί τουλάχιστον αξιοπρεπώς σε ανάλογες παραστάσεις στα μεγαλύτερα θέατρα του εξωτερικού», έγραψε για τον καλύτερο ερμηνευτή της γενιάς του, το Θοδωρή Βουτσικάκη το Music Corner  (Τάσος Κριτσιώλης). Κι όπου κι αν πέσει το βλέμμα μόνο εγκωμιαστικά σχόλια θα δεις για τον Θοδωρή Βουτσικάκη. Ο ίδιος όμως, είναι τόσο σεμνός και ταπεινός, που νιώθω ότι κοκκινίζει, όταν του το λέω, κι ας μην είναι εμφανές.

O Θοδωρής Βουτσικάκης γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη και είναι ένας από τους πιο σημαντικούς νέους Έλληνες τραγουδιστές, ερμήνευσε τον Ερωτόκριτο στο ομώνυμο μιούζικαλ και μεγάλη επιτυχία της Εναλλακτικής Σκηνής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, σε μουσική Δημήτρη Μαραμή. Η πολυετής συνεργασία του με τη Λίνα Νικολακοπούλου οδήγησε στην πρώτη μεγάλη προσωπική του περιοδεία με την υπογραφή της σπουδαίας στιχουργού καθώς και στην επερχόμενη δισκογραφική συνεργασία τους με τον βραβευμένο με Oscar Ιταλό συνθέτη Nicola Piovani.

Έχει συνεργαστεί μεταξύ άλλων με τους Σταύρο Ξαρχάκο, Χρήστο Λεοντή, Μαρία Φαραντούρη, Μάριο Φραγκούλη, Dulce Pontes, Luis Borda, Νίκο Ξυδάκη, Δάφνη Αλεξανδρή, με το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος και την Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, και έχει εμφανιστεί σε σημαντικούς χώρους όπως το Ηρώδειο, το Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, το Abbey de Neumunster, τα Μέγαρα Μουσικής Αθηνών και Θεσσαλονίκης.

Ο πρώτος του προσωπικός δίσκος «Αισθηματική ηλικία» σε μουσική Δημήτρη Μαραμή απέσπασε εξαιρετικές κριτικές. Επίσης έχει συμμετάσχει στους δίσκους Φλόγα που καίει, Aleli – De Creta a Buenos Aires,  Στον αέρα του Μελωδία – (Τυχερό Αστέρι) κ.ά.

Κάτοχος διπλώματος Μονωδίας με Άριστα (Ωδείο Φίλιππος Νάκας/Θάλεια Μαυρίδου) και πτυχίου Νομικής (ΑΠΘ/Υποτροφία Ι.Κ.Υ), παρακολούθησε επίσης μαθήματα μοντέρνου τραγουδιού (Arts Educational Schools London/ Ceris Deveril/Υποτροφία Arnaoutis Foundation), musical performance (Σία Κοσκινά/PMTP) και υποκριτικής (Χρήστος Παπαστεργίου/Μεταμορφώσεις).

Πώς μπήκε η μουσική στη ζωή σας κ. Βουτσικάκη;

Δεν θυμάμαι τον εαυτό μου χωρίς μουσική. Περίπου στην ηλικία των 6-7 άρχισα να μελετάω πιάνο, να γρατζουνάω την κιθάρα της μητέρας μου, να είμαι μέλος παιδικών χορωδιών και γενικά να ανακαλύπτω τη σημασία της μουσικής στη ζωή μου. Οι γονείς μου έπαιξαν σημαντικό ρόλο σε αυτό, καθώς και ένας ιδιαίτερα αγαπητός άνθρωπος του ευρύτερου οικογενειακού περιβάλλοντος.

Γίνατε ευρέως γνωστός και αγαπητός στο κοινό μέσα σε σύντομο διάστημα. Τί νομίζετε ότι άγγιξε τον κόσμο και σας αγκάλιασε πέρα από τo υπέροχο μέταλλο της φωνής σας;

Για να είμαι ειλικρινής δεν αισθάνομαι ακριβώς έτσι. Πιστεύω πως γίνομαι σταδιακά αναγνωρίσιμος και βήμα-βήμα αγαπητός μέχρι να φτάσω στο σημείο που επιθυμώ να είμαι και εγώ ένα ωραίο κομμάτι αυτού του μεγάλου ποταμού που ονομάζουμε ελληνικό τραγούδι. Αν κάτι πάντως αγγίζει τον κόσμο πέρα από την χροιά ή το ρεπερτόριο, πιστεύω πως είναι η βαθιά αγάπη για αυτό που κάνω.

Τι μουσική ακούτε και ποιες είναι οι μουσικές σας επιρροές;

Μπορώ να ακούσω πολλά και διαφορετικά ήδη μουσικής και να τα ευχαριστηθώ πραγματικά ανάλογα με το που βρίσκομαι και την παρέα. Λατρεύω την κινηματογραφική μουσική και έχω τις αδυναμίες μου φυσικά σε φωνές και δημιουργούς. Οι επιρροές μου σχετίζονται με την ευρωπαϊκή μουσική, τις ethnic αναφορές της μεσογειακής σκηνής, τις αμερικάνικες μπαλάντες και φυσικά τα διάφορα ύφη και στυλ του ελληνικού τραγουδιού. Άλλωστε η βιωματική γνώση ενός ρεπερτορίου είναι κάτι σαν DNA, ένας ισχυρός κώδικας που μπορούμε να ανακαλούμε και να χρησιμοποιούμε κάθε φορά που το θέλουμε.

Μιλώντας για συνεργασίες, υφίστανται κάποιες που κατέχουν ξεχωριστή θέση στην καριέρα σας και γιατί;

Όλες οι συνεργασίες αφήνουν σημαντική παρακαταθήκη στο πέρασμα τους. Αν ξεχωρίζουν κάποιες είναι γιατί περνάνε σε μια άλλη σφαίρα επικοινωνίας, αναζήτησης και αγάπης. Αισθήματα και σκέψεις που μετατρέπουν τη συνεργασία σε σχέση ανθρώπινη και ουσιαστική.

Υπάρχουν αγαπημένα τραγούδια ή συνθέτες που δεν παραλείπετε ποτέ να συμπεριλάβετε σε ένα πρόγραμμα;

Συνήθως ό, τι με συντροφεύει στην καθημερινότητα υπάρχει με κάποιο τρόπο και στα προγράμματα μου. Άλλοτε σαν ρεπερτόριο και άλλοτε σαν επιρροή. Η Λίνα Νικολακοπούλου, ο Σταύρος Ξαρχάκος, ο Μιχάλης Γκανάς, ο Leonard Cohen, o Nicola Piovani, ο Alberto Iglesias, η Dulce Pontes, o Josh Groban, η Δήμητρα Γαλάνη, o Δημήτρης Μαραμής είναι μερικοί μόνο από όσους συνηθίζω να τραγουδάω ή προσπαθώ να εμπλουτίζω με τις μουσικές και τον λόγο τους τον μουσικό μου κόσμο. Ιδιαίτερη θέση έχουν στην καρδιά μου η «Ρωμαϊκή Αγορά» και «Το Χαμόγελο της Τζοκόντας» του Μάνου Χατζιδάκι.

Η κρίση στραγγάλισε και τη δισκογραφία που τα τελευταία χρόνια αργοσβήνει. Θεωρείτε ότι αυτό δυσκολεύει τη δουλειά σας;

Η κρίση στραγγάλισε πολλά πράγματα όχι όμως ελπίζω την διάθεση για έκφραση και δημιουργία. Η δισκογραφία έχει περιοριστεί πολύ, αλλάζει μορφή ίσως και κανόνες, παραμένει όμως απαραίτητη για την καλλιτεχνική διαδρομή των δημιουργών και των ερμηνευτών. Γνωρίζω μόνο από εξιστορήσεις τη «χρυσή» εποχή της δισκογραφίας στην Ελλάδα και άρα δεν μπορώ να πω πως έχω πραγματικό μέτρο σύγκρισης. Σίγουρα όμως ξέρω τις σημερινές δυσκολίες παραγωγής δίσκων και πως αυτό επηρεάζει τη δουλειά μας. Με προβληματίζει πολύ η εξέλιξη αυτής της κατάστασης αν και θεωρώ ότι όσο γεννιούνται τραγούδια που αφορούν, θα βρίσκονται οι τρόποι για να δισκογραφούνται και τα μέσα για να φτάνουν στους ακροατές με τα όποια νέα δεδομένα της μουσικής βιομηχανίας.

Τι σας συνέδεσε με τη Λίνα Νικολακοπούλου, πέρα από τη συνεργασία σας για το δισκογραφικό project σε μουσική του Nicola Piovani;

Η επαγγελματική μας σχέση ξεκίνησε επίσημα τον Μάιο του 2015, όταν με κάλεσε να συμμετέχω στο ποιητικό αφιέρωμα που επιμελήθηκε για τον Γιώργο Σαραντάρη σε μουσικές της Δάφνης Αλεξανδρή. Ακολούθησαν πολλές αγαπημένες μου κοινές στιγμές μέχρι να φτάσουμε στην δισκογραφική μας συνάντηση με το Nicola Piovani. Νομίζω πως αυτό που μας συνδέει ουσιαστικά είναι ο τρόπος που αντιλαμβανόμαστε τη ζωή. Αισθάνομαι ότι στεκόμαστε στην ίδια πλευρά του μπαλκονιού κοιτώντας την ίδια όμορφη θέα!

Ο Θοδωρής Βουτσικάκης, η Λίνα Νικολακοπούλου και ο Νίκολα Πιοβάνι
Λίνα Νικολακοπούλου και Θοδωρής Βουτσικάκης

««Δεν θέλω τίποτε άλλο παρά να μιλήσω απλά…», λέει ο Σεφέρης στην αρχή του ποιήματος του και θεωρώ πως ναι, η απλότητα στην τέχνη είναι διαχρονική»

Ο Θοδωρής Βουτσικάκης και η Μαρία Φαραντούρη

Πώς ήταν η εμπειρία σας από τον Ερωτόκριτο, τo ομώνυμο μιούζικαλ του Δημήτρη Μαραμή, με τον οποίον συνεργαστήκατε και στην  πρώτη δισκογραφική σας δουλειά με τίτλο «Αισθηματική ηλικία»;

Ο «Ερωτόκριτος» είναι μια πολύ δυνατή εμπειρία και μοναδική στιγμή στην μέχρι τώρα πορεία μου. Είχα την ευκαιρία να ζήσω το έργο από τη γέννηση του, όταν παρουσιάζαμε με τον Δ. Μαραμή την «Αισθηματική ηλικία».  Με ωρίμασε καλλιτεχνικά και με εξέλιξε ερμηνευτικά. Μέσα από τον «Ερωτόκριτο» επίσης άρχισα να απολαμβάνω τη σχέση μου με το μουσικό θέατρο.

Πιστεύετε ότι υπάρχουν κυκλώματα στο χώρο της μουσικής, που βάζουν τροχοπέδη στους νέους τραγουδιστές;

Παντού υπάρχουν δύσκολες συνθήκες και επικίνδυνοι άνθρωποι που καλό είναι να αποφεύγουμε.

Έχετε ενδείξεις που σας κάνουν αισιόδοξο για το μουσικό μέλλον της χώρας;

Είμαι αισιόδοξος ούτως ή άλλως. Οι ενδείξεις είναι οι νέες γενιές καλλιτεχνών που έρχονται να εκφράσουν με το δικό τους τρόπο τα αισθήματα και την εποχή. Το νιώθω. Ανυπομονώ να δω και τα «έργα» τόσο της δικής μου γενιάς όσο και των επόμενων.

Τι σημαίνει προσωπικά για σας αυτό που λέμε επιτυχία;

Εκτιμώ και θαυμάζω τη διαχρονικότητα ως ένα θεμελιώδες στοιχείο της επιτυχίας.

Ο ποιητής είναι κατώτερος από τον ζωγράφο στην απεικόνιση ορατών πραγμάτων και πολύ κατώτερος από τον μουσικό στην έκφραση αοράτων πραγμάτων, όπως υποστηρίζει ο Λεονάρντο Ντα Βίντσι. Εσείς τι λέτε επ΄ αυτού; Eγώ λέω, πως ένα ποίημα, ένας πίνακας και μια μουσική σύνθεση, στέκονται στο ίδιο σημείο σταθερά και αδιασάλευτα και σε περιμένουν να ανατρέξεις ξανά και ξανά για να ανακαλύψεις κρυμμένους θησαυρούς.

Είναι η μουσική «το φεγγαρόφωτο στη σκοτεινή νύχτα της ζωής», όπως αναφέρει σε ένα απόφθεγμά του Γερμανός συγγραφέας Ζαν-Πωλ Ρίχτερ;

Αν δεν είναι αχτίδα του ήλιου στην εκθαμβωτική μέρα της ζωής, θα μπορούσα να την φανταστώ ως φεγγαρόφωτο που αντανακλά στην άλλοτε γαλήνια και άλλοτε φουρτουνιασμένη θάλασσα στη σκοτεινή νύχτα της ζωής.

«Γιατί και το τραγούδι το φορτώσαμε με τόσες μουσικές που σιγά-σιγά βουλιάζει. Και την τέχνη μας τη στολίσαμε τόσο πολύ που φαγώθηκε από τα μαλάματα το πρόσωπό της». Η παραπάνω άποψη του Σεφέρη θα μπορούσαμε να πούμε, ότι είναι διαχρονική;

«Δεν θέλω τίποτε άλλο παρά να μιλήσω απλά…», λέει ο Σεφέρης στην αρχή του ποιήματος του και θεωρώ πως ναι, η απλότητα στην τέχνη είναι διαχρονική.

Η σχέση σας με την πολιτική ποια είναι;

Τιμώ την ιδιότητα του Έλληνα πολίτη χωρίς να έχω καμία σχέση με την πολιτική.

Με ποια τραγούδια είναι φορτωμένο το καράβι της φετινής σας συνεργασίας με τη Μαρία Φαραντούρη;

Φέτος το καλοκαίρι, η εμβληματική αυτή τραγουδίστρια, η Μαρία Φαραντούρη, μου έκανε την τιμή να με καλέσει να συμμετέχω στο μουσικό αφιέρωμα που έφτιαξε για τον παγκόσμιο κινηματογράφο και παρουσιάζεται στις 10 Ιουλίου 2019 στο Ηρώδειο με τον τίτλο «Πάμε Σινεμά;». Σε αυτή τη βραδιά θα ακούσετε ξεχωριστά και λατρεμένα τραγούδια του ελληνικού και ξένου κινηματογράφου, τραγούδια που αγαπήθηκαν πολύ και χάραξαν τη δική τους πορεία στο χρόνο. Οι Μάνος Χατζιδάκις, Μίκης Θεοδωράκης, Nicola Piovani, Nino Rota, Eλένη Καραίνδρου, Σταύρος Ξαρχάκος, Henry Mancini, Simon and Garfunkel είναι μερικοί μόνο από τους συνθέτες των τραγουδιών που θα παρουσιάσουμε.

Τι να περιμένουμε από εσάς κ. Βουτσικάκη στο εγγύς μέλλον;

Εκτός από την εμφάνιση μου στις 10 Ιουλίου στο πλευρό της Μαρίας Φαραντούρη, είναι αρκετές και οι συναυλιακές παρουσιάσεις ανά την Ελλάδα του «Ερωτόκριτου» του Δημήτρη Μαραμή με τους Vamos Ensemble. Φυσικά ανυπομονώ και για την κυκλοφορία του δίσκου μας με τους Nicola Piovani και Λίνα Νικολακοπούλου που έχω μέσα στην καρδιά μου.

Κορίνα Λεγάκη, συνέντευξη στη Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

smaragdamichalitsianou@gmail.com

« Η αδικία που συμβαίνει σε βάρος συνανθρώπων μας και ειδικά σε αθώες ψυχές παιδιών που ούτε να συλλαβίσουν την λέξη «πόλεμος» δεν γνωρίζουν, δεν αντέχεται.»

Η Κορίνα Λεγάκη είναι η τραγουδίστρια που επιλέχτηκε από την αξεπέραστη Μαρία Φαραντούρη, μαζί με τον Θοδωρή Βουτσικάκη, ως η μοναδική γυναικεία φωνή που θα τη συντροφεύσουν στο ξεχωριστό μουσικό ταξίδι της με τον τίτλο: «Πάμε Σινεμά;».

Την Τετάρτη 10 Ιουλίου 2019 στο ρωμαϊκό ωδείο κάτω από την Ακρόπολη με τραγούδια που σημάδεψαν αλησμόνητες κινηματογραφικές στιγμές και  απέκτησαν μια δική τους αυτόνομη πορεία και έξω από τις κινηματογραφικές αίθουσες.

Το InTownPost.com καλωσορίζει την Κορίνα Λεγάκη, μια εξαιρετική τραγουδίστρια, μια περσόνα πολύγλωσση και πολυπολιτισμική, που μέσα στις πρόβες τζενεράλε βρήκε το χρόνο και τη διάθεση να απαντήσει σε όλες τις ερωτήσεις μας όχι απλά να τις ξεπετάξει, λειτουργώντας σαν άψογη επαγγελματίας.

Η Κορίνα Λεγάκη γεννήθηκε στο Ηράκλειο Κρήτης, και είναι ελληνο-σουηδικής καταγωγής. Σπούδασε κλασικό και τζαζ τραγούδι, πιάνο και ορθοφωνία, ενώ συμμετείχε στο Εργαστήριο Φωνητική Τέχνης του Σπύρου Σακκά. Έχει ηχογραφήσει και συμπράξει επί σκηνής με σημαντικούς συνθέτες, τραγουδιστές, μουσικούς και ensembles διαφόρων ειδών (από τη Free Jazz μέχρι την Παραδοσιακή κι από την Ακαδημαϊκή ως την Ethnic μουσική).

Για πρώτη φορά εμφανίστηκε στην δισκογραφία με την συμμετοχή της στον δίσκο του συγκροτήματος ΑΡΜΟΣ «Άνεμοι και Παλίρροιες» το 2007, ενώ το 2010 κυκλοφόρησε το πρώτο προσωπικό της άλμπουμ «Χορός με τη βροχή» (μουσική: Συγκρότημα Αρμός, Δ. Μαραμής, Στ. Γαργάλας / στίχοι: Κ. Μπουρναζάκης, Σ.Τριβιζάς κ.ά.). Το 2012 με τον συνθέτη Δημήτρη Μαραμή κυκλοφορούν το άλμπουμ «Τάγκο για Τρεις», το οποίο περιέχει μελοποιήσεις σημαντικών Ελλήνων ποιητών  (Μιχάλης Γκανάς, Κώστας Καρυωτάκης, Μαρία Πολυδούρη).

Ξεκινώντας από την άνοιξη του 2017 και μέχρι σήμερα περιοδεύει ανά την Ελλάδα με τους συνθέτες Γιώργο Ανδρέου και Γιώργο Καζαντζή, ενώ παράλληλα προετοιμάζει το επόμενο προσωπικό της άλμπουμ, με νέα τραγούδια του Νίκου Ξυδάκη και του Γιώργου Ανδρέου, σε στίχους Μάνου Ελευθερίου, Κικής Δημουλά, Μιχάλη Γκανά, Διονύση Καψάλη, Θοδωρή Γκόνη.

Στο DNA σας κα. Λεγάκη κουβαλάτε τη μουσική κουλτούρα της Κρήτης  αλλά και της Σουηδίας λόγω της μητέρας σας. Γεννημένη σε μουσική οικογένεια από πατέρα  επαγγελματία μουσικό της λαϊκής σκηνής και έναν παππού πιανίστα της κλασσικής μουσικής και της jazz ήρθε σαν φυσική συνέχεια η ενασχόλησή σας με τη μουσική. Μέσα σε αυτούς τους δύσκολους καιρούς που περνάει η χώρα, η οποία  βρίσκεται σε βαθειά ύφεση, μπορείτε να κινηθείτε ελεύθερα και να κυνηγήσετε το όνειρό σας;

Το να «κυνηγήσει» κανείς τα όνειρά του προϋποθέτει, κατά την άποψη μου, αυτογνωσία και θέληση εξέλιξης. Επίσης οφείλει να «βλέπει» πέρα από τον εαυτό του, με κριτήριο την προσφορά στην κοινωνία και την αφοσίωση στην Τέχνη που ασκεί. Ζώντας λοιπόν στην εποχή των Selfies θα έλεγα πως η μεγαλύτερη παγίδα είναι η αυτοπροβολή και η πεποίθηση ότι είσαι…το κέντρο του κόσμου. Αν ελευθερωθείς από αυτά, τότε ναι, μπορείς να αφουγκραστείς τα όνειρά σου – ας υπάρχουν πρακτικές δυσκολίες, ειδικά στον κόσμο της μουσικής βιομηχανίας. Αργά ή γρήγορα θα βρεις την λύση.

Τι μας έχετε ετοιμάσει για τις φετινές βραδιές του καλοκαιριού;

Η έναρξη του φετινού καλοκαιριού συμπίπτει με μια πολύ σημαντική και τιμητική πρόταση που δέχτηκα από την Μαρία Φαραντούρη – να συμμετάσχω στην συναυλία της στο Ηρώδειο, στις 10 Ιουλίου, με τίτλο «Πάμε σινεμά;»

Θα τραγουδήσουμε τραγούδια από τον Ελληνικό και παγκόσμιο κινηματογράφο, με συνοδοιπόρους τον Γιάννη Στάνκογλου, τον Θοδωρή Βουτσικάκη, τον Χρήστο Παπαγεωργίου, την Ορχήστρα Σύγχρονης Μουσικής της ΕΡΤ υπό την μουσική διεύθυνση του Αναστάσιου Συμεωνίδη και τον Γιώργο Μονεμβασίτη. Στη συνέχεια θα περιοδεύσω με τον συνθέτη Γιώργο Ανδρέου που παρουσιάζει σε επιλεγμένα μέρη της Ελλάδας και στην Κύπρο το νέο έργο του «Ναυς μαγική, η Ναυς των Ονείρων» (μελοποιημένος λόγος των: Ευριπίδη, Σαίξπηρ, Γιουρσενάρ, Παπαδιαμάντη, Ρίτσου, Σεφέρη και πολλών άλλων).

Η έναρξη της περιοδείας θα γίνει στις 19 Ιουλίου στο Δημοτικό Θέατρο Βόλου, με φιλοξενούμενο τον εξαιρετικό κι αγαπημένο Γιάννη Κότσιρα, την Καμεράτα του Δημοτικού Ωδείου Βόλου και την Χορωδία του Παν/μίου Θεσσαλίας. Παράλληλα θα πραγματοποιήσω κάποιες προσωπικές μου συναυλίες, παρουσιάζοντας μεταξύ άλλων καινούργια τραγούδια από την επερχόμενη δισκογραφική μου εργασία (σε μουσική Νίκου Ξυδάκη και Γιώργου Ανδρέου και σε στίχους των: Μάνου Ελευθερίου, Κικής Δημουλά, Διονύση Καψάλη, Θοδωρή Γκόνη), που θα κυκλοφορήσει τον ερχόμενο Οκτώβριο.

Τα τραγούδια του παρελθόντος, τα οποία, όμως, έμειναν «μισοφωτισμένα», όπως εύστοχα σχολιάσατε, που συμπεριλαμβάνεται στον τέταρτο δίσκο σας, ο οποίος  φέρει τον τίτλο «Mosaic», πήραν άλλη διάσταση μέσα από τη ματιά του Γιώργου Ανδρέου και χάρη στην αισθαντική σας φωνή έγιναν γνωστά και δημοφιλή από τις νεώτερες γενιές. Νιώθετε ότι δικαιωθήκατε με αυτή την επιλογή;

Η χαρά μου είναι μεγάλη όταν σε κάποιες συναυλίες μου, παιδιά νεώτερης γενιάς μου ζητούν τραγούδια που επιλέξαμε να επανασυστήσουμε με τον Γιώργο Ανδρέου, με τον δικό μας «τρόπο», τραγούδια που το ραδιόφωνο κατά κάποιο τρόπο έχει «ξεχάσει».  Έτσι γεφυρώνονται γενιές και συνεχίζεται η αόρατη συγκινητική σκυταλοδρομία τραγουδιών, δημιουργών και ερμηνευτών. Το ίδιο συνέβη και με τον δίσκο «Kymatographos» (2014) όπου διασκευάσαμε, παρέα με τον Παναγιώτη Μάργαρη και τον Γιώργο Κατσάνο, τραγούδια από τον Ελληνικό και τον παγκόσμιο κινηματογράφο. Αναφέρω ενδεικτικά τα: Beautiful that way, La vita e bella (των N.Piovani, G.Dor, Noa), το Nature Boy (του E.Ahbez), το Despedida (των A.Pinto και Shakira). Συμπεριλαμβάνω στις συναυλίες μου αυτά τα τραγούδια – και αγαπιούνται πολύ. Μάλιστα, τις προάλλες, μου έστειλαν βίντεο από ωδείο όπου μαθήτρια είχε επιλέξει να τραγουδήσει το Despedida για τις εξετάσεις φωνητικής. Αναφέρω εδώ την συναυλία (με αυτό το υλικό) που έδωσα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τον περασμένο Νοέμβρη μετά από πρόσκληση του Γιώργου Γραμματικάκη.

Το νανούρισμα The Goldfish (A Lullaby) ενός εννιάχρονου κοριτσιού που βρίσκεται σε μια βάρκα, χωρίς γονείς και με μόνες αποσκευές την ελπίδα και τις μνήμες της, γραμμένο από τον συνθέτη Γιώργο Ανδρέου και τραγουδισμένο συγκινητικά από εσάς, με τη συνοδεία της μικρής Ellmah Salim Bwanahadi και της χορωδίας του Δημοτικού Σχολείου Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Αλσούπολης, έγινε μαχαιριά στην καρδιά μας για τους σωρούς των προσφύγων στο Αιγαίο. Για πόσο θα αντέξουμε ακόμα τις σκηνές ανείπωτου πόνου των προσφύγων;

Η αδικία που συμβαίνει σε βάρος συνανθρώπων μας και ειδικά σε αθώες ψυχές παιδιών που ούτε να συλλαβίσουν την λέξη «πόλεμος» δεν γνωρίζουν, δεν αντέχεται.Με αφορμή αυτά τα τραγικά γεγονότα, ηχογραφήσαμε το τραγούδι The Goldfish (A Lullaby) με τον Γιώργο Ανδρέου, τον Θωμά Κοντογεώργη και την Χορωδία του Δημοτικού Σχολείου Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Αλσούπολης. Ένα τραγούδι-σχόλιο για τον φόβο, τις θρησκευτικές και ιδεολογικεές διαμάχες, τις θεωρίες υπεροχής – που οδηγούν στο Άουσβιτς… Πόλεμοι τόσο μακριά, τόσο κοντά. Η σημερινή ευμάρεια που μετατρέπεται σε αυριανή δυστυχία. Ο πρόσφυγας. Ο ξεριζωμένος από τον τόπο του. Παρά τη θέλησή του.

Κορίνα Λεγάκη και Γιώργος Ανδρέου

«..Υπάρχει ένα διάσημο απόφθεγμα ενός σημαντικού συνθέτη: «Όπου ακούς μουσική, πλησίασε με εμπιστοσύνη. Οι κακοί άνθρωποι δεν τραγουδούν»»

Κι όμως ο Μπρεχτ κάπου σημειώνει: «Ο πόλεμος είναι όπως η αγάπη: πάντα βρίσκει έναν τρόπο» και ομολογώ κα. Λεγάκη ότι δεν το κατάλαβα. Εσείς πως εισπράττετε την  άποψη του μεγάλου δραματουργού;

Αναφέρεται στα ξεχωριστά χαρακτηριστικά και τις ιδιαιτερότητες της αγάπης, όχι του πολέμου.

Μιλάτε ελληνικά, σουηδικά, αγγλικά, γερμανικά και γαλλικά ενώ τραγουδάτε και σε διάφορες ισπανόφωνες γλώσσες. Ήδη έχετε τραγουδήσει στην Ευρώπη ενώ έχετε «ανοιχτή γραμμή» με την δεύτερη πατρίδα σας τη Σουηδία. Αυτό σημαίνει, ότι είσθε έτοιμη να ανοίξετε τα φτερά σας για μια διεθνή καριέρα;
Πιστεύω πως όλοι οι Έλληνες, δημιουργοί κι ερμηνευτές της δικής μου γενιάς (εξαιτίας διαφόρων συνθηκών και προτεραιοτήτων), έχουν καθυστερήσει πολύ να επικοινωνήσουν το τραγούδι μας τουλάχιστον στο ευρωπαϊκό μουσικό τοπίο. Σκεφτείτε πόσο καλύτερα τα έχουν καταφέρει οι Πορτογάλοι αλλά και οι Ισλανδοί. Όσο για μένα, πρώτα με ενδιαφέρει αυτονόητα η επικοινωνία με το Ελληνικό ακροατήριο. Πιστεύω ότι αυτό είναι πάντα το πρώτο θετικό βήμα για το ενδεχόμενο μιας διεθνούς δραστηριότητας στην τέχνη μου.

Το κοινό βλέπει τις λαμπερές παρουσίες των τραγουδιστών επί σκηνής. Αν μας εισάγατε στον κόσμο του τραγουδιού θα λέγατε, ότι πρόκειται για μια δύσκολη τέχνη; Μια τέχνη όμως, που εμπεριέχει λίγο ρουτίνα. Με την ευκαιρία ποια είναι η καθημερινή σας μέθοδος πριν βγείτε μπροστά στο κοινό;

Μπροστά στο ακροατήριο και μόνο εκεί δικαιώνεται (ή δυσκολεύεται) ο ερμηνευτής, αφού η τέχνη μας υπάρχει μόνο εφόσον συμβαίνει απέναντι στους συνανθρώπους μας, δημόσια. Προετοιμασία για όλο αυτό δεν υπάρχει, μόνο άσκηση, τόσο στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του τραγουδιού όσο και στην αγωνιώδη προσπάθεια επιλογής ενός ουσιαστικού ρεπερτορίου.

Τι απολαμβάνετε κα . Λεγάκη περισσότερο σ’ αυτό που κάνετε;

Δεν ξέρω αν η σωστή λέξη είναι «απόλαυση». Προτιμώ να πω ότι αισθάνομαι πληρότητα, επειδή για μένα, από παιδί, το τραγούδι ήταν (και παραμένει) το πιο πολύτιμό μου όνειρο.

Πώς πιστεύετε ότι η οικονομική κρίση έχει επηρεάσει το τραγούδι;

Η καλλιτεχνική δημιουργία δεν επηρεάζεται από τις οικονομικές συνθήκες – είναι βαθειά ανάγκη της ψυχής. Εκείνο που επηρεάζεται είναι όλη η αλυσίδα δημοσιοποίησης και επικοινωνίας του καλλιτέχνη και του έργου του με τους ανθρώπους της εποχής του.

Οι υποκριτικές ικανότητες είναι απαραίτητες πια στους τραγουδιστές;

Υπάρχουν σπουδαίοι ερμηνευτές σε κάθε εποχή που έχουν ή δεν έχουν χρησιμοποιήσει το στοιχείο της υποκριτικής σαν «εργαλείο» για την performance τους.

Όταν τραγουδάτε τι νιώθετε ;

Ελεύθερη

Είναι «Η μουσική…η πιο δυνατή μορφή μαγείας» όπως ισχυρίζεται ο αμερικανός μουσικός Marilyn Manson;

Η μουσική κατάγεται από βαθιές, πανάρχαιες τελετές των ανθρώπων, όταν ήθελαν να στηρίξουν την κοινότητά τους. Η μουσική είναι η πιο αγαπητή λαϊκή τέχνη. Και είναι ακαταμάχητη.

Ασπάζεσθε το παρακάτω απόφθεγμα  του Κινέζου φιλόσοφου Μένκιου; «Αν ο βασιλιάς (σ.σ: Ή ο πρωθυπουργός όπου δεν υπάρχει βασιλεία)  αγαπάει τη μουσική, δεν υπάρχει πολύ άδικο στη χώρα». Κι αν ναι, γιατί;

Υπάρχει ένα εξίσου διάσημο απόφθεγμα ενός σημαντικού συνθέτη: «Όπου ακούς μουσική, πλησίασε με εμπιστοσύνη. Οι κακοί άνθρωποι δεν τραγουδούν».

 

Η συγγραφέας Μαρία Χατζόγλου μιλάει με την Τίνα Πανώριου

Τίνα Πανώριου

Τίνα Πανώριου

panoriout@gmail.com

«…όταν παραγνωριστούν οι άνθρωποι, συχνά χάνεται ο σεβασμός, αρχίζουν οι ασκήμιες, οι γκρίνιες και τα χτυπήματα κάτω απ’ τη μέση»

Η Μαρία Χατζόγλου γεννήθηκε στη Μυτιλήνη, σπούδασε Νομικά και ζει στην Αθήνα, όπου και ασκεί το επάγγελμα του δικηγόρου. Ασχολείται και είναι λάτρης της λογοτεχνίας σε όλες τις εκφάνσεις της, μυθιστορήματα, ποίηση, δοκίμιο και θεατρικό έργο.

Ο «Νικόλυκος» είναι το δεύτερο μυθιστόρημα της, ενώ η πρώτης της επαφή με τον συγγραφικό χώρο δημιουργήθηκε με το βιβλίο: «Ορατών τε και Αόρατων», από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Αλήθεια κ Χατζόγλου, τι σας ώθησε να γράψετε την τόσο πρωτότυπη, ιδιαίτερη αυτή ιστορία, που στην αρχή λιγάκι ξενίζει, μετά όμως δεν την αφήνεις από τα χέρια σου;

Πριν χρόνια, είχα συνεργαστεί μ’ έναν συνάδελφο δικηγόρο. Ήταν ένας εντυπωσιακός άντρας με τρομακτική ευφυΐα, ικανότητες, ευαισθησία και γνώσεις. Φαινόταν να έχει όλα τα εχέγγυα για να πάει μπροστά στη ζωή του. Τον έλεγαν Νίκο κι έπασχε από κατάθλιψη. Όταν διένυε την περίοδο της έντονης κατάθλιψης, γινόταν αλλόκοτος κι επιθετικός. Δεν άντεχε την ταλαιπωρία, τις αγχώδεις καταστάσεις του επαγγέλματος, τις δημόσιες υπηρεσίες, τους «δήθεν», τους επιδειξίες, τους υποκριτές, τις ψεύτικες συμπεριφορές, πράγματα δηλαδή συνήθη στο χώρο μας. Επίσης δεν μπορούσε να συμβιβαστεί με την έλλειψη αισθητικής, την ασυνέπεια, τη γελοιότητα, σιχαινόταν  τον άνθρωπο απ’ την συμπεριφορά μέχρι και τις εκκρίσεις του (π.χ. τον ιδρώτα, το σάλιο κλπ).

Αναζητούσε το Θεό παντού και σιχαινόταν τον εαυτό του, γιατί πίστευε πως ήταν ανάξιος να τον πλησιάσει. Έλεγε πως μέσα του είχε κρυμμένο έναν λύκο. Είχα ιδιαίτερη θέση στην καρδιά του, γι’ αυτό μου ανοιγόταν και μου μιλούσε για τα οράματά του. Όταν είχε τις καλοσύνες του αγαπούσε όλον τον κόσμο, κι όταν είχε τις μαύρες του τους μισούσε όλους. Απ’ το μίσος γλίτωνα μόνο εγώ και μια άλλη καλή συνάδελφος. Η δικηγορία και η Αθήνα τον έκαναν να υποφέρει, τον κατάτρωγαν από μέσα. Σταμάτησε τη δικηγορία, μπαινόβγαινε στα ψυχιατρεία κι έπειτα χάθηκε απ’ την Αθήνα. Τούτη η επαφή μου με τον άνθρωπο αυτόν έπλασε μέσα μου το πρώτο κύτταρο της ιστορίας του Νικόλυκου. 

«Για να αντέξει την μοναξιά σκηνοθετούσε όνειρα», η ηρωίδα σας και όχι μόνο την μοναξιά και άλλα δεινά μαλακώνουν με την «φαντασία» ,δεν νομίζετε;

Τα όνειρα αποτέλεσαν πότε τη διαφυγή μου σε άλλους κόσμους, πότε τη δική μου πρακτική για ν’ αντέχω την μοναξιά. M’ αυτά και τη φαντασία κατάφερνα να μεταπλάθω την σκληρή πραγματικότητα, που ήμουν αναγκασμένη να ζω.

«Η εξωτερική εικόνα των πραγμάτων είναι η κυριότερη ανθρώπινη παγίδα. Άλλος ένας άγραφος κανόνας που κανένας δεν παραδέχεται ανοιχτά ως πάγια πρακτική της ζωής του, αλλά τον χρησιμοποιεί κατά το δοκούν προς ίδιον συμφέρον…», γράφετε κάπου αλλού. Ίσως όμως ασυναίσθητα –όχι ηθελημένα- να γίνεται αυτό;

Υπάρχουν καθημερινά γύρω μας «άνθρωποι-παγίδες». Άνθρωποι που για εξυπηρετήσουν τα εγωκεντρικά σχέδιά τους προσποιούνται, παριστάνουν κάτι άλλο από αυτό που είναι ρίχνοντας επικίνδυνα «δίχτυα» στους ανυποψίαστους. Προβάλλουν ζωές που δεν είναι δικές τους, δεν είναι αληθινές, αλλά μοιάζουν με αμερικάνικα trailers και διαφημίσεις. Αυτό το εγωκεντρικό modus vivendi έχει εξαπλωθεί τόσο πολύ με τα ΜΜΕ και τα social media που, πια, ναι: Σε πολλούς λειτουργεί αυτόματα, σχεδόν ασυναίσθητα χωρίς, δηλαδή, να υπάρχει συμφέρον ή κακία. Το προσωπείο του σύγχρονου ανθρώπου είναι η μάσκα προστασίας του απ’ το αδηφάγο πλήθος γύρω του.

«Όταν οι άνθρωποι παραγνωρίζονται, συνήθως εισβάλλει η αδιακρισία Αυτά είναι τα χαρακτηριστικά των ανθρώπων που άλλους τους αφήνουν αδιάφορους,σε άλλους πάλι πλήττουν την ιδιωτικότητά τους». Ισχύει δηλ ως κανόνας το βρετανικό familiarity brings contempt (η οικειότητα φέρνει περιφρόνηση);

Θεωρώ, πολύ ενοχλητικό ελάττωμα την αδιακρισία. Προσέχω, παρά το ευγενικό κάλεσμα που δέχομαι, να μην μπαίνω σαν εισβολέας στην προσωπική σφαίρα των ανθρώπων που με συμπαθούν.Νομίζω πως όταν παραγνωριστούν οι άνθρωποι, συχνά χάνεται ο σεβασμός, αρχίζουν οι ασκήμιες, οι γκρίνιες και τα χτυπήματα κάτω απ’ τη μέση.

«..Πιστεύω, πως καθώς οδεύει ο άνθρωπος σ’ αυτό που λέμε γήρας ή τρίτη ηλικία, νιώθει όλο και περισσότερο το βάρος του ψέματος που κουβαλά στους ώμους»

«Η καρδιά δεν είναι μανταρίνι να δώσεις σε όλους ένα φετάκι. Η καρδιά δίνεται ολόκληρη», γράφετε. Καμιά φορά όμως την στραπατσάρει κανείς άσκημα με το απόλυτο δόσιμο, έτσι δεν είναι;

Αν το δόσιμο δεν είναι ολοκληρωτικό – έστω και για μια σύντομη περίοδο της ζωής μας – δεν μπορεί να περιέχει την ουσία εκείνου που επικαλούμαστε! Είναι σαν ένα ημιτελές έργο, εκ φύσεως ανεπαρκές, τόσο για την εξέλιξη του πνεύματος μας, όσο και για την πληρότητα της ψυχής μας. Δηλαδή, θα είναι κάτι σαν αγάπη, κάτι σαν έρωτας, κάτι σαν φιλία, κάτι σαν πίστη. Ναι, είναι επικίνδυνο το να δίνεται η καρδιά ολόκληρη, γι’ αυτό δίνεται σπάνια ή και ποτέ

«Μόνο οι δυνατές γυναίκες αλλάζουν τον κόσμο». Οι λοιπές, οι πιο μαλακές δεν βοηθούν κι αυτές με τον τρόπο τους;

Μόνο οι δυνατές τον αλλάζουν! Οι μαλακές γυναίκες τον συντηρούν.

«Το  ωραίο ψέμα, όταν το προσφέρεις για ιερό σκοπό και αυτοδεσμεύεσαι στον μύθο του, εν πλήρει γνώση των συνεπειών, γίνεται αληθινή ιστορία με αίσιον τέλος». Πως ορίζεται όμως ο ιερός σκοπός;

Ιερός σκοπός που ανάγεται στο εκάστοτε αξιακό σύστημα μιας κοινωνίας.

Κλείνοντας  με μια φράση σας αισιόδοξη: «Ίσως τα γηρατειά να είναι η τελευταία έξοδος προς την ελευθερία». Λέτε έτσι να είναι;

Χαίρομαι, που κρατήσατε αυτήν τη φράση για το τέλος!

Πιστεύω, πως καθώς οδεύει ο άνθρωπος σ’ αυτό που λέμε γήρας ή τρίτη ηλικία, νιώθει όλο και περισσότερο το βάρος του ψέματος που κουβαλά στους ώμους. Έχει κουραστεί να σκύβει το κεφάλι από ανάγκη, να δίνει προτεραιότητα σε πράγματα άνευ ουσίας, να προσποιείται και να συμβιβάζεται με τις κοινωνικές ιδεοληψίες, να κάνει πράγματα που δεν τον εκφράζουν και για να ανέβει οικονομικά ή κοινωνικά γλείφοντας «κατουρημένες ποδιές».

Στην ώριμη ηλικία, οφείλει να ανασυγκροτηθεί, να ξαναγίνει αθώος. Να πάρει το δρόμο που ήθελε πάντα να πάρει η ψυχή του. Να ζήσει για κείνον, να θυμηθεί τα όνειρά του, να υψώσει φωνή, ψυχή, ανάστημα.  Αυτή είναι η τελευταία έξοδος προς την ελευθερία.

Το μθιστόρημα «Νικόλυκος» κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πληθώρα.

Η ηθοποιός Μαίρη Ραζή σε μια κουβέντα με την Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

smaragdamichalitsianou@gmail.com

«…Από την πληθώρα θεατρικής δραστηριότητας θα προκύψουν οι δυνάμεις που θα καταθέσουν το στίγμα τους στο θεατρικό γίγνεσθαι

Σε ηλικία 7 ετών η Μαίρη Ραζή ήρθε από την Πόλη στην Ελλάδα με τους γονείς της και τη μεγαλύτερη αδελφή της. Σπούδασε Γαλλική Φιλολογία, φοίτησε υποκριτική στο Θέατρο Τέχνης Κάρολου Κουν και αποφοίτησε από τη Δραματική Σχολή του Γιώργου Θεοδοσιάδη. Έκτοτε εργάσθηκε ανελλιπώς στο ελληνικό θέατρο ακολουθώντας  με πείσμα το όνειρό της σε πολλές παραστάσεις με τους Σωτήρη Μουστάκα, Θύμιο Καρακατσάνη, Θανάση Βέγγο, Κώστα Χατζηχρήστο, Ρένα Βλαχοπούλου, Γιάννη Γκιωνάκη και τον Κώστα Καζάκο. Συνεργασίες που κρατά ως θησαυρό, γατί πολλά διδάχτηκε από τους σπουδαίους ηθοποιούς, που αναγνωρίζει ότι τη βοήθησαν  να προχωρήσει το ταξίδι της στο θεατρικό σανίδι.

Το 1981 παντρεύτηκε τον ηθοποιό και σκηνοθέτη Σωτήρη Τσόγκα και μαζί απέκτησαν την μοναχοκόρη τους, Κοραλία Τσόγκα, ηθοποιό, η οποία προχωρεί θεαματικά και θα υποδυθεί τη Χριστίνα Ωνάση στην παράσταση Αριστοτέλης Ωνάσης που ετοιμάζει ο Σταμάτης Φασουλής για την προσεχή χειμερινή σαιζόν.

Το 1990 ίδρυσε το θέατρο «ΠΡΟΒΑ» στην οδό Ερμού και το 2001 τη δική της Ανώτερη Σχολή Δραματικής Τέχνης Μαίρης Ραζή.

Η Μαίρη Ραζή, η οποία αποτελεί μία από τις πιο χαρακτηριστικές φυσιογνωμίες της τηλεόρασης και του θεάτρου έζησε και τη χρυσή εποχή της μικρής οθόνης, κάνοντας ρόλους που άφησαν εποχή στις σειρές: «Μη μου γυρνάς την πλάτη», «Η αλεπού κι ο μπούφος».

Στις 11 Οκτωβρίου 2018 βραβεύτηκε για τη συνολική της παρουσία από τη Σχολή Δημοσιογραφίας και Τηλεόρασης New Media Studies by Stamatis Malelis στην Αθήνα.

Πάντα τη θυμάμαι με ένα χαμόγελο στα χείλη ακόμα και όταν εμφανίζονταν οι δυσχέρειες της ζωής. Έχει  τον τρόπο της να μην την αγγίζει τίποτα από τα δύσκολα της καθημερινότητας.

Έχουμε κοντά μας τη Μαίρη Ραζή, μια ηθοποιό τίμια με την τέχνη που υπηρετεί. Στο πέρασμα του χρόνου ωρίμασε μέσα από σκληρή δουλειά, δικαίωσε την ύπαρξή της και κέρδισε την αυτονομία της.

Μιλήστε μου για τη Ρόζα του Παναγιώτη Μέντη,  που παρουσιάζετε σε περιοδεία. Μια μεγάλη θεατρική σας επιτυχία για την  οποία είσθε υποψήφια από την Κορφιάτικη Ακαδημία για το πρώτο βραβείο ερμηνείας. Τι αντιπροσωπεύει, κα. Ραζή, για σας η Ρόζα Εσκενάζυ, τι σας συνδέει με αυτή την ανεξάρτητη ρεμπέτισσα και  ποιο διαχρονικό μήνυμα στέλνει κατά τη γνώμη σας στους σημερινούς καλλιτέχνες που βαδίζουν στους δρόμους του ρεμπέτικου;

Θα αρχίσω από το τέλος της ερώτησης. Δυστυχώς το ρεμπέτικο τείνει να γίνει ένα μουσειακό είδος μουσικής. Οι νέοι, ναι μεν το ακούν αλλά δεν το υπηρετούν, κι όταν λέω «υπηρετούν» δεν εννοώ ότι δεν υπάρχουν κομπανίες και σχήματα  που παίζουν ρεμπέτικο, αλλά ότι δεν υπάρχει ζωντανή δημιουργική διαδικασία. Πλην ελαχίστων εξαιρέσεων δεν γράφονται πια ρεμπέτικα. Το ρεμπέτικο όμως έχει βαθιά τις ρίζες του μέσα μας και πιστεύω ότι κάποια στιγμή κάτι θα ξεπεταχτεί. Μέχρι τότε πρέπει να μείνουν ζωντανές οι μνήμες που καβαλάει. Ο πόνος, ο ξεριζωμός, ο έρωτας, η φτώχεια και φυσικά οι φωνές του. Η «Ρόζα Εσκενάζυ» του Π. Μέντη άφησε γερό αποτύπωμα στο θεατρικό γίγνεσθαι. Άγγιξε μεγάλο μέρος της θεατρόφιλης νεολαίας και τους σύστησε μια από τις σημαντικότερες φωνές της Ελλάδας. Όπως ξέρετε έχω γεννηθεί στην Κωνσταντινούπολη. Στεναχωρήθηκα πολύ που φύγαμε από την Πόλη, πληγώθηκα και δυσκολεύτηκα να προσαρμοστώ στη νέα πραγματικότητα.

Δεν ήθελα να μιλάω ποτέ για την καταγωγή μου. Δεν έβλεπα ούτε μια τούρκικη ταινία, δεν άκουγα ούτε ένα τούρκικο τραγούδι, δεν ήθελα να δω ούτε μια φωτογραφία της Πόλης, γιατί έκλαιγα με μαύρο δάκρυ.

Επισκέφτηκα τη γενέτειρα μου έπειτα από τριάντα χρόνια. Τότε, αποφάσισα να παίξω μία Πολίτισσα ηρωίδα και κατέληξα στην Ρόζα Εσκενάζυ αφού προηγουμένως είχα παίξει στην τηλεοπτική σειρά «Η Ώρα η Καλή» μία Πολίτισα.

Η Ρόζα είναι μέσα στο κύτταρο μου. Ο τρόπος ζωής της, η ελευθερία της σκέψης της, η ελευθερία του κορμιού της. Θηλυκό, κομψή, κοκέτα όπως όλες οι Πολίτισες. Εγώ δεν είδα άβαφτη τη μάνα μου ποτέ.

Όλα τα ακούσματα που ανέσυρα από την αποθήκη της μνήμης μου: Τους τούρκικους αμανέδες, τους χοτζάδες, τους γιαουρτάδες, τους παλιατζήδες, τους τσιγγάνους, τις λατέρνες, τα τσιφτετέλια, τα νανουρίσματα, τα τούρκικα παιδικά τραγουδάκια, οι βυζαντινοί ψαλμοί. Όλα βγήκαν σαν ποταμάκι από μέσα μου. Έναν κόσμο και έναν πολιτισμό, που με μοναδικό τρόπο εκπροσώπησε η Ρόζα Εσκενάζυ.

Στους σημερινούς ρεμπέτες άφησα ένα στίγμα πολιτιστικό που με μοναδικό τρόπο εκπροσώπησε η Ρόζα Εσκενάζυ.

Κουβαλάτε τους ρόλους σας στην καθημερινότητά σας, με την έννοια ότι γίνονται παρέα σας;

Αναπόφευκτα αφού ζω, αναπνέω και κινούμαι μαζί τους. Οι ρόλοι δεν σταματούν μόνο πάνω στην σκηνή, τους κουβαλάμε συνεχώς. Μας συντροφεύουν, μας βασανίζουν, μας προβληματίζουν. Πολλές φορές αγωνίζομαι για την κάθε λέξη που λέω, για την κάθε κατάσταση που ερμηνεύω. Όταν προσεγγίζουμε έναν ρόλο βρίσκουμε μέσα μας τα αντικρίσματα για να τον πλάσουμε. Στο θέατρο έχουμε την τύχη να ζούμε χιλιάδες ζωές όχι μόνο μια. Τους ρόλους τους αγαπώ και μ’ αγαπούν. Σε κάθε παράσταση προσπαθώ να μην τους προδίδω ποτέ.

Ως γνήσια Κωνσταντινοπολίτισσα έχετε αφήσει την παρακάτω, μοναδική ρήση: «Είναι άβολο στην Ελλάδα να σε αποκαλούν τουρκόσπορο και στην Τουρκία Γκιαβούρ». Εσείς πώς νιώθετε και πώς σχολιάζετε τις συνεχείς υποχωρήσεις της Ελλάδα στις τουρκικές προκλήσεις, που μέρα με τη μέρα εντείνονται;

Νομίζω ότι δεν πρέπει να υπάρχει κανένας εφησυχασμός στις τούρκικες προκλήσεις. Στα επικίνδυνα σχέδια των ΗΠΑ-ΝΑΤΟ και τους ανταγωνισμούς στην περιοχή, στους οποίους συμμετέχει σιωπηρώς όλη η Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Ελλάδα πρέπει να είναι σε επαγρύπνηση, ετοιμότητα και οι Έλληνες ενημερωμένοι. Οι συνεχείς παραβιάσεις του εναέριου και θαλάσσιου χώρου μας  από τους  γείτονες πρέπει να σταματήσουν.

Όπου κι αν πάτε η Πόλη σας ακολουθεί κα. Ραζή;  Δεν εξηγείται αλλιώς, αφού ανεπιφύλακτα προτείνετε  το βιβλίο του Στέλιου Αντωνιάδη «Κωνσταντινούπολη – Η Πόλη που με Ακολουθεί»!

Θα ήταν παράλογο να μην με ακολουθεί . Είναι στα κύτταρα μου, στη μνήμη μου, στον τρόπο ζωής  μου.

Είχατε την τύχη να  μαθητεύσετε για ένα  διάστημα κοντά στον Κάρολο Κουν. Τι αποκομίσατε από αυτό τον μεγάλο θεατράνθρωπο, που άλλαξε τον ρου της ιστορίας του Ελληνικού Θεάτρου κατά το δεύτερο μισό του 20ου αιώνα;

Ναι, ήμουν τυχερή, πριν δώσω εισαγωγικές εξετάσεις στη σχολή του είχα δει μία παράσταση στο υπόγειο. Μαγεύτηκα και αποφάσισα να φοιτήσω στη σχολή του θεάτρου Τέχνης. Ο Κουν ήταν μεγάλος  μάγος. Σε έπειθε και του εμπιστευόσουν όλες τις υποκριτικές σου ικανότητες, ένιωθα σαν ένα μπουμπούκι  που σιγά σιγά άνθιζε. Έμαθα τις βάσεις, τις ρίζες, τα θεμέλια, την πειθαρχία, τη συνέπεια που χρειάζεται αυτή η δουλειά. Αποφοίτησα όμως από την δραματική σχολή Αθηνών και τη γαλλική φιλολογία.

Πέρασαν ήδη 35 χρόνια, από τότε που με τον σύντροφο της ζωής σας, τον Σωτήρη Τσόγκα, βουτήξατε στα βαθιά νερά και  ιδρύσατε το θέατρο «Πρόβα», το οποίο στο πέρασμα του χρόνου απέκτησε το δικό του φανατικό κοινό που σας ακολουθεί πιστά  και επικροτεί όλες τις επιλογές σας, έπειτα από σκληρό δουλειά. Τι άλλαξε από τότε μέχρι τώρα σε αυτή την ταραγμένη περίοδο που διανύουμε  στο θέατρο κα. Ραζή;

Άλλαξαν πολλά, άλλαξε το τοπίο .Υπάρχουν δύσκολες κοινωνικοπολιτικές συνθήκες .Μεγάλη ανεργία. Οικονομική κρίση. Παρόλα αυτά το θέατρο διανύει μία άνθηση.  Οι νέοι καλλιτέχνες μπροστά στα τόσα προβλήματα έχουν έντονες εκφραστικές ανησυχίες, έτσι δημιουργήθηκαν πολλές μικρές ομάδες που τάραξαν τα νερά. Από την πληθώρα της θεατρικής δραστηριότητας θα προκύψουν οι δυνάμεις που θα καταθέσουν το στίγμα τους στο θεατρικό γίγνεσθαι.

Μπορεί ο κάθε ηθοποιός να παλέψει σήμερα για τα όνειρά του στο θέατρο;

Η δουλειά του ηθοποιού πάντα περνούσε κρίση. Πάντα υπήρχαν άνεργοι ηθοποιοί, πάντα πεινούσαμε και πάντα παλεύαμε.

«…Πιστεύω, ότι η κατάσταση θα αλλάξει μόνο αν δεν καθόμαστε σε έναν καναπέ και δεν γκρινιάζουμε για τα κυκλώματα, τις γνωριμίες. Η μιζέρια είναι κακό πράμα»

Δάσκαλοι και μαθητές στην Ανώτερη Σχολή Δραματικής Τέχνης Μαίρης Ραζή

Νιώθετε εκπληρωμένους εκείνους τους στόχους που είχατε ως  έφηβη;

Όπως κάθε νέος άνθρωπος, είχα πολλά όνειρα και πολλούς στόχους. Ακολούθησα πιστά και οργανωμένα ότι επιθυμούσα να κάνω για να ολοκληρώσω τις εσωτερικές μου ανάγκες, να βρω τον εαυτό μου, να καταλάβω τις ανησυχίες μου. Ακολούθησα στη ζωή μου το ένστικτό μου. Κανένα εμπόδιο δεν ήταν ικανό να με αποπροσανατολίσει από την πορεία μου. Δεν το βάζω κάτω εύκολα, δεν απογοητεύομαι, είμαι απρόβλεπτη και διεκδικητική. Θαυμάζω το πείσμα και την υπομονή μου. Ακόμα και τώρα, έχω τις ανησυχίες μίας έφηβης. Μ’ αρέσει να δημιουργώ, να αγωνίζομαι και να προχωράω.

Το 2001 ιδρύσατε τη δική σας Ανώτερη σχολή δραματικής τέχνης Μαίρης Ραζή, την οποία και διευθύνετε μέχρι σήμερα μεταδίδοντας τη γνώση σας σε νέες και νέους που θέλουν να παίξουν και να σκηνοθετήσουν. Τι είναι αυτό που σας γοητεύει  στην ιδέα της διδασκαλίας;

Από μικρή ήθελα να γίνω δασκάλα. Έτσι παράλληλα με την δραματική σπούδαζα και γαλλική φιλολογία. Όταν την τελείωσα με διόρισαν στην Ξάνθη αλλά δεν ήθελα να φύγω από την Αθήνα και προτίμησα να δουλέψω στο θέατρο. Μ’ αρέσει πολύ η διδασκαλία γιατί μεταφέρω στις νεότερες γενιές τις γνώσεις μου, τις εμπειρίες μου, τις μεθόδους και τις τεχνικές που κατέχω.

Σε πολλούς αξιόλογους συναδέλφους δεν αρέσει η διδασκαλία ίσως επειδή σέβονται πολύ την εργασία του δασκάλου, του εκπαιδευτικού, αλλά θα ήταν τόσο χρήσιμοι στην εξέλιξη της υποκριτικής. Νομίζω, ότι η υποκριτική δεν είναι συνταγή μαγειρέματος, δηλαδή θα βάλεις τόσο αλάτι και τόσο πιπέρι και θα γίνεις καλός ηθοποιός. Η υποκριτική είναι σύνθετη  τέχνη και κάθε σπουδαστής είναι μία διαφορετική προσωπικότητα με διαφορετικές προσλαμβάνουσες. Δεν μπορείς να εφαρμόζεις μία ίδια συνταγή για όλους.

Φυσικά κάθε μάθημα είναι πρόβα, πρέπει να μην υπάρχει ούτε μία απουσία. Μπορείς να λείψεις από τη πρόβα; Όχι βέβαια. Ως καθηγητής πρέπει να προσεγγίζεις τον κάθε σπουδαστή με ευγένεια, σεβασμό, με κατανόηση, χωρίς πίεση, χωρίς νεύρα για να πετύχεις την εμπιστοσύνη του παιδιού που θα σου καταθέσει την ψυχή του.

Είστε μία ηθοποιός με μια ιδιαίτερα αξιόλογη πορεία. Πόσο δεσμευτικό είναι αυτό στον τρόπο με τον οποίο επιλέγετε κάθε φορά το επόμενο σας βήμα;

Η επιλογή του επόμενου βήματος μου είναι η εσωτερική μου ανάγκη. Παίζω αυτό που με εκφράζει. Πιστεύω ότι κάθε έργο που παίζω θα έχει επιτυχία και αυτή τη θετική μου ενέργεια εισπράττει το κοινό, που ακολουθεί τη σταθερή πορεία μου και με την αγάπη του έχει χαρίσει σε μένα πολλές επιτυχίες. Το στίγμα μου είναι πεντακάθαρο και επιλέγω πάντα αυτό που «θέλω» μακριά από ταμειακές επιταγές. Όταν δεν προδίδεις το κοινό δεν σε προδίδει και αυτό.

Σε αυτά τα πέτρινα χρόνια έχουμε χιλιάδες ηθοποιούς που δουλεύουν για ψίχουλα και ελάχιστους που μπορούν να επιβιώσουν με αξιοπρέπεια. Που θα πάει αυτή η κατάσταση;

Δυστυχώς όλα τα επαγγέλματα πέρασαν δύσκολα με την οικονομική κρίση. Οι ηθοποιοί είμαστε σαν τις κατσαρίδες, επιβιώνουμε σε όλες τις δυσκολίες γιατί μας τρέφει η αγάπη και η πίστη που έχουμε στο θέατρο. Προτιμώ έναν ευτυχισμένο παρά έναν τακτοποιημένο ή δυστυχισμένο νέο που δεν έκανε τα όνειρα του πραγματικότητα. Οι νέοι πρέπει να τολμούν, να μην φοβούνται αν θα πεινάσουν επειδή διάλεξαν ότι τους εκφράζει. Και οι γονείς νομίζω, ότι πρέπει να βοηθούν και να στηρίζουν τα παιδιά τους κι ας διάλεξαν μία «δουλειά» που δεν τους εξασφαλίζει πάντα ένα καλό μεροκάματο. Ξέρω, ότι όποιος θέλει έχει όραμα πάντα μπορεί. Πάντα θα βρει μία λύση.

Όλη η Ελλάδα δουλεύει για ψίχουλα. Πιστεύω, ότι η κατάσταση θα αλλάξει μόνο αν δεν καθόμαστε σε έναν καναπέ και δεν γκρινιάζουμε για τα κυκλώματα, τις γνωριμίες. Η μιζέρια είναι κακό πράμα. Και η συγκεκριμένη δουλειά θέλει κυνηγητό, οι νέοι να στέλνουν βιογραφικά, να τρέχουν για να τους γνωρίσουν κάποιοι επιχειρηματίες, να παρακολουθούν θέατρο και να δημιουργούν δικές τους ομάδες.

«…. Έπαιξα σε πολλά αρχαία θέατρα αλλά δεν έχω παίξει στην Επίδαυρο. Αυτή είναι μία από τις επιθυμίες μου»

Συμφωνείτε με το απόφθεγμα  του Σαίξπηρ, ότι «Ο κόσμος είναι μια θεατρική σκηνή και όλοι, άντρες και γυναίκες, απλά ηθοποιοί. Έχουν τις εισόδους τους και τις εξόδους τους. Και ο κάθε άνθρωπος στον καιρό του παίζει πολλούς ρόλους, καθώς οι πράξεις όπου εμφανίζεται είναι οι εφτά ηλικίες»;

Ε, Αλήθεια λέει. Ναι η ζωή είναι μία θεατρική σκηνή. Πολλές φορές η ζωή ξεπερνάει το θέατρο.

Η κόρη σας, η Κοραλία Τσόγκα, ιδιαίτερα ταλαντούχα ηθοποιός και σκηνοθέτης ξεκίνησε την καριέρα της μέσα στη βαθιά ύφεση. Σας φοβίζει το μέλλον της;

Σιγά μη με φοβίζει. Η Κοραλία προχωράει μια χαρά, δουλεύει πολύ, κάνει αυτό που της αρέσει και χαίρομαι που είναι τόσο ευτυχισμένη υλοποιώντας τα όνειρα της.

Σε μια Ελλάδα που αγκομαχάει μέρα τη μέρα ν’ αναγεννηθεί από τις στάχτες της, πόσο ωφέλιμη είναι η τέχνη;

Χωρίς τέχνη, τι θα κάναμε; Αν είναι ωφέλιμη; Μα φυσικά, αλλιώς δεν θα μας χώραγαν τα ψυχιατρεία. Ακούς ένα τραγούδι και ξεχνιέσαι, βλέπεις ένα χορό, μία παράσταση, έναν πίνακα, διαβάζεις ένα μυθιστόρημα και μεταφέρεσαι αλλού, άσε η ποίηση. Χωρίς τέχνη, χωρίς εσωτερική αγαλλίαση, χωρίς ευφορία, ευθυμία ο άνθρωπος θα ήταν ένα ζώο. Σπίτι δουλειά και δουλειά σπίτι. Είμαι τυχερή που υπηρετώ το θέατρο, γιατί λέω ότι είναι ο βασιλιάς των τεχνών. Έχει πολλές συμπυκνωμένες τέχνες. Μέσα σε δύο ώρες φεύγεις από την σκληρή πραγματικότητα και μεταφέρεσαι στους χώρους της φαντασίας και της μαγείας.

Ποιό γνωμικό σας συντροφεύει;

«Δεν υπάρχει δεν μπορώ, αλλά δεν θέλω» και «Η δουλειά ποτέ δεν θα σε προδώσει».

Πολύ καλή η διαφήμιση στην οποία πρωταγωνιστείτε και σίγουρα θα απογειώσει το προϊόν. Πέρα από την οικονομική απολαβή, ποιος άλλος λόγος σας έπεισε να πείτε το ναι σε μια τηλεοπτική καμπάνια;

Σας ευχαριστώ. Πρέπει να ομολογήσω ότι στην καριέρα μου είχα αρκετές προτάσεις για να διαφημίσω κάποιο προϊόν αλλά δεν ήθελα. Η συγκεκριμένη διαφήμιση είχε ένα εξαιρετικό κείμενο, πανέξυπνο. Η οικονομική απολαβή δεν με ενδιέφερε, με έπεισαν: ο σκηνοθέτης και όλοι οι συντελεστές. Επίσης, ο καφές που είναι προσωπική και ιδιαίτερη στιγμή του κάθε ανθρώπου και που αυτή μάρκα καφέ αναδεικνύει με τις διαφημίσεις της.

Μ’ αρέσει να σέβομαι τα αντικείμενα που είναι συνδεδεμένα με διάφορες στιγμές της ζωής μας. Νομίζει κανείς ότι έχουν ψυχή. Η διατήρηση, η συντήρηση, ο σεβασμός των άψυχων αντικειμένων, τα ζωντανεύει και τους δίνει μία άλλη χρήση, μία άλλη προοπτική, μία διαχρονικότητα, νικάνε το χρόνο. Αγαπώ τα παλιά κτίρια. Γι αυτό στέγασα την σχολή και το θέατρο Πρόβα σε ένα διατηρητέο κόσμημα στην οδό Ηπείρου και Αχαρνών στην καρδιά της Αθήνας.

Ποιοι είναι οι μεγάλοι σας προσωπικοί στόχοι; Τι εύχεστε και τι ονειρεύεστε για το μέλλον;

Έχω πάντα όνειρα, βάζω στόχους και προσπαθώ να τους πραγματοποιήσω. Εύχομαι να είμαστε όλοι υγιείς και να παλεύουμε γι αυτό. Να προσέχουμε και να αγαπάμε τον εαυτό μας. Θέλω να είναι καλά η Κοραλία μου και να προχωράει στη δουλειά της. Θέλω ειρήνη σε όλη την γη. Βλέπω πάντα μπροστά αλλά χωρίς να ξεχνάω το παρελθόν γιατί χωρίς μνήμη υπάρχει βαρβαρότητα.

Επαγγελματικά ενώ έχω συνεργαστεί με σπουδαίους σκηνοθέτες και ηθοποιούς και ενώ έχω παίξει 58 ρόλους στο ελεύθερο θέατρο καμία κρατική σκηνή μέχρι τώρα δεν με χρειάστηκε. Έπαιξα σε πολλά αρχαία θέατρα αλλά δεν έχω παίξει στην Επίδαυρο. Αυτή είναι μία από τις επιθυμίες μου. Ονειρεύομαι πολύ, γι αυτό θέλω το διατηρητέο κτίριο που στεγάζει την δραματική σχολή και το θέατρο Πρόβα  να είναι πάντα ζωντανό, με πολύ κοινό, πολλούς μαθητές στη σχολή και στα παιδικά εργαστήρια. Θέλω την σκυτάλη να πάρουν οι νεώτεροι και να συνεχίσουν το έργο το δικό μου και του Σωτήρη Τσόγκα.

Η Μαίρη Ραζή Με τον Σταμάτη Κραουνάκη

Μια συζήτηση της κ. Όλγας Κεφαλογιάννη με την Τίνα Πανώριου

Τίνα Πανώριου

Τίνα Πανώριου

panoriout@gmail.com

«…Η πόλη έχει πάνω της έντονα τα σημάδια της κρίσης. Μεγάλα εμπορικά καταστήματα που αποτελούσαν σημεία αναφοράς για τους Αθηναίους για πολλές δεκαετίες παραμένουν κλειστά. Οι ιστορικοί κινηματογράφοι «Απόλλων» και «Αττικόν» έχουν στοιχειώσει την οδό Σταδίου»

Την κ. Όλγα Κεφαλογιάννη συνάντησα πριν λίγες μέρες σε ζεστό κάλεσμα κοινής φίλης εκδότριας, όπου μεταξύ άλλων ξαναβρέθηκαμε κάποιοι φίλοι, καρδιάς κυρίως, από τον αποκαλούμενο χώρο της τέχνης. Φυσικά η κουβέντα κύλησε γύρω από τις επερχόμενες εκλογές, αλλά προσωπικά μου κέντρισε το ενδιαφέρον, η επιμονή της πολιτικού να επαναφέρει το θέμα «ελλείμματος πολιτισμού».

Ανοίξαμε, λοιπόν, μια κουβέντα μαζί για όσα θα μπορούσαν να γίνουν στον τομέα αυτόν και ακόμα παραπέρα.

Kα Κεφαλογιάννη, ο Τουρισμός και ο Πολιτισμός οι δύο αυτοί πυλώνες πως μπορούν να συγκλίνουν, να αλληλοϋποστηριχθούν;

Ο Πολιτισμός είναι το συγκριτικό πλεονέκτημα της χώρας μας. Και πρέπει να τον αναδείξουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο προκειμένου να ενισχύσουμε την εικόνα της χώρας μας και ταυτόχρονα να προβάλλουμε το πολιτιστικό μας απόθεμα και τον σύγχρονο πολιτισμό διεθνώς. Παράλληλα, ο Τουρισμός είναι ένας από τους πλέον δυναμικούς κλάδους της εθνικής οικονομίας που χαρακτηρίζεται από εξωστρέφεια.

Η σύζευξη των δύο αυτών τομέων, κάτω από τον κατάλληλο σχεδιασμό μπορεί να προσδώσει στον Ελληνικό Πολιτισμό την απαραίτητη εξωστρέφεια αλλά και να αναβαθμίσει την τουριστική μας προσφορά με υψηλής ποιότητας προσθήκες. Με τη σύνθεση θεματικών πολιτιστικών οδοιπορικών έχουμε τη δυνατότητα να προβάλλουμε περιοχές που, σήμερα στη λογική τού «ήλιος και θάλασσα», δεν θεωρούνται τουριστικές. Να δημιουργήσουμε νέες θέσεις εργασίας και να δώσουμε κίνητρα ανάπτυξης της ήπιας επιχειρηματικότητας, συνδεδεμένης με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε περιοχής.

Η χώρας μας αποτελεί μοναδικό προορισμό παγκοσμίως, αποτελεί σημείο αναφοράς στη σύγχρονη σκέψη, πολιτική και επιστήμη. Δεν μπορεί, πλέον, να αρκείται σε μονοδιάστατους αριθμούς για αφίξεις τουριστών αλλά, αξιοποιώντας τα συγκριτικά της πλεονεκτήματα, να δημιουργήσει ένα νέο πρότυπο βιώσιμης ανάπτυξης.

Η Ανάπλαση της Ακαδημίας Πλάτωνος, του πρώτου στην ουσία Πανεπιστημίου στον κόσμο, είναι μία από τις προτεραιότητες  σας;

Η προτεραιότητά μου ήταν και θα είναι πάντα η Αθήνα. Έχω γεννηθεί και έχω μεγαλώσει στο κέντρο της Αθήνας. Είμαι βουλευτής στην A’ Αθήνας. Το γραφείο μου βρίσκεται στο εμπορικό κέντρο της πόλης.

Τα τελευταία 4 χρόνια η κατάσταση είναι τραγική. Την οικονομική κρίση διαδέχθηκε η ιδεοληψία της απερχόμενης κυβέρνησης και η ανοχή της στη βία και την παραβατικότητα.

Η πόλη έχει πάνω της έντονα τα σημάδια της κρίσης. Μεγάλα εμπορικά καταστήματα που αποτελούσαν σημεία αναφοράς για τους Αθηναίους για πολλές δεκαετίες παραμένουν κλειστά. Οι ιστορικοί κινηματογράφοι «Απόλλων» και «Αττικόν» έχουν στοιχειώσει την οδό Σταδίου.

Τα Εξάρχεια και οι γειτονιές που εκτείνονται κατά μήκος της οδού Πατησίων μαστίζονται από την εγκληματικότητα και την εγκατάλειψη. Η μόνη ζώνη πρασίνου στην περιοχή, το Πεδίο του Άρεως, πρέπει να αποκατασταθεί πλήρως και να αποτελέσει μέρος της καθημερινότητας των περιοίκων.

Για να αναβαθμιστεί η εικόνα της Αθήνας και για να βρουν οι αστικές γειτονιές την παλαιά τους αίγλη, πρέπει να αξιοποιήσουμε ό,τι καλύτερο διαθέτουμε.

Στην λογική αυτή, η ανάπλαση της Ακαδημίας Πλάτωνος, σε απόσταση μόλις 2,5χλμ από το κέντρο της Αθήνας, είναι μία πρωτοβουλία που θα μεταμορφώσει το κέντρο της πόλης μας. Η περιοχή γύρω από την Ακαδημία Πλάτωνος, ο Κολωνός, ο Λόφος Σκουζέ και άλλες παρακείμενες γειτονιές θα ανακάμψουν. Στο σχέδιο της ανάπλασης, προβλέπεται η δημιουργία του Αρχαιολογικού Μουσείου της πόλης των Αθηνών. Ένα μουσείο κατάλληλα σχεδιασμένο για να μην επιβαρύνει το πάρκο, θα φιλοξενήσει όλα τα ευρήματα που έχουν δει το φως σε ανασκαφές και δημόσια έργα όπως το μετρό. Ευρήματα μοναδικά που δεν τα έχουμε εκθέσει ποτέ στο κοινό. Και αυτό είναι μόνο η αρχή.

Να ανακτήσει η Αθήνα την χαμένη της αίγλη προσδοκάτε και υπόσχεστε. Με λίγα λόγια – συνθηκών επιτρεπουσών – πως θα προχωρήσετε άμεσα;

Δεν είναι ζήτημα προσδοκίας ή υπόσχεσης. Πρόκειται για ένα σχέδιο αναβάθμισης της καθημερινότητας των Αθηναίων και της εικόνας της πόλης μας. Υπάρχει η πολιτική βούληση. Υπάρχει και ο σχεδιασμός. Για την υλοποίησή του θα αξιοποιηθούν όλες οι ήδη υπάρχουσες μελέτες αφού φυσικά θα επικαιροποιηθούν προκειμένου να καλυφθούν οι πραγματικές ανάγκες της Αθήνας.

Προς την κατεύθυνση αυτή, μία πρωτοβουλία του προέδρου της Νέας Δημοκρατίας Κυριάκου Μητσοτάκη, είναι η επέκταση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου. Το έργο αυτό, θα μεταμορφώσει το κέντρο της Αθήνας. Θα αναζωογονήσει την περιοχή. Θα καταστήσει την Αθήνα, επίκεντρο του διεθνούς ενδιαφέροντος. Και το κυριότερο, θα αναδείξει τους θησαυρούς που έχουν συγκεντρωθεί στο Μουσείο και δεν υπάρχει κατάλληλος χώρος για να εκτεθούν. Θα αλλάξει η εικόνα της πόλης μας.

«Η Πολιτεία δεν πρέπει να βαυκαλίζεται ότι έχει όλες τις απαντήσεις, ότι κάνει τα πάντα καλύτερα. Οφείλει να ακούει τις προτάσεις των ίδιων των δημιουργών και να δημιουργεί τις προϋποθέσεις έκφρασης και δημιουργίας. Αυτό και θα κάνουμε»

Κοιτάζοντας πίσω, ως φοιτήτρια της Νομικής μένατε μεν στον Λυκαβηττό, κυκλοφορούσατε όμως και στη πέριξ των Εξαρχείων περιοχή; Αλήθεια υπάρχει ελπίδα σήμερα για την τραυματισμένη πλην γοητευτική  αυτή γειτονιά;

Αυτό που χρειάζεται είναι πολιτική βούληση. Και αυτή την έχουμε. Ο Πρόεδρος της ΝΔ έχει επανειλημμένα τοποθετηθεί και δεσμευθεί για την κατάργηση του άβατου των Εξαρχείων.

Στα σχέδια σας, είπατε σε πρόσφατη φιλική σύναξη: «θα είναι η ουσιαστική βοήθεια νέων δημιουργών». Κάποιο πρώτο βήμα ;

Αυτό που προέχει είναι η κατάρτιση μίας εθνικής στρατηγικής για τον Ελληνικό Πολιτισμό. Ένας κεντρικός οδικός χάρτης που θα στοχεύει στην Εξωστρέφεια του Ελληνικού Πολιτισμού. Αλλά και σε δέσμες μέτρων που θα έχουν σαν στόχο την ουσιαστική υποστήριξη νέων δημιουργών.

Δεν μπορούμε να αρκούμαστε στο αρχαίο κλαίος, αλλά να το αξιοποιήσουμε ως το στέρεο θεμέλιο της σύγχρονης ελληνικής πολιτιστικής δημιουργίας. Ο σύγχρονος πολιτισμός αποτελεί συνέχεια της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και ως τέτοιος θα πρέπει να αντιμετωπίζεται και να αναδεικνύεται.

Η Πολιτεία δεν πρέπει να βαυκαλίζεται ότι έχει όλες τις απαντήσεις, ότι κάνει τα πάντα καλύτερα. Οφείλει να ακούει τις προτάσεις των ίδιων των δημιουργών – ενδεικτικά σας αναφέρω όσα έχουν ήδη προτείνει για την προστασία των πνευματικών δικαιωμάτων – και να δημιουργεί τις προϋποθέσεις έκφρασης και δημιουργίας. Αυτό και θα κάνουμε.

«Η οικογένεια είναι για εμένα το στήριγμά μου. Η βάση μου. Η σταθερή μου στην ζωή»

Έχετε γράψει το βιβλίο «Ο Ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Κυπριακό Ζήτημα». Πόσο επίκαιρο δυστυχώς το θέμα ακόμη και σήμερα, έτσι δεν είναι;

Πάντα είναι επίκαιρο. Αθήνα και Λευκωσία οφείλουν να κινητοποιήσουν όλες τις διπλωματικές τους δυνάμεις, προκειμένου να δοθεί αποφασιστική απάντηση στην πολιτική των προκλήσεων του Ταγίπ Ερντογάν. Μετά από 4 και πλέον χρόνια αλλοπρόσαλλης εξωτερικής πολιτικής από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, η νέα κυβέρνηση υπό τον Κυριάκο Μητσοτάκη θα πρέπει να κινηθεί δραστήρια σε όλα τα μέτωπα προκειμένου να προστατεύσει τα εθνικά μας συμφέροντα.

Μιλώντας για βιβλία: Το πρώτο πρώτο ανάγνωσμα που σας γοήτευσε ως κοριτσάκι;

Ένα από τα βιβλία που ανατρέχω συνεχώς, είναι η «Αναφορά στον Γκρέκο». Άρχισα να το διαβάζω από το σχολείο και συνεχίζω μέχρι σήμερα να ανακαλύπτω καινούργιες έννοιες.

Τότε στα χρόνια της αθωότητας, αληθεύει  ότι  παράλληλα με τη Νομική θέλατε να γραφτείτε και σε σχολή θεάτρου;

Αγαπώ πολύ το θέατρο, με γοητεύει η αδιαμεσολάβητη επικοινωνία μεταξύ του ηθοποιού και του ακροατηρίου. Προσπαθώ να παρακολουθώ όσο περισσότερες παραστάσεις μπορώ. Είναι αλήθεια, ότι κάποια στιγμή είχα την επιθυμία να γραφτώ σε σχολή Θεάτρου αλλά οι νομικές σπουδές απορροφούσαν όλη μου την ενέργεια. Ήμουν αφοσιωμένη στις σπουδές μου. Μελετούσα πολύ και έτσι δεν βρήκα ποτέ την ευκαιρία. Ομολογώ, βέβαια, ότι απολαμβάνω το θέατρο με κάθε ευκαιρία.

Το Άλσος ξαναζωντάνεψε. Θα την δείτε την παράσταση, είναι στα σχέδια σας, όταν ο χρόνος βρεθεί;

Όπως ξέρετε με ενδιαφέρει οτιδήποτε συμβαίνει στην Αθήνα και θα μπορούσε να βελτιώσει την καθημερινότητα στο κέντρο της πόλης. Για το Πεδίον του Άρεως είχα ασκήσει έντονο κοινοβουλευτικό έλεγχο καθώς τα 4 και πλέον τελευταία χρόνια είχε μετατραπεί κι αυτό σε άβατο.

Δεν μπορεί να είναι εγκαταλελειμμένη μία από τις ελάχιστες ζώνες πρασίνου που υπάρχει στο κέντρο, ένα υπέροχο πάρκο που θα έπρεπε να γίνει τόπος συνάντησης και δραστηριοτήτων των Αθηναίων. Όπως παλιά.

Γι’ αυτό το λόγο, πρόσφατα διοργάνωσα την κεντρική μου εκδήλωση για τις γυναίκες της Αθήνας, σε αυτή ακριβώς την περιοχή. Με προσκεκλημένη την εκλεκτή μου φίλη και υποψήφια στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας της ΝΔ Μαριέττα Γιαννάκου, βρεθήκαμε στο κηποθέατρο Άλσος. Η επιλογή του χώρου είχε προφανώς τη σημασία της…

Μακρύ ζεστό καλοκαίρι για σας, όμως θα βρείτε κάποια στιγμή λίγο χρόνο για μια ανάσα;

Αυτό που προέχει αυτή τη στιγμή, είναι οι εκλογές της 7ης Ιουλίου 2019 και η ισχυρή εντολή των πολιτών για μία αυτοδύναμη Ελλάδα. Είναι ίσως μία από τις σημαντικότερες εκλογικές αναμετρήσεις μετά την μεταπολίτευση. Γι’ αυτό, με την ευκαιρία που μου δίνετε, θα ήθελα να παρακινήσω όλους τους Έλληνες να ψηφίσουν. Και να ψηφίσουν συνειδητά.

Ρέθυμνο, ο τόπος σας. Σε μια ζόρικη στιγμή, μιας δύσκολης μέρας ταξιδεύετε για δευτερόλεπτα νοερά εκεί;

Ναι βέβαια, εκεί είναι οι ρίζες της οικογένειάς μου. Από εκεί αντλώ δύναμη και κουράγιο στις δύσκολες στιγμές.

Και ακόμα, η οικογένεια για σας είναι…

Η οικογένεια είναι για εμένα το στήριγμά μου. Η βάση μου. Η σταθερή μου στην ζωή.

Κλείνοντας, μια ευχή για την ταλαιπωρημένη γλυκιά μας πατρίδα;

Εύχομαι η Ελλάδα να μπει γρήγορα σε τροχιά ανάπτυξης και ευημερίας. Με μία αυτοδύναμη κυβέρνηση ΝΔ με ισχυρή πολιτική βούληση και σχέδιο για την ανόρθωση της εθνικής οικονομίας, για μία δίκαιη ανάπτυξη, για μία ευνομούμενη κοινωνία, χωρίς πόλωση, αλλά με εθνική ενότητα και αλληλεγγύη.

Η κα Όλγα Κεφαλογιάννη είναι υποψήφια Βουλευτής στην Α΄ Αθήνας με την ΝΔ.

Ο ηθοποιός Σπύρος Μπιμπίλας συνομιλεί με την Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

smaragdamichalitsianou@gmail.com

 «…Η αγάπη, η καλοσύνη και ο αλληλοσεβασμός δεν προέρχονται από τις θρησκείες, που εν πολλοίς είναι φόβητρα  για τους ανθρώπους, αλλά από την βαθειά πίστη,  ότι για να λειτουργήσει το σύστημα και το σύμπαν  χρειάζονται μεγάλες άξιες»

Χάρη στα χιλιάδες καπάκια που συγκεντρώνουν οι αθηναϊκοί θίασοι ενισχύονται οι προμήθειες σε τρόφιμα ηθοποιών που  φυτοζωούν. Πρόκειται για χαμηλόμισθους εργάτες του θεάτρου που παίρνουν συντάξεις πείνας και τους συναδέλφους τους, που στα περισσότερα θέατρα αμείβονται με ελάχιστα χρήματα. Αμοιβές δεν τους επιτρέπουν να εξασφαλίσουν ούτε τα προς το ζην αναγκαία.

Ο πρόεδρος του Ταμείου Αλληλοβοηθείας Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών ο Σπύρος Μπιμπίλας, ο καλύτερος που πέρασε από την ηγεσία του ΤΑΣΕΗ, όπως λέει ο κλάδος, με το που μπήκαμε στην κρίση  έθεσε εαυτόν στην υπηρεσία των συναδέλφων του και τρέχει ως καλός Σαμαρείτης να τους σταθεί για να μπορέσουν να αντέξουν.

Ο ίδιος μιλάει στο intownpost.com γι΄ αυτό το δρομολόγιο της αγάπης, που δεν έχει τέλος και κάνει έναν απολογισμό της καλλιτεχνικής του ζωής από τα πρώτα του βήματα στην «Πορνογραφία» του Μάνου Χατζιδάκι, που τον ξεχώρισε, δανείζοντας λίγο από το ιδιότυπο φως του ομορφαίνοντας το ξεκίνημά του.

Τώρα, συνταξιούχος ων, αυτός ο χαριτωμένος έφηβος, ο Σπύρος Μπιμπίλας, που χρόνια είχε την ευλογία να επικοινωνεί με τους συνανθρώπους του μέσα από την ανθρώπινη τέχνη, όπως είναι το θέατρο, αρχίζει μια δεύτερη καριέρα κρατώντας την θέση που κέρδισε προσκομίζοντας παιδεία, συνέπεια και ευσυνειδησία.

Μιλήστε μου για το δρομολόγιο της αγάπης με τα χιλιάδες καπάκια που κάνετε μία φορά την εβδομάδα για να εξασφαλίσετε τα τρόφιμα συναδέλφων σας που ζουν κάτω από τα όρια της φτώχειας;

Η προσπάθεια που κάνουμε με την συλλογή καπακιών από ηθοποιούς και θέατρα είναι μέσα στο κλίμα αλληλεγγύης που αναπτύξαμε τα τελευταία χρόνια μέσα από το ΤΑΣΕΗ και αποδίδει καρπούς. Λάτρης της ανακύκλωσης από χρόνια μετέδωσα σιγά- σιγά αυτήν την ιδέα και τώρα με πολύ αγώνα και κόπο μεταφέρουμε χιλιάδες κιλά καπακιών στον σύλλογο «Διογένης» στον Πειραιά που μας προμηθεύει τρόφιμα για απόρους ηθοποιούς κι αυτός με την σειρά του δίνει τα καπάκια στις εταιρείες που παράγουν αμαξίδια για τους ΑΜΕΑ.

Το αυτοκίνητο είναι φίσκα  και έχει κατεύθυνση τον Πειραιά. Θα παραδώσω τα καπάκια στον Πολιτιστικό Σύλλογο «Διογένης», που θα τα προωθήσει στο εργοστάσιο που φτιάχνει τα αναπηρικά αμαξίδια.  Ο Σύλλογος που διανέμει  και τρόφιμα σε ευπαθείς ομάδες ενισχύει και εμάς.  Μεγάλη βοήθεια δεχόμαστε ακόμα από τη δομή «Δεσμοί Αλληλεγγύης» της Αγίας Παρασκευής, όπου είναι εθελόντρια εκεί η Γωγώ Ατζολετάκη και δίνει τη ψυχή της, από τον Επιμορφωτικό Σύλλογο Φρεατίδας και από την Ελληνική Εθελοντική Εταιρεία Συμπαράστασης των ομογενών της Αμερικής που μέσω της προέδρου του Μαρίας Σούρδη στέκεται στο πλάι μας.

Στη χώρα που γέννησε το θέατρο πόσοι ηθοποιοί σήμερα κ. Μπιμπίλα υποφέρουν γιατί τους εγκατέλειψε το κουράγιο λόγω έλλειψης πόρων;

Είναι πολύ περισσότεροι από εκατό. Αυτοί  που εργάζονται παίρνουν 300 ευρώ μηνιαίως, εκτός ελαχίστων περιπτώσεων και οι συνταξιούχοι των 450 ευρώ με το ζόρι τα βγάζουν πέρα. Πολλές φορές δεν τους φθάνουν να πληρώσουν ούτε το νοίκι τους και τους ενισχύουμε από το ταμείο όπως μπορούμε, αλλά δεν έχουμε και χρήματα. Πέρσι είχαμε επιδοτηθεί για την έκδοση του ημερολογίου μας, που πουλάμε γι΄ αυτό το σκοπό αλλά φέτος για να κυκλοφορήσει έβαλα εγώ το ποσόν των 27.000 ευρώ που υποχρέωσε τον Λιάγκα το δικαστήριο να μου καταβάλει μετά το γνωστό θέμα.

Μέσα στην κρίση οι ηθοποιοί έπεσαν θύματα άγριας εκμετάλλευσης χωρίς συλλογικές συμβάσεις και παίρνουν ψυχία. Πάνω από  500 μέλη μας έχουν πολύ σοβαρά προβλήματα επιβίωσης και αποπληρωμής χρεών.

Προσπαθούμε να ξαναγίνουν οι συλλογικές συμβάσεις, ώστε οι ηθοποιοί να πληρώνονται αξιοπρεπώς.

Με το που έδειξε τα δόντια της η κρίση, με την ιδιότητά σας ως πρόεδρος του Ταμείου Αλληλοβοηθείας Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών, θέσατε εαυτόν στην υπηρεσία των ομότεχνών σας και τρέχετε να τους εμψυχώσετε παντοιοτρόπως. Είναι τελικά όνειρο θερινής νυκτός να ελπίζουμε σε καλύτερες μέρες, σε μέρες που οι καλλιτέχνες και όσοι συνάνθρωποί μας υποφέρουν δεν θα έχουν ανάγκη το συσσίτιο και το κιβώτιο με τα τρόφιμα μακράς διάρκειας για να ζήσουν;

Έδωσα νόημα στην ζωή μου με όλη αυτή την προσπάθεια και το έργο μέσα από το ΤΑΣΕΗ. Μαζί με τα εκάστοτε συμβούλια και από όποια θέση κι αν βρέθηκα μετέδωσα το μήνυμα της αλληλεγγύης σε τέτοιο βαθμό που μπορούμε να λέμε, ότι πράγματι ελπίζουμε σε  ένα  μέλλον που θα φέρει καλύτερες μέρες στον κλάδο μας και σε όλον τον κόσμο.

Παρότι δηλώνετε άθεος, τηρείτε την εντολή του Κυρίου «Αγάπα τον πλησίον σου ως εαυτόν». Φθάσατε μάλιστα στο σημείο να πάρετε δάνειο για να μην χάσει το σπίτι της η αγαπημένη Δροσούλα, κατά κόσμον Όλγα Δαλέντζα, που τη φροντίσατε σαν γιός της και απαλύνατε τις έγνοιες της με τη ζεστασιά σας. Τελικά κ. Μπιμπίλα «Η αρετή γίνεται από την ανάγκη», όπως ισχυρίζεται ο Ουίλιαμ Σαίξπηρ;

Η αγαπημένη Όλγα είναι  προστατευμένη πια σε μια καλή θέση στο Γηροκομείο Πειραιώς , όπως και άλλοι συνάδελφοι που τους μεταφέραμε σε γηροκομεία για να μην είναι μόνοι κυρίως και να έχουν βοήθεια. Το ότι είμαι άθεος και άθρησκος  δίνει ένα  μήνυμα. Η αγάπη, η καλοσύνη και ο αλληλοσεβασμός δεν προέρχονται από τις θρησκείες, που εν πολλοίς είναι φόβητρα  για τους ανθρώπους, αλλά από την βαθειά πίστη,  ότι για να λειτουργήσει το σύστημα και το σύμπαν  χρειάζονται μεγάλες άξιες.

Πράγματι, το ότι μεγάλωσα  σε χριστιανικό περιβάλλον είναι τύχη μιας κι αυτή η θρησκεία όπως κι άλλες εμπεριέχουν μεγάλα μηνύματα. Όμως η γενική μου φιλοσοφία ζωής, η γνώση και άλλων πολιτισμών και θρησκειών με έκαναν να διαθέτω μια πανανθρώπινη αγάπη κι όχι αγάπη μέσα σε πλαίσιο. Φανταστείτε πόσοι άθλιοι χριστιανοί της Ευρώπης διώκουν  τους κυνηγημένους πρόσφυγες και λαθρομετανάστες.

«… έδωσα ένα μήνυμα: παίξτε μικρούς και μεγάλους ρόλους εναλλάξ. Δεν είναι κακό. Και οι μικροί ρόλοι για ηθοποιούς φτιάχτηκαν»

Εξακολουθείτε να είσθε εκλεγμένο μέλος σε έξι διοικητικά συμβούλια διαφορετικών οργανισμών, χωρίς απολαβές φυσικά και ποιοι είναι αυτοί;

Αυτή τη στιγμή, επειδή συνταξιοδοτήθηκα, είμαι μόνο Πρόεδρος του ΤΑΣΕΗ  ΚΑΙ στο ΔΣ του «Διονύσου» για τα συγγενικά  δικαιώματα. Ήμουν Γ.Γ. Του ΣΕΗ και μέλος των Δ.Σ. ΤΟΥ ΟΕΘ (Οργανισμού Εταιρικών Θιάσων), του Δ.Σ. του ΚΘΒΕ (Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος) και συμμετέχω στις δράσεις του «Σπιτιού του Ηθοποιού», στον οργανισμό «ΑΘΗΝΑ» για τα πνευματικά δικαιώματα και εξακολουθώ να είμαι μέλος του Πειραϊκού Συνδέσμου Αποφοίτων της Ιωνιδείου Σχολής από την οποία αποφοίτησα.

Είσθε από τους τυχερούς αυτής της ζωής γιατί καταφέρατε να πραγματοποιήσετε το όνειρο που είχατε παιδί: να γίνεται ηθοποιός. Στην πορεία ήταν όπως το είχατε φανταστεί;  Αγαπήσατε την υποκριτική γιατί είναι πολύ πιο αληθινή από τη ζωή όπως υποστηρίζει ο Όσκαρ Ουάιλντ;

Είμαι από  τους πιο ευτυχισμένους ανθρώπους γιατί πραγματοποιώ με επιτυχία το παιδικό μου όνειρο, το Θέατρο και τα ταξίδια. Γέμισε η ζωή μου όμορφες εμπειρίες και βαθειά γνώση. Γνώρισα σημαντικούς ανθρώπους  και κάνω ένα πολύτιμο και ενδιαφέρον ταξίδι ζωής. Αυτό δεν λέγεται ευτυχία;

Στο ξεκίνημά σας παίξατε ένα μεγάλο ρόλο στην «Πορνογραφία» που σκηνοθέτησε ο Μάνος Χατζιδάκις, με τον οποίον ήρθατε πολύ κοντά. Τι πήρατε από αυτή τη σπουδαία προσωπικότητα;

Αυτός ο αιώνιος έφηβος που με αγάπησε ήταν σταθμός και παράδειγμα προς μίμηση στην ζωή μου. Η ενέργεια και η προσήλωση στο έργο του ήταν για μένα πολύ σημαντικές αρετές που ακολούθησα. Μεγάλη τύχη που τον γνώρισα μέσα από τη δουλειά.

Και βεβαίως ο Μάνος δεν είναι ο μόνος. Γνωρίσατε πολύ σημαντικούς ανθρώπους στο χώρο σας. Τι έχετε να θυμηθείτε;

Σπουδαίοι άνθρωποι ήρθαν στον δρόμο μου και πήρα πολλά από αυτούς. Γέμισαν τη ζωή μου και με έκαναν  καλύτερο άνθρωπο: Ζυλ Ντασσέν, Γιώργος Μιχαηλίδης, Κωνσταντίνος Μάριος, Μελίνα Μερκούρη, Γιώργος Μεσσάλας, Γιάννης Κακλέας. Θανάσης Βέγγος, Μάρθα Καραγιάννη, Γιάννης Δαλιανίδης. Bar Bar, Ελένη Μαβίλη, Γιώργος Χαραλαμπίδης, Άννα Καλουτά, Σμάρω Στεφανίδου, Καίτη Λαμπροπούλου, Ροζίτα Σώκου, Σπεράντζα Βρανά, Μάγια Μελάγια και τόσοι άλλοι, που πράγματι έπαιξαν μεγάλο σπουδαίο ρόλο στην ψυχοσύνθεση και την ζωή μου.

Έχουν περάσει 40 χρόνια κι όμως κάποιοι θυμούνται ακόμα την ερμηνεία σας ως Κασσάνδρα, όταν ανεβάσατε με το Ασκητικό Θέατρο στο εξωτερικό τον «Αγαμέμνονα» του Αισχύλου, παιγμένο μόνο από άνδρες. Γιατί δεν συνεχίσετε να παίζετε αρχαίο δράμα;

Για τον ρόλο αυτό παίρνω ακόμα και σήμερα συγχαρητήρια με πολλή συγκίνηση. Ξαναέπαιξα αρχαίο δράμα, λίγο όμως, γιατί με ενέταξαν στην κωμωδία και έκανα πολύ Αριστοφάνη. Ξέρετε οι καριέρες των ηθοποιών είναι σαν το πλοίο που έχει άλλον καπετάνιο κι όχι εσένα, σε πάει όπου αυτός θέλει. Έτσι κι εγώ ταξίδεψα με καπετάνιους όπου αυτοί με πήγαιναν. Χε χε…

Έχετε παίξει σε περίπου 160 σίριαλ, από μικρούς έως πρωταγωνιστικούς ρόλους. Τί σας έμεινε από όλα αυτά;

Η αγάπη του κόσμου. Η τηλεόραση έχει τη δύναμη και την δυνατότητα, αν είσαι και συμπαθής, που είμαι, να σε κάνει πλατειά γνωστό. Επίσης έδωσα ένα μήνυμα: παίξτε  μικρούς και μεγάλους ρόλους εναλλάξ.. Δεν είναι κακό. Και οι μικροί ρόλοι για ηθοποιούς φτιάχτηκαν. Κι έτσι σπουδαίοι κριτικοί έγραψαν  για μένα: «Μεγάλος ηθοποιός για μικρούς ρόλους ή έκανε πέρασμα που δεν ξεχνιέται!» Χαίρομαι πολύ γι΄ αυτό.

«Στη χώρα που γέννησε το θέατρο και τον πολιτισμό δεν επιτρέπεται να μην υπάρχει μουσείο. Είναι  ντροπή όλων των κυβερνήσεων αυτό… Σε όλη την Ευρώπη υπάρχουν θεατρικά μουσεία παλάτια.. Εδώ τίποτα, ντροπή!!!»

Ήσασταν μέλος στο πολιτιστικό του ΣΥΡΙΖΑ αλλά αποχωρήσατε και στη συνέχεια βρεθήκατε στην Πλεύση Ελευθερίας και στη Ζωή Κωνσταντοπούλου. Γιατί απογοητευτήκατε από τον ΣΥΡΙΖΑ;

Ο  ΣΥΡΙΖΑ, που τον  υποστήριξα με τόση θέρμη, με απογοήτευσε γιατί άλλαξε πορεία. Δεν έκανε έργο σύμφωνα με αυτά που υποσχέθηκε. Κυρίως η Συνθήκη των Πρεσπών με εξόργισε, αλλά και πολλά άλλα. Ευτυχώς που πέρασε κάποια προοδευτικά νομοσχέδια.

Η Ζωή με ενέπνευσε με τη στάση της, με τον πατριωτισμό της, με την βαθιά της γνώση στη νομική επιστήμη και κυρίως γιατί δεν φοβήθηκε τη σύγκρουση. Είμαι πλάι της για να υποστηρίξω τη δίκαιη και δυνατή φωνή της και θα δώσει ζωή στη βουλή. Δεν με ενδιαφέρει προσωπικά να βγω εγώ, αλλά να μπει η «Πλεύση Ελευθερίας» στη Βουλή.

Σε τι σας βοήθησε το πτυχίο της Νομικής;

Το πτυχίο της νομικής με βοήθησε στο να γίνω ένας καλός συνδικαλιστής και να προασπίζομαι τα δικαιώματα των ηθοποιών. Πολύ συχνά βρίσκομαι σε αίθουσες δικαστηρίων για να υποστηρίξω τα δικαιώματα των ηθοποιών.

Διδάσκετε ακόμα σε Δραματικές Σχολές, κι αν ναι, από την επαφή σας με τους νέους είσθε αισιόδοξος για το μέλλον;

Δίδαξα 10 έτη στην Αθηναϊκή Δραματική Σχολή και στα  ΙΕΚ ΑΚΜΗ. Τώρα δεν προλαβαίνω και  σταμάτησα. Οι νέοι άνθρωποι έχουν πολύ δύναμη και κουράγια μέσα τους για να παλεύουν έτσι μέσα στην κρίση.

Στον κλάδο μας δουλεύουν και αμισθί ακόμα για να κάνουν το κέφι τους. Όμως θα τους ήθελα  πιο μαχητικούς και διεκδικητικούς. Έχουν αποδεχθεί σαν κάτι φυσικό την κρίση και δεν παλεύουν, δεν βροντοφωνάζουν, δεν διαδηλώνουν και πολλοί εγκαταλείπουν τη χώρα. Μέγα λάθος. Έτσι γίνονται συνυπεύθυνοι μιας πιο μεγάλης κρίσης που θα έρθει.

«Η αλήθεια είναι η περιοχή της Τέχνης, όχι η φυσικότης… Υποκαθιστώντας την αλήθεια με την φυσικότητα, το δραματικό θέατρο στερήθηκε την ικανότητα να συλλαμβάνει το βαθύτερα αληθινό. Γιατί η αλήθεια της Τέχνης είναι ζωή συμπυκνωμένη, εντατική εν δράσει, με χαρακτήρα οικουμενικό, ενώ η φυσικότητα είναι απατηλό στιγμιότυπο.» Σας αντιπροσωπεύει η παραπάνω σύντομη ανάλυση του Άγγελου Τερζάκη για την αλήθεια στο θέατρο;

Με αντιπροσωπεύει πλήρως. Κάπως έτσι καταστρέφουν οι μοντερνισμοί τα σπουδαία κλασικά κείμενα. Τα κάνουν μικρά και ευτελή, όταν βάζουν στόχο να τα κάνουν καθημερινά.

Τα τελευταία χρόνια είσθε από αυτούς που παλεύουν για να ξανανοίξει το Θεατρικό Μουσείο. Έγινε κάτι προς αυτή την κατεύθυνση κ. Μπιμπίλα;

Είμαι μέσα στις συνεχείς δράσεις για την επανασύσταση του Θεατρικού Μουσείου . Στη χώρα που γέννησε το θέατρο και τον πολιτισμό δεν επιτρέπεται να μην υπάρχει μουσείο. Είναι  ντροπή όλων των κυβερνήσεων αυτό. Μέλημά μας είναι να  πιέσουμε προς αυτή την  κατεύθυνση.

Σε όλη την Ευρώπη υπάρχουν θεατρικά μουσεία παλάτια.. Εδώ τίποτα, ντροπή!!!

Τώρα που βγήκατε στη σύνταξη, είσθε έτοιμος για ένα νέο ξεκίνημα;

Έλεγα πάντα, πως όταν βγω στη σύνταξη θα είναι μια νέα αρχή και αυτό συμβαίνει. Μηδένισα το κοντέρ και ξανάρχισα και είμαι πανευτυχής. Τώρα δουλεύω ακόμη περισσότερο με τη δύναμη του 20άρη. Δεν πρέπει να παραιτείσαι.

Στις 8 Ιουλίου 2019 έχω πρεμιέρα στο Χυτήριο με το έργο του Άγγελου Μοσχονά «Ανεβαίνοντας την σκάλα» και για το χειμώνα ετοιμάζουμε το «Αλίμονο στους νέους» στο Κόροινετ και τρέχωωωωω…

Η συγγραφέας Μαρία Αθανασοπούλου μιλάει στην Τίνα Πανώριου

Τίνα Πανώριου

Τίνα Πανώριου

panoriout@gmail.com

«…Πραγματικά, για μένα, η συγγραφή είναι μία όμορφη και πολύ ενδιαφέρουσα περιπέτεια που κρύβει πολλές εκπλήξεις, με ξαφνιάζει και δοκιμάζει τις αντοχές μου. Της οφείλω πολλά»

Η Μαρία Αθανασοπούλου γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Πάτρα.

Τελείωσε τη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και συνέχισε τις σπουδές της στο Πολιτικό Τμήμα της ίδιας Σχολής. Υπήρξε δικηγόρος Αθηνών και εργάστηκε για παραπάνω από τρεις δεκαετίες στον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών.

Γνωρίζει αγγλικά, γαλλικά και κατοικεί στην Αθήνα.

Σε α΄ πρόσωπο

Διαπιστώνω ότι είναι πάντοτε η ζώσα πραγματικότητα  που πυροδοτεί σκέψεις και συναισθήματα, σε αυτήν βρίσκονται οι ρίζες της γραφής μου.

Η σχέση μου με την όμορφη και ενδιαφέρουσα περιπέτεια της γραφής, από όσο μπορώ να θυμάμαι, ξεκινάει από πολύ παλιά, από τα παιδικά μου χρόνια, καθώς, όταν κάτι με άγγιζε, η γραφή γινότανε για μένα το καταφύγιο και ο εξομολόγος μου. Άλλες φορές με μικρά κείμενα και άλλοτε με στίχους. Έτσι λοιπόν ανακάλυψα ότι χωρίς τη γραφή έλειπε κάτι πολύ ουσιώδες από τη ζωή μου.

Στα χρόνια των σπουδών μου ήρθαν άλλες προτεραιότητες. Αναφέρομαι στις ανάγκες επιβίωσης που, λόγω συγκυριών, υπήρξανε καθοριστικές και δεν έπαιρναν αναβολή. Αυτό βέβαια είχε και τις θετικές του πλευρές. Όμως ουδέν κακόν αμιγές καλού. Η δουλειά με ωρίμαζε και πλούτιζε τις εμπειρίες και τις γνώσεις μου. Ταυτόχρονα στάθηκε η αφορμή να γνωρίζω καινούργιους ανθρώπους και η θητεία μου δίπλα τους υπήρξε πραγματικό σχολείο. Ευτύχησα να συναντήσω ανάμεσά τους και κάποιους, όχι πολλούς, πολύ σημαντικούς ανθρώπους που τους οφείλω πολλά. Άνθρωποι ορόσημα, μοναδικοί στη δουλειά τους με γνώσεις πολυποίκιλες και ήθος που τους κοιτούσα και στεναχωριόμουνα, καθώς, συχνά, σκεφτόμουνα ότι όλος αυτός ο πνευματικός θησαυρός που διέθεταν θα ταφεί μαζί τους.

Επιστρέφοντας στο θέμα μου μπορώ με βεβαιότητα να πω, ότι επιλέγω τα θέματά μου, τα βάζω στη σκέψη μου, ταξινομώ το υλικό και κάποια στιγμή, σε χρόνο πολλές φορές όχι προαποφασισμένο, αρχίζω το γράψιμο.

Οι ήρωές μου είναι συνήθως άνθρωποι της διπλανής πόρτας με ένα στοιχείο πολύ ξεχωριστό στο χαρακτήρα και στη ζωή τους που τσιγκλίζει τη σκέψη μου και ενεργοποιεί τη φαντασία μου. Στο πρώτο μου βιβλίο, σύμφωνα με τη χρονολογική σειρά της γραφής του, στο μυθιστόρημα «ταξίδι εκλογών», η αγάπη και το πείσμα για ζωή της ηρωϊδας του τροφοδότησε και κινητοποίησε τη σκέψη μου.

Στο δεύτερο ,στο μυθιστόρημα με τίτλο «Σαν μυθιστόρημα» ήταν το περιπετειώδες οδοιπορικό του ήρωα που άφησε τα σίγουρα και ασφαλή και ακολούθησε το όνειρο της ζωής του και τις προσδοκίες του αψηφώντας το όποιο κόστος αυτής του της επιλογής.

Στο τρίτο, ένα ανέκδοτο μυθιστόρημα (εκκρεμεί στον εκδότη μου), είναι ο θάνατος, αυτό το οριακό γεγονός, και οι ανατροπές που προκαλεί στη ζωή της ηρωίδας. Την ίδια περίοδο πειραματιζόμουνα και με την ποίηση όταν συνέβαιναν γεγονότα που ξεσήκωναν την ψυχή και το μυαλό μου.

Αργότερα τότε που ήρθανε στη ζωή μας οι φωτιές και άρχισαν να παίρνουν απειλητικές διαστάσεις, που κορυφώθηκαν στις μέρες μας με αυτά που συνέβησαν στο Μάτι, δηλαδή η πύρινη λαίλαπα στην Ηλεία και στην Ικαρία με τραγικές συνέπειες στους ανθρώπους και στο περιβάλλον, γεννήθηκε ένα ακόμη μυθιστόρημα, ανέκδοτο και αυτό. Αναφερόμενη σε όλα αυτά διαπιστώνω ότι είναι πάντοτε η ζώσα πραγματικότητα  που πυροδοτεί σκέψεις και συναισθήματα, σε αυτήν βρίσκονται οι ρίζες της γραφής μου.

Ακολούθησε το δοκίμιο με τίτλο «Συνομιλώντας με τους  Αλμπέρτο Καέϊρο και Φερνάντο Πεσσόα», το οποίο είναι και το βιβλίο που εκδόθηκε πρώτο. Αφορμή το εκπληκτικό βιβλίο «Φύλακες κοπαδιών» του σπουδαίου και πολυαγαπημένου μου Πορτογάλου ποιητή σε συνδυασμό με τις εντονότατες ανησυχίες, τις αγωνίες και τους προβληματισμούς μου  για το μέλλον του πλανήτη που μας φιλοξενεί.

Μεσολάβησε ένα μεγάλο χρονικό διάστημα απραξίας και αποστασιοποίησης από τη γραφή με μοναδική εξαίρεση ένα παραμύθι, ανέκδοτο και αυτό, με πρωταγωνιστές τα ζώα του δρόμου της γειτονιάς μου. Η ζωή μου κοντά τους -σχεδόν πάντοτε με εξαίρεση τα τελευταία χρόνια είχα κάποιο ζώο- μου έμαθε πολλά, με δίδαξε θα μπορούσα να πω, να χαίρομαι με τα απλά πράγματα και να απολαμβάνω την κάθε μέρα.

Ακολούθησε η συγγραφή των διηγημάτων που εκδόθηκαν και κυκλοφόρησαν με τίτλο «Ιβάν, όπως Γιάννης». Την ίδια περίπου περίοδο εκδόθηκε και η πρώτη μου ποιητική συλλογή με τίτλο «Ποιήματα από το 2016 στο 1990» όπου τα αυτονόητα, που έχουνε γίνει ζητούμενο στους καιρούς μας, οι χαμένες αξίες, η απώλεια έδωσαν τα εναύσματα για αυτή την ποιητική προσέγγιση.

Έξαφνα προέκυψε «το μαγικό δώρο», ένα αφήγημα-μαρτυρία με αφορμή μία σοβαρή περιπέτεια με την υγεία μου. Η συγγραφή του ήρθε τελείως απρόσμενα, μαγικά θα έλεγα, κάποιο βράδυ στην εξοχή το καλοκαίρι του 2017, διακόπτοντας τη συγγραφή του δοκιμίου με τίτλο «Δημοκρατία, Βία και Εξουσία», το οποίο το ολοκλήρωσα τον τελευταίο χειμώνα και αναμένεται ή έκδοσή του.

Στο μεσοδιάστημα εκδόθηκε η δεύτερη ποιητική μου συλλογή με τίτλο «Έτσι, Όπως Έρχονται», όπου και πάλι η σύγχρονη καταιγιστική πραγματικότητα που επιμένει, οι απώλειες,  οι χαμένες αξίες, οι οφειλές στους μεγάλους μας και ο έρωτας έχουνε δεσπόζουσα θέση και αποτελούν την πηγή της έμπνευσής μου.

Υπάρχει στο συρτάρι και στον εκδότη μου και ένα θεατρικό έργο με τίτλο «Ένας Καφές» του οποίου τη συγγραφή άρχισα το 2008 με αφορμή τις τρομοκρατικές πράξεις στο Λονδίνο και το ολοκλήρωσα  περί το τέλος της άνοιξης του 2018.

Τελειώνοντας θέλω να τονίσω ότι πραγματικά, για μένα, η συγγραφή είναι μία όμορφη και πολύ ενδιαφέρουσα περιπέτεια που κρύβει πολλές εκπλήξεις, με ξαφνιάζει και δοκιμάζει τις αντοχές μου. Της οφείλω πολλά, την υπομονή, την προσπάθεια, τη μελέτη για το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα, την επιμονή και το πείσμα προκειμένου να απολαύσω τη χαρά της δημιουργίας.

Γιώργος Σιδέρης, συνέντευξη στη Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

smaragdamichalitsianou@gmail.com

«…δεν είμαι κατάλληλος να μιλάω για υποσχέσεις. Δεν μου πάνε έτσι και αλλιώς. Δεν συμμετέχω στα κοινά γιατί ΘΑ κάνω. Συμμετέχω επειδή θέλω να συνδράμω. Με ό, τι μου αναλογεί στη ζωή αυτή »

Ο Γιώργος Σιδέρης, είναι ένα φρέσκο πρόσωπο στην πολιτική με πολύ πλούσιο βιογραφικό. Είναι υποψήφιος στις επερχόμενες βουλευτικές εκλογές με το  κόμμα του Γιάνη Βαρουφάκη, ΜέΡΑ25 στην γενέθλια και πάντα αγαπημένη περιφέρεια Β’ Πειραιά για να συμπλεύσει με τους απέξω, με τους οποίους μοιραζόνται αγωνίες και λαχτάρες.

Ο ίδιος συστήνεται, εκφράζει τις θέσεις του και εξηγεί για ποιους λόγους κατεβαίνει υποψήφιος στην πολιτική κονίστρα:

«Ζω 45 χρόνια στις γειτονιές αυτές, των «απ’ όξω», των ανθρώπων που δεν τα έφαγαν ούτε μόνοι τους, ούτε παρέα με κανέναν. Που δεν έχουν την πολυτέλεια να διάγουν τον βίο των εκπροσώπων τους. Που τρέμουν κάθε πρώτη του μηνός στη σκέψη πως ο μνημονιακός μισθός τους θα φύγει ολόκληρος στις υποχρεώσεις προκειμένου να «βγουν» ορθολογιστικές οι στατιστικές των ψευδο – τεχνοκρατών. Νιώθω την ανάγκη να εργαστώ για αυτούς τους ανθρώπους που η ζωή, οι ιδέες, η αισθητική τους λειτούργησαν απαγορευτικά στο να υπακούσω ή να προσκυνήσω ένα σύστημα αξιών που σε καθιστά θεατή της ζωής σου. Που καθιστά την ζωή όλων μας ένα μαραμένο πικροβότανο…»

Ο Γιώργος Σιδέρης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1975. Σπούδασε δημοσιογραφία και ευρωπαϊκό πολιτισμό. Εργάστηκε ανελλιπώς 20 χρόνια κυρίως ως υπάλληλος βιβλιοπωλείων.

Συνεργάστηκε με τη Νίνα Γουδέλη, τον Θάνο Αλεξανδρή και  τη Σεμίνα Διγενή. 

Έγραψε και εξέδωσε τρία βιβλία. Υπήρξε για 10 χρόνια στενός συνεργάτης της Ζωής Λάσκαρη. Εργάστηκε στο τμήμα Δημοσίων Σχέσεων του Βιβλιοπωλείου Ελευθερουδάκης.

Έχει δυο συντρόφους, τον μποξεράκο Πάρη και την πιτμπουλίνα Μπέτυ. Λατρεύει τη Μάνη και τους περιπάτους στις γειτονιές του Πειραιά.

Πνευματικοί του πατέρες υπήρξαν από την εφηβεία του ο Μίλαν Κούντερα και ο Νόαμ Τσόμσκι, Παλεύει καθημερινά να κάνει τον κόσμο λίγο ομορφότερο και στη συζήτησή μας υπερασπίζεται με πάθος τις αλήθειες του και δηλώνει ανυπακοή σε ένα εθνικό και ευρωπαϊκό σύστημα κατασκευής στατιστικών και απαξίωσης των ανθρώπων. 

Πώς από την ορθοφωνία του θεάτρου, κύριε Σιδέρη, επιλέξατε την κακοφωνία της πολιτικής;

Δεν ξέρω αν είναι ακριβώς έτσι τα πράγματα, κυρία Μιχαλιτσιάνου. Αν δηλαδή στο θέατρο επικρατεί η «ορθοφωνία» που νομίζω πως υπαινίσσεστε και υπό την μεταφορική της έννοια. Δυστυχώς και στο θέατρο φοβάμαι πως επικρατεί μια ιδιότυπη «κακοφωνία». Δεν εξαιρείται, δυστυχώς, το θέατρο από τους μηχανισμούς που έχουν κάνει «κατάληψη» στην υπόλοιπη ζωή μας. Και εκεί μικρές ολιγαρχίες, μικρές παρεούλες κάνουν τα δικά τους κουμάντα, μοιράζουν την τράπουλα στους ίδιους ανθρώπους. Βοήθησε πολύ αυτό που έκανα. Η δουλειά που έκανα, εννοώ.

Οι επαφές, οι γνωριμίες, οι συναναστροφές. Βοήθησε στο να παρατηρώ, να αντλώ πληροφορίες. Και ταυτόχρονα να ριζοσπαστικοποιούμαι και να συνειδητοποιώ, με απέραντη θλίψη, πόσο τεράστιο είναι το χάος που με χωρίζει από αυτές τις «κακοφωνίες». Όχι μόνο του θεάτρου, φυσικά. Και όταν ήρθε η στιγμή, τώρα δηλαδή, αποφάσισα πως θέλω να «μοιράσω» τη δύναμη μου – αυτή που μου αναλογεί – με όλους αυτούς που στέκονται λογοκριμένοι, συμπιεσμένοι, παραιτημένοι και απογοητευμένοι στο περιθώριο αυτών των μικρών ομάδων που διαχειρίζονται τις εργασιακές μας τύχες ή τα ταλέντα μας. Βαρέθηκα το μιλητό. Και το δικό μου και όλων. Θέλω να γίνει κάτι.

Κατεβαίνοντας στον πολιτικό στίβο τι σας εκφράζει στο ΜέΡΑ25 και το εναγκαλιστήκατε;

Δεν είμαι πολιτικός, είμαι πολίτης. Και στο ΜέΡΑ25 δεν με εκφράζει μόνο κατά γράμμα το πρόγραμμα του. Με εκφράζει και ο τρόπος που λειτουργεί, ο τρόπος που δίνει τη δυνατότητα στον πολίτη να ασκήσει το συνταγματικό του δικαίωμα, να εκλέγεται δηλαδή και ας μην είναι μέρος ή παραφυάδα ή αυλή ή ευνοούμενος μιας κάποιας παρέας. Με εκφράζει απόλυτα αυτή η ανάδυση των κανονικών ανθρώπων στο προσκήνιο. Των ανθρώπων που δεν ήθελαν να ανήκουν σε «παρέες» μηχανισμών. Μπορεί να μην είναι όλοι τέτοιο στο ΜέΡΑ25, αλλά σίγουρα είναι πολλοί.

Τον γραμματέα του ΜέΡΑ25, κύριο Γιάνη Βαρουφάκη, έχει σημαδέψει η ανάμνηση «του οδυνηρού και δαπανηρού 2015» που οδήγησε στην συνθηκολόγηση Τσίπρα τον Ιούλιο του 2015. Τι έχετε να πείτε επ’ αυτού;

Από αρχαιοτάτων χρόνων η χώρα μας έχει ροπή στην κατασκευή μυθολογιών τέτοιων που να εξυπηρετούν μια επίπλαστη κανονικότητα και το απλοϊκό χολιγουντιανό σχήμα του «καλού» και του «κακού», του θύτη και του θύματος. Ο Βαρουφάκης είναι ο μοναδικός υπουργός Οικονομικών των κυβερνήσεων της κρίσης που εναντιώθηκε στις ντόπιες και αλλοδαπές τρόικες, που δεν υπέγραψε κανένα μνημόνιο και που επομένως έπρεπε να «τιμωρηθεί» με την απόδοση σε αυτόν ενός ρόλου, μιας ιδιότητας οπωσδήποτε γραφικής. Εγωπαθής, νάρκισσος και διάφορα άλλα που εκτός από ανόητα δεν απαντούν και σε καμία ουσία. Αυτό παλεύουν με κάθε τρόπο. Τη στοχοποίηση του για πράγματα επινοημένα, ψευδή, προκειμένου να επιβιώσει το τραυματισμένο βαριά σύστημα.

Μα γνωρίζετε, κυρία Μιχαλιτσιάνου, πώς λειτουργεί το σύστημα αυτό. Ποιο κόστος; Δεν υπάρχει κόστος Βαρουφάκη. Και το ΑΕΠ και το χρέος έχουν μείνει ακριβώς τα ίδια όπως ήταν και πριν το 2015. Τα ταμειακά του κράτους ήταν λίγο καλύτερα όταν παραιτήθηκε ο Βαρουφάκης. Πρόσφατα η ΕΛΣΤΑΤ έδωσε στη δημοσιότητα τα επίσημα στοιχεία σχετικά με την πορεία του χρέους καθ’ όλη τη διάρκεια της μεταπολίτευσης. Ποιος Βαρουφάκης λοιπόν; Το ζητούμενο είναι να τιμωρηθεί ένας. Να φορτωθεί κάποιος την καταστροφή. Και αντί να συζητάμε για τις υποχωρήσεις των κυβερνήσεων της κρίσης,  αντί να συζητάμε για τα πρόσωπα που έχουν υπογράψει κάτω από τις συμφωνίες ταπείνωσης ενός ολόκληρου λαού, συζητάμε για τον άνθρωπο που εναντιώθηκε σε ένα ξεχαρβάλωμα.

Αυτό είναι αυτό που λέω «διατάραξη της κανονικής κανονικότητας». Το κανονικό το εμφανίζουν ως μη κανονικό και το μη κανονικό ως αυτονόητη κιόλας κανονικότητα. Όσο για την συνθηκολόγηση Τσίπρα, όπως είχε προβλέψει η Ναόμι Κλάιν το 2013, θα την πληρώσει καταστροφικά. Και την πλήρωσε.

Για τη συμφωνία των Πρεσπών, στην οποία βρέθηκε απέναντι ο ελληνικός λαός και την απέρριψε, ο κύριος Βαρουφάκης είπε ότι ήταν «μια καλή συμφωνία και να προσπαθήσουμε να μην καταπέσει». Που βρίσκεται κατά την γνώμη σας το «πολύ καλή»;

Από πού προκύπτει πως ο ελληνικός λαός απέρριψε την συμφωνία των Πρεσπών; Δημοψήφισμα έγινε για άλλους λόγους και έγινε το 2015. Άλλο πράγμα απέρριψε ο ελληνικός λαός. Και τον έγραψαν τον ελληνικό λαό κανονικά. Ο ελληνικός λαός είναι έντεκα εκατομμύρια άνθρωποι. Σε ποια επίσημα στοιχεία αποτυπώνεται η απόρριψη της συμφωνίας των Πρεσπών έστω και από μια κάποια πλειοψηφία; Στις δημοσκοπήσεις; Στις συγκεντρώσεις; Που;

Ο Βαρουφάκης είπε πως είναι μια καλή συμφωνία και ο κύριος Κουμουτσάκος είπε πρόσφατα πως η ΝΔ δεν θα την αμφισβητήσει. Να τα λέμε και αυτά γιατί εκεί πάνω, στη δήθεν μελλοντική ακύρωση της, χτίστηκαν δεκάδες χιλιάδες ντεμέκ πατριωτικές καριέρες. Ναι, είναι μια καλή συμφωνία, κυρία Μιχαλιτσιάνου και το ΜέΡΑ25 την χαιρετίζει ως συμφέρουσα για την ειρήνη στην ευρύτερη περιοχή και ως ένα πολύ θετικό βήμα ενάντια στην εθνικιστική υστερία των γειτόνων μας. Το δικαίωμα στον αυτοπροσδιορισμό είναι αναφαίρετο αλλά ο αλυτρωτισμός και άρα ο επεκτατισμός είναι καταδικαστέος.

Και για να ελαφρύνουμε το κλίμα, κύριε Σιδέρη, πώς θα σχολιάζατε τη ρήση της Σίρλει Μακ Λέιν «Δεν χρησιμεύει σε τίποτα να δίνεις βάση στα λόγια κάποιου που είναι είτε ερωτευμένος, είτε μεθυσμένος, είτε υποψήφιος σε εκλογές»;

Μου φαίνεται τρομερό να καλούμαι να σχολιάσω την Σίρλει Μακ Λέιν. Ξέρετε, η Μακ Λέιν έκανε αυτό που δυστυχώς δεν ξέρουν ή δεν θέλουν να κάνουν οι Έλληνες επαγγελματίες πολιτικοί. Αποσύρθηκε στο right timing. Το λέει η μεγαλύτερη ηρωίδα, κατά τη γνώμη μου, του Τέννεσι Ουίλιαμς: να ξέρεις πότε να αποσυρθείς, αυτό χαρακτηρίζεται σοφία από το τέρας αυτό του θεάτρου.

Σωστά τα λέει η Μακ Λέιν αλλά το να μην δίνεις βάση στα λόγια ενός υποψηφίου προϋποθέτει πως αυτός κάτι υπόσχεται – όπως άλλωστε και ο ερωτευμένος. Η διαφορά, νομίζω, είναι πως στον έρωτα η υπόσχεση έχει μια διάσταση αθανασίας. Έχει ένα «πάντα» μέσα της. Ίσως εξίσου πρόστυχο με τις πολιτικές υποσχέσεις αλλά όχι τόσο εφήμερο και τόσο αυτοαναιρούμενο. Αλλά δεν είμαι κατάλληλος να μιλάω για υποσχέσεις. Δεν μου πάνε έτσι και αλλιώς. Δεν συμμετέχω στα κοινά γιατί ΘΑ κάνω. Συμμετέχω επειδή θέλω να συνδράμω. Με ό, τι μου αναλογεί στη ζωή αυτή.

Ο Γιώργος Σιδέρης με την ηθοποιό Κάτια Δανδουλάκη

«…Δεν χρειάζεται να είσαι απόγονος του Τειρεσία για να δεις αυτό που από μόνο του δεν θέλει να κρύβεται. Το είπα και πριν, είναι όλα τόσο μεθοδικά σχεδιασμένα στις Βρυξέλλες – και δεν το λέω καθόλου συνωμοσιολογικά – που ο δημόσιος βίος δεν μας επιφυλάσσει καμία έκπληξη. Λιτότητα, φόροι, μισθοί ταπείνωσης»

Ο Γιώργος Σιδέρης με την ηθοποιό Ζωή Λάσκαρη

Και για το απόφθεγμα του Γιώργου Σεφέρη: «Μπορεί πολιτική να σημαίνει την Τέχνη του να κάνεις, δημόσια, πράγματα που ντρέπεσαι να κάνεις ή και να ομολογήσεις στο σπίτι σου», τι θα λέγατε;

Δεν ξέρω τι σκεφτόταν ο Σεφέρης όταν τα έλεγε αυτά. Η καθαρόαιμη, η ειλικρινής αφοσίωση στο δημόσιο βίο προϋποθέτει ένα «στέγνωμα», ένα ξεκαθάρισμα λογαριασμών από τις αγωνίες και τις λαχτάρες του ιδιωτικού. Το πιστεύω απόλυτα αυτό. Με βάλατε σε σκέψεις όμως με τον Σεφέρη και τελικά μάλλον θα καταλήξω στον αγαπημένο μου Μανόλη Αναγνωστάκη. «Δεν θέλω να γνωρίζω πάρα πολύ τους ανθρώπους».

Εκτός από δημοσιογραφία, κύριε Σιδέρη, έχετε σπουδάσει και Ευρωπαϊκό Πολιτισμό. «Η Ευρώπη θα μπορούσε σήμερα να αποτελεί ένα ομοσπονδιακό κράτος και όχι ένα φρενοκομείο εθνικισμών. Ο εθνικισμός είναι παιδική αρρώστια – η ιλαρά της ανθρωπότητας…», όπως έλεγε ο Άλμπερ Αϊνστάιν σε μια άποψη που αν και κατέθεσε το 1930 είναι τραγικά επίκαιρη;

Αυτό περίπου είπε το 2015 ο Βαρουφάκης στον Σόιμπλε. Το τι θα έπρεπε να συνιστά η κυριολεκτικά Ενωμένη Ευρώπη. Μια ομοσπονδία λαών, μια ομοσπονδία φτιαγμένη από και για τους λαούς. Για να πάρει την απάντηση πως «αυτά είναι ζητήματα που θα απασχολήσουν τις κυβερνήσεις σε 15 – 20 χρόνια. Τα προβλήματα τώρα είναι άλλα».

Ποιος το έθρεψε αυτό το φρενοκομείο, κυρία Μιχαλιτσιάνου; Ποιος το δημιούργησε; Ποιες πολιτικές; Συνεχώς συζητάμε για τα γύρω – γύρω από το πρόβλημα, τα επουσιώδη, δεν εξυπηρετεί τις ολιγαρχίες να συζητηθεί η ουσία. Παρατηρούνε το φαινόμενο των εθνικισμών και κάνουνε σχοινοτενείς αναλύσεις οι τάχαμου ειδικοί και το επόμενο δευτερόλεπτο υπερασπίζονται τις λιτότητες, τα πλεονάσματα και την αποκατάσταση της νεοφιλελεύθερης τάξης όπου αυτή είτε κινδυνεύει είτε δεν έχει εφαρμοστεί. Γιατί ο κόσμος στρέφεται εκεί, στην υστερία για μια εθνική «καθαρότητα»; Γιατί βρίσκεται σε απόγνωση, είναι κατακυριευμένος από το θυμικό του, γιατί ψυχορραγεί από τις πολιτικές αυτές της ανθρώπινης απαξίωσης και της θεοποίησης των αριθμών και εκεί βρίσκουν, στους τυχάρπαστους καλοθελητές, το βαρβιτουρικό του θυμού τους.

Όσο κυριαρχεί αυτό το μοντέλο Ευρώπης, όπου δέκα τραπεζίτες και άλλες δέκα πολυεθνικές αποφασίζουν πίσω από τις κλειστές πόρτες για τις τύχες εκατομμυρίων ανθρώπων άλλο τόσο θα φρενοποιείται η κοινωνία. Είναι χρέος μας, συνειδησιακό πρωτίστως, να εμποδίσουμε την απαξίωση του Ευρωπαϊκού οράματος όπως διατυπώθηκε στην ιδρυτική του διακήρυξη. Και να είστε σίγουρη πως το ΜέΡΑ25 είναι απόλυτα προσηλωμένο προς αυτή την κατεύθυνση.

Υπήρξατε επί δέκα χρόνια στενός συνεργάτης της αξέχαστης Ζωής Λάσκαρη και καλλιτεχνικός διευθυντής της ομώνυμης θεατρικής σκηνής της. Ποιες μνήμες κρατήσατε ζωντανές από αυτό το ταξίδι;

Δεν είμαι άνθρωπος που αναπολώ. Το ταξίδι και το βίωμα τα κάνω πάντα μέρος του οπλοστασίου του παρόντος. Με την Ζωή είχαμε τεράστιες συγκρούσεις, τρομερές διαφωνίες. Μας χώριζε το χάος. Σπανίως συμφωνούσαμε, δίχως αυτό να ακυρώνει ή να υπονομεύει την δημιουργικότητα ή την επαγγελματική μας σχέση. Ήταν ένας άνθρωπος που αγαπούσε το τέλειο στη δουλειά της. Η εργασία δίπλα της ήταν ίσως το μεγαλύτερο σχολείο της ζωής μου. Κατά κυριολεξία. Και μου έμαθε, εμπράκτως, τη σημασία του να αφοσιώνεσαι στη δουλειά σου και να αγνοείς τα βέλη των τοξοτών που πέφτουν βροχή επάνω σου.

Ζει για πάντα στις καρδιές μας η Ζωίτσα αλλά αν ήταν σήμερα στη ζωή πιστεύετε πως θα επικροτούσε την απόφαση σας να ασχοληθείτε με την πολιτική;

Δεν το έχω σκεφτεί καθόλου. Δεν παίρνω αποφάσεις έχοντας κατά νου την γνώμη των άλλων αλλά αυτό που μου υπαγορεύει η συνείδηση μου. Κάποιοι με ρώτησαν, τι θα έλεγε ο πατέρας σου αν ζούσε που ήταν λάτρης του καραμανλισμού;

Σκεφτείτε, κυρία Μιχαλιτσιάνου, δεν σκέφτομαι καν τι θα έλεγε ο πατέρας μου, που τον λάτρευα σαν είδωλο. Για να σας απαντήσω όμως, η Ζωή πιστεύω πως θα επικροτούσε την απόφαση μου, αλλά μάλλον θα προτιμούσε να είμαι υποψήφιος με κάποιο άλλο συγκεκριμένο κόμμα. Και μάλλον εκεί – και πάλι – θα τσακωνόμασταν.

Είναι παρακινδυνευμένο να κάνετε τώρα πρόβλεψη για το αποτέλεσμα των εκλογών;

Σιγά την πρόβλεψη. Δεν χρειάζεται να είσαι απόγονος του Τειρεσία για να δεις αυτό που από μόνο του δεν θέλει να κρύβεται. Το είπα και πριν, είναι όλα τόσο μεθοδικά σχεδιασμένα στις Βρυξέλλες – και δεν το λέω καθόλου συνωμοσιολογικά – που ο δημόσιος βίος δεν μας επιφυλάσσει καμία έκπληξη. Λιτότητα, φόροι, μισθοί ταπείνωσης.  Προσδοκώ μόνο την είσοδο του ΜέΡΑ25 στη Βουλή για να υπάρχει μια ουσιώδης αντιπολίτευση, ένα φρένο σε όλα αυτά τα ανεξέλεγκτα φρενήρη νεοφιλελεύθερα σχέδια.