fbpx

Πρόταση για διάβασμα: «Ἡ Μεσσαλίνα τῆς Γαλλίας», ερωτικό ανάγνωσμα ανωνύμου του 1790

Τίνα Πανώριου

Τίνα Πανώριου

panoriout@gmail.com

 

  • Μετάφραση-Σημειώσεις-Ἐπίμετρο: Ανδρέας Στάικος
  • Είδος: Ερωτική λογοτεχνία
  • Σελίδες:112
  • Τιμή: € 9
  • Ekδόσεις: Κίχλη

Κείμενο ἀνωνύμου από το 1790, ἐντάσσεται στὴν ἐλευθεριάζουσα ἐρωτικὴ λογοτεχνία ποὺ γραφόταν κατὰ τὴ διάρκεια τοῦ 18ου αἰώνα γιὰ νὰ σατιρίσει τὸν ἔκλυτο βίο τῆς Αὐλῆς καὶ ἔφτασε στὴν κορύφωσή της πρὶν ἀπὸ τὴ Γαλλικὴ Ἐπανάσταση.

Τὸ κείμενο ἐκκινεῖ ὡς ἀφήγημα καταγγελίας ἐναντίον τῆς Μαρίας Ἀντουανέττας καὶ τῆς συντρόφου καὶ ἀντιζήλου της δούκισσας ντὲ Πολινιὰκ καί, ἔπειτα ἀπὸ δεξιοτεχνικὲς διολισθήσεις τοῦ συγγραφέα, καταλήγει στὴν ὑμνολογία τοῦ ἀχαλίνωτου πάθους.

Σήν πορεία τῆς ἀφήγησης, κι ἐνῶ τὸ γαϊτανάκι τῶν ἐρωτικῶν σχέσεων ἔχει ξετυλιχθεῖ πλήρως, οἱ ἡρωίδες δὲν ἀπαλλάσσονται ἁπλῶς ἀπὸ τὰ ἠθικὰ καὶ πολιτικὰ ἐγκλήματά τους, ἀλλὰ ἐπι πλέον μεταβάλλονται στὰ πιὸ ἐπιθυμητὰ μὰ καὶ ἀπρόσιτα ἀντικείμενα τοῦ πόθου, πρότυπα ἐρωτισμοῦ ποὺ τρέφουν τὶς φαντασιώσεις ἀνδρῶν καὶ γυναικῶν καὶ διαιωνίζουν τὸ παιχνίδι τοῦ ἔρωτα.

Ανδρέας Στάικος

Ἀπὸ τὸ ἐπίμετρο του Ανδρέα Στάικου διαβάζουμε: «Ἡ Μεσσαλίνα τῆς Γαλλίας» συνδυάζει μὲ πολὺ γοητευτικὸ τρόπο δύο ἀντιφατικὰ συστατικά: τὴν προκλητική, γεμάτη αἰσθησιασμὸ ἐρωτικὴ περιγραφὴ καὶ μία γλώσσα ἐκλεπτυσμένη καὶ ρητορική, ποὺ ἀξιοποιεῖ πλῆθος θεματικὰ καὶ ὑφολογικὰ στοιχεῖα ἀπὸ τὴν ἱστορία τῆς ἐρωτικῆς λογοτεχνίας.

Ἡ ὑποκρισία τῶν ἡρωίδων δὲν σχετίζεται μὲ τὴν ὑποκρισία ὡς κοινωνικὴ ἢ ἠθικὴ ἔννοια ἀλλὰ μὲ τὴν ὑποκρισία ὡς ὑψηλὴ τέχνη, τὴν ὑποκριτικὴ τέχνη τοῦ θεάτρου, προσδίδοντας στὸ κυνήγι τῆς ἡδονῆς τὸ πρόσθετο καὶ σαγηνευτικὸ στοιχεῖο τοῦ παιχνιδιοῦ, τῆς μεταμφίεσης, τῆς ἐναλλαγῆς τῶν ρόλων, τῆς μετάβασης ἢ τῆς διολίσθησης ἀπὸ προσωπεῖο σὲ προσωπεῖο.

Ἡ Μεσσαλίνα τῆς Γαλλίας» θὰ μποροῦσε νὰ χαρακτηριστεῖ  «μυθιστόρημα τῶν διολισθήσεων». […] ἡ τέχνη καὶ ἡ τεχνικὴ τῆς γραφῆς ταυτίζονται ὅσο ποτὲ ἄλλοτε καὶ ἀλλοῦ μὲ τὴν τέχνη καὶ τὴν τεχνικὴ τῆς δαντέλας καὶ τοῦ κεντήματος».