fbpx

banner αεροδρομίου

Η υπουργός Πολιτισμού κυρία Λίνα Μενδώνη, μιλάει στη Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

smaragdamichalitsianou@gmail.com

«Όλη η περιοχή της Αμφίπολης είναι εξαιρετικά σημαντική και είναι αναγκαίο να συνεχιστούν οι έρευνες. Στο μέλλον, είναι πολύ πιθανό να προκύψουν και άλλα εξίσου σημαντικά ευρήματα…»

Η επί δέκα χρόνων Γενική Γραμματέας του Υπουργείου Πολιτισμού, η αρχαιολόγος Λίνα Μενδώνη, που στη θητεία της είδε συνολικά δώδεκα διαφορετικούς υπουργούς και υφυπουργούς να αποχωρούν από την οδό Μπουμπουλίνας, είναι η νέα Υπουργός Πολιτισμού, που απολαμβάνει τώρα με το αντίτιμο της σκληρής δουλειάς της τον τίτλο της απόλυτης αναγνώρισης. «Δεν υπήρχε πιο ικανή και πιο άξια από τη Λίνα Μενδώνη για τη θέση της υπουργού Πολιτισμού», ομολογούν με ένα στόμα ομοϊδεάτες και μη, φίλοι και εχθροί.

Η κα. Μενδώνη δεν μένει πίσω από τα κλειστά παράθυρα κρατώντας σφραγισμένα μυστικά, όπως κάποιοι προκάτοχοί της. Βρίσκεται στη διάθεση των εκπροσώπων του Τύπου  και έχει το κινητό της πάντα ανοιχτό, ακόμα και στις αργίες, παίρνοντας θέση άμεσα για ό,τι  προκύψει. Έχει πολύ δυνατό βιογραφικό και είναι φίλεργη. Εργάζεται πυρετωδώς είκοσι ώρες το 24ωρο, εξ’ ου και είναι απαιτητική από τους συνεργάτες της.

Αγωνίστηκε άοκνα  για την προώθηση της αρχαιολογικής έρευνας και με την ιδιότητά της ως προέδρου του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου (ΚΑΣ) το 2010 φρόντισε να συζητηθούν περισσότερα από 1.984 θέματα, κυρίως για να προωθηθούν εντάξεις στο ΕΣΠΑ. Το καλοκαίρι του 2000 συνεδρίασε κάποια Τρίτη το ΚΑΣ υπό την προεδρία της από τις 3 το μεσημέρι ως τις 4 το ξημέρωμα για να περάσει έξι μελέτες για την ενοποίηση των αρχαιολογικών χώρων. Το 2013 η συνεδρίαση για την κήρυξη ζωνών προστασίας έληξε στις 6 το πρωί. Ενδεικτικά αναφέρουμε τις μαραθώνιες αυτές συνεδριάσεις του ΚΑΣ υπό την επίβλεψή της, προκειμένου να επιλυθούν φλέγοντα θέματα της πολιτιστικής μας κληρονομιάς.

Είχα την τύχη να γνωρίσω την κυρία Μενδώνη πριν χρόνια σε μια δημοσιογραφική αποστολή σε Μύκονο, Δήλο και Νάξο και με γοήτευσε η προσωπικότητά της. Είναι μια σπουδαία γυναίκα και πολύ ευαίσθητη. Με την ευκαιρία θέλω να την ευχαριστήσω, που παρά το πιεστικό εργασιακό της πρόγραμμα βρήκε το χρόνο να μου παραχωρήσει αυτή τη συνέντευξη.

Εκατό και πλέον ημέρες από την ανάληψη της ηγεσίας του υπουργείου Πολιτισμού, κυρία Λίνα Μενδώνη και βάλατε το νερό στο αυλάκι για έργα που επείγει να γίνουν και όλα όσα  έχετε να αντιμετωπίσετε. Με το χέρι στην καρδιά κυρία υπουργέ ποια είναι η προτεραιότητά σας;

Η βασική προτεραιότητα του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού είναι αυτή που έχει και όλη η υπόλοιπη κυβέρνηση. Να κινηθούν με γρήγορους ρυθμούς όλα τα ζητήματα, να πάψουν οι καθυστερήσεις και να πραγματοποιηθεί έργο, το οποίο θα μπορεί να αντιληφθεί κάθε πολίτης. Σε ό,τι αφορά συγκεκριμένες προτεραιότητες, όπως γνωρίζετε, από τον Πρωθυπουργό, μάς έχει ανατεθεί ο συντονιστικός ρόλος στην ενοποίηση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, με την εν υπογείω επέκτασή του και σύνδεση με το κτήριο του Ακροπόλ Παλάς, καθώς και τη συλλειτουργία του με το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, δημιουργώντας έναν υπερτοπικό πολιτιστικό πόλο. Συντονίζομε επίσης το πρότζεκτ του Τατοϊου, ενώ το ΥΠΠΟΑ εμπλέκεται και στο Ελληνικό. Εκτός από τα τρία αυτά μεγάλα σχέδια, βασικές προτεραιότητες του υπουργείου είναι η ολοκλήρωση της τοποθέτησης νέων διοικήσεων στους εποπτευόμενους οργανισμούς. Διοικητικά Συμβούλια, τα οποία να λειτουργούν ομαλά και να βρίσκονται σε συνεννόηση με τους Καλλιτεχνικούς Διευθυντές, κάτι που δεν ήταν δεδομένο τα τελευταία χρόνια, με αποτέλεσμα να δημιουργούνται εντάσεις και να μην προχωρά το έργο των οργανισμών.

Το αίτημα του Πρωθυπουργού κ. Κυριάκου Μητσοτάκη προς το Βρετανικό Μουσείο για δανεισμό των γλυπτών του Παρθενώνα, με αφορμή τον εορτασμό για τα 200 χρόνια από την επανάσταση του 1821 σχολιάστηκε δυσμενώς, με την έννοια ότι έτσι αναγνωρίζει την επικυριαρχία στους Βρετανούς. Ποιο είναι το δικό σας σχόλιο κα. Μενδώνη;

Αυτό δεν συνέβη ποτέ. Δεν υπήρξε ποτέ έστω και η υπόνοια για αναγνώριση της κυριότητας των γλυπτών του Παρθενώνα στο Βρετανικό Μουσείο. Η επίσημη ελληνική θέση παραμένει -και αυτό δεν έχει αλλάξει-, ότι η κατοχή τους αποτελεί προϊόν κλοπής, επομένως δεν μπορεί να αναγνωριστεί κυριότητα που βασίζεται σε παράνομη πράξη.

Μετά την πώληση του Ελληνικού, τι θα γίνει κυρία υπουργέ με τα αρχαιολογικά ευρήματα που έχουν εντοπιστεί εκεί;

Όλα τα ζητήματα που έχουν να κάνουν με αρχαιολογικά ευρήματα έχουν ήδη αντιμετωπιστεί από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο. Για ευρήματα που πιθανώς προκύψουν κατά τη διάρκεια των εργασιών, πρόκειται να ισχύσει, όπως και για όλες τις αντίστοιχες περιπτώσεις, ό,τι προβλέπεται από τον Αρχαιολογικό Νόμο. Φυσικά η κυβέρνηση προωθεί τις διαδικασίες για την ανάπτυξη της επένδυσης στο Ελληνικό, όμως και αυτή θα πραγματοποιηθεί με τον απαιτούμενο σεβασμό στην πολιτιστική κληρονομιά.

Σε ποιο σημείο βρίσκεται η προσπάθεια για την ενοποίηση του Αρχαιολογικού Μουσείου, του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, και του Ακροπόλ;

Σε αυτό το στάδιο βρίσκεται σε εξέλιξη η εκπόνηση της μελέτης σκοπιμότητας, η οποία χρηματοδοτείται από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Θα προχωρήσουμε με τον συντονισμό όλων των εμπλεκόμενων φορέων και την καταγραφή των υποδομών και στη συνέχεια θα αρχίσει ο αναλυτικότερος σχεδιασμός  με τις μελέτες του έργου.

Τον τελευταίο καιρό ξαναφούντωσε το θέμα  για το μετρό Θεσσαλονίκης και μάλιστα  από τη στιγμή που αποκαλύφθηκαν συγκεκριμένες αρχαιότητες στον σταθμό «Βενιζέλου»; Πώς θα το αντιμετωπίσετε;

Το βασικό ζήτημα είναι η Θεσσαλονίκη να αποκτήσει μετρό. Σύντομα και με σωστές διαδικασίες. Αυτή είναι η προτεραιότητα. Οι αρχαιότητες είχαν αποκαλυφθεί, ήταν γνωστές. Την περίοδο 2013-2014 το υπουργείο Πολιτισμού είχε πάρει συγκεκριμένες αποφάσεις για τη διαχείριση των ευρημάτων στο σταθμό «Βενιζέλου», οι οποίες εκρίθησαν απολύτως σύννομες από το ΣτΕ το 2016. Οι πολιτικές ηγεσίες του ΥΠΠΟΑ των κυβερνήσεων του ΣΥΡΙΖΑ αποφάσισαν να διαχειριστούν με διαφορετικό τρόπο τις αρχαιότητες, χωρίς να περιμένουν την απόφαση του ΣτΕ, όπως συνήθως γίνεται. Εκτιμούμε όλα τα δεδομένα. Και σε αυτή την περίπτωση, το υπουργείο Πολιτισμού θα εφαρμόσει απολύτως τις διατάξεις του νόμου 3028 του 2002, δηλαδή του λεγόμενου «Αρχαιολογικού Νόμου», όμως νομολογιακά οφείλει να συναξιολογήσει όλες τις άλλες παραμέτρους.

Για το Μνημείο της Αμφίπολης τι σχεδιάζετε κα. Μενδώνη; Ολόκληρο το ταφικό μνημείο και η περιοχή χρήζουν έρευνας, όπως εύστοχα έχετε σχολιάσει. Τελικά είναι ο τάφος του Μεγάλου Αλεξάνδρου εκεί;

Κανείς δεν μπορεί να πει ακόμη ποιος έχει ταφεί εκεί. Γεγονός είναι, ότι πρόκειται για ένα εξαιρετικά σημαντικό μνημείο, το οποίο χρειάζεται ακόμη πολλή έρευνα. Για τον λόγο αυτό έχουμε εντείνει τις προσπάθειες για τα έργα στήριξης και συντήρησης, ώστε το 2021 το ταφικό μνημείο της Αμφίπολης να μπορεί να δεχτεί συγκεκριμένες ομάδες επισκεπτών, όπως ερευνητές και φοιτητές. Όλη η περιοχή της Αμφίπολης είναι εξαιρετικά σημαντική και είναι αναγκαίο να συνεχιστούν οι έρευνες. Στο μέλλον, είναι πολύ πιθανό να προκύψουν και άλλα εξίσου σημαντικά ευρήματα.

«…Θα ήθελα να αλλάξουν οι ρυθμοί που χρειάζονται για να κινηθούν κάποιες διαδικασίες. Σε αρκετές περιπτώσεις οι καθυστερήσεις είναι απαράδεκτες. Η προσπάθειά μας είναι να πάψουν να παρατηρούνται τέτοια φαινόμενα»

Πρόκειται να προωθήσετε τις μελέτες που έχουν αδειοθετηθεί για την αξιοποίηση του Τατοίου. Σε ποιο σημείο βρίσκεται η ανάπλαση;

Και σε αυτή την περίπτωση, προχωρά τάχιστα η εφαρμογή των εγκεκριμένων μελετών για τη συντήρηση και αποκατάσταση κτισμάτων του κτήματος Τατοίου. Βρισκόμαστε σε συνεννόηση με τα συναρμόδια υπουργεία, ώστε με γρήγορους ρυθμούς και με τη φροντίδα που απαιτείται, να συνεχίσουν όλες οι διαδικασίες για την αποκατάσταση του κτηρίου των ανακτόρων, των άλλων κτισμάτων, να γίνει η συντήρηση των κινητών αντικειμένων. Επίσης, να γίνουν οι αναγκαίες ενέργειες ώστε να ενισχυθεί η αναπτυξιακή διάσταση του πρότζεκτ, με τη επαναλειτουργία του ξενοδοχείου «Τατόιον» και τη λειτουργία της αγροδιατροφικής μονάδας.

Θα παρέμβετε στην φιλοσοφία των φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου;

Η μοναδική παρέμβαση του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού, είναι η τοποθέτηση της Κατερίνας Ευαγγελάτου στη θέση της Καλλιτεχνικής Διευθύντριας του Φεστιβάλ. Έχουμε εμπιστοσύνη στις δυνατότητες και στην άποψη που έχει. Σε καμία περίπτωση το υπουργείο δεν πρόκειται να παρέμβει στον προγραμματισμό των εκδηλώσεων. Φιλοδοξούμε ότι το πρόγραμμα του Φεστιβάλ θα είναι ενδιαφέρον για το κοινό των Ελλήνων αλλά και ξένων θεατών, θα δίνει χώρο στη σύγχρονη δημιουργία και θα προβάλλει τους Έλληνες καλλιτέχνες.

Στην Ακρόπολη αναζητείται χορηγός για την αντικατάσταση του αναβατορίου, αλλά και του φωτισμού του Ιερού Βράχου που αντιμετωπίζει προβλήματα, έχει αλλοιωθεί και είναι πλέον γηρασμένος, όπως ανακοινώσατε στη συνέντευξη Τύπου. Πώς βλέπετε το θέμα;

Χορηγός δεν αναζητείται. Έχει βρεθεί για να καλύψει και τα δυο αυτά ζητήματα. Το αναβατόριο είναι όπως είπατε, γηρασμένο και έχει προκαλέσει επανειλημμένως προβλήματα στη λειτουργία του αρχαιολογικού χώρου της Ακρόπολης. Είτε το θέλουμε είτε όχι, η εικόνα της Ακρόπολης είναι η εικόνα της Ελλάδας στο εξωτερικό. Οι υπηρεσίες του υπουργείου έχουν πραγματοποιήσει όλες τις απαιτούμενες ενέργειες για τη διαμόρφωση των προδιαγραφών και τον ερχόμενο Απρίλιο ή και νωρίτερα, το νέο αναβατόριο θα λειτουργεί για τους επισκέπτες. Αντίστοιχα, αντιμετωπίζεται και το θέμα του φωτισμού. Βλέποντας απλώς κανείς την Ακρόπολη, διαπιστώνει ότι η σημερινή κατάσταση απέχει πολύ από τη μελέτη του Μπιντό. Ελλείψεις και τεχνικά προβλήματα έχουν αλλοιώσει την εικόνα σε απαράδεκτο βαθμό. Αυτό που κάνουμε λοιπόν, είναι να φροντίσουμε να εφαρμοστεί ξανά σωστά η μελέτη αυτή, με βελτιώσεις στα σημεία που απαιτείται.

Τι σας αρέσει περισσότερο στο εργασιακό περιβάλλον του συγκεκριμένου οργανισμού που διοικείτε και τι θέλετε να αλλάξετε;

Αυτό που μου αρέσει είναι ότι, έχοντας εργαστεί για πολλά χρόνια στο υπουργείο Πολιτισμού ως Γενική Γραμματέας, γνωρίζω πολύ καλά τον κόσμο, τα στελέχη, τους υπαλλήλους, το επιστημονικό προσωπικό. Και με γνωρίζουν καλά και εκείνοι. Οπότε δεν υπάρχει η ανάγκη να υπάρξει χρόνος «γνωριμίας» μεταξύ μας. Αυτό έχει συμβεί εδώ και χρόνια. Θα ήθελα να αλλάξουν οι ρυθμοί που χρειάζονται για να κινηθούν κάποιες διαδικασίες. Σε αρκετές περιπτώσεις οι καθυστερήσεις είναι απαράδεκτες. Η προσπάθειά μας είναι να πάψουν να παρατηρούνται τέτοια φαινόμενα.