fbpx

«Ανάσα Ελευθερίας»

Γιώργος Noir Παπαϊωσήφ

Γιώργος Noir Παπαϊωσήφ

gpapaiossif@intownpost.com

(Andið Εðlilega  / And Breathe Normally)        

 

  • Είδος: Κοινωνικό δράμα
  • Παραγωγή: Ισλανδία, Σουηδία, Βέλγιο (2017)
  • Σκηνοθεσία: Ισόλντ Ιγκατότιρ
  • Με τους: Κρίστιν Μπόρα Χαραλντσντότιρ, Μπαμπετίντα Σάντζο, Πάτρικ Νόκβι Πέτουρσον
  • Διάρκεια: 95’
  • Διανομή: Ama Films
  • Διακρίσεις: Βραβείο Σκηνοθεσίας στο Φεστιβάλ του Σάντανς – Βραβείο Κοινού στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας «Νύχτες Πρεμιέρας» 2018

Ντεμπούτο στις ταινίες μεγάλου μήκους για την σκηνοθέτιδα Ισόλντ Ιγκατότιρ από την νησιωτική, ψυχρή Ισλανδία των αέρηδων, των θερμοπιδάκων και των ηφαιστείων. Δυο γυναίκες που παλεύουν ενάντια στην κοινωνική διάλυση, μετατρέπονται σε δίπολο επιβίωσης, φιλοξενώντας η μία την άλλη στους δικούς τους κόσμους, που φαινομενικά είναι μεν διαφορετικοί, αλλά στον πυρήνα τους είναι πανομοιότυποι. Πουθενά πια στην Γη δεν υπάρχει ελευθερία, ούτε στους λεγόμενους «πολιτισμένους» χώρους της Ευρώπης.

Η μαύρη Άντζα (Μπαμπετίντα Σάντζο – πολύ καλή) από την Γουινέα Μπισσάου της Δυτικής Αφρικής, κυνηγημένη από το καθεστώς της χώρας της λόγω των λεσβιακών της πεποιθήσεων, θέλει να «αποδράσει» από τον θάνατο, επιλέγοντας πιο ανοιχτόμυαλες χώρες γι αυτήν και την ανήλικη κόρη της. Η λευκή Λάρα (Κρίστιν Μπόρα Χαραλντσντότιρ – πολύ καλή εξ’ ίσου), μόνη με τον ανήλικο γιο της, ερωτικά προσκείμενη στο γυναίκειο φύλο, αδέκαρη, άνεργη και άστεγη (κοιμάται στο αυτοκίνητο με το παιδί της), λαμβάνει έγκριση  πρόσληψης για εργασία στο αεροδρόμιο στο ευαίσθητο πόστο ελέγχου των διαβατηρίων.

Η Λάρα πίσω από το ασφαλές κουβούκλιο του σημείο ελέγχου, ενδεδυμένη με την στολή του αυστηρού συνοριοφύλακα, παίρνει ζεστά τον ρόλο της και από την απροσεξία συναδέλφου της εμποδίζει την πρόσβαση της Άντζα στην ελευθερία, που θέλει να ταξιδέψει στον Καναδά με πλαστό διαβατήριο. Και ενώ η μικρή κόρης της Άντζα μπαίνει στο αεροπλάνο για να συνεχίσει το ταξίδι της, η λαθραία, Αφρικανή ταξιδιώτισσα εξηγεί στις Αρχές πως κινδυνεύει η ζωή της εάν επιστρέψει στην χώρας της.

Οι νόμοι όμως είναι νόμοι και δεν εγκρίνουν το αίτημα της, οπότε την οδηγούν σε κοντινό ισλανδικό hot spot (ευπρεπές όχι σαν τα δικά μας κολαστήρια) μαζί με άλλους, σε αναμονή για την απέλαση της.

Οι δυο γυναίκες συναντώνται ξανά και η Άντζα βοηθάει την Λάρα με το να προσέχει και να φροντίζει τον γιο της όσο εκείνη απουσιάζει στην δουλειά.  Αλλά, ω, τι ειρωνεία, την φιλοξενεί κιόλας, στο ισλανδικό hot spot (εκπληκτικό εύρημα της σκηνοθέτιδας), καθότι η ελεγκτής είναι ακόμα άστεγη και απένταρη.

Κάποιοι λαθραίοι μετανάστες είναι έτοιμοι να ταξιδέψουν παράνομα με φουσκωτή βάρκα από την Ισλανδία προς την ελευθερία. Στην ομάδα των Αφρικανών λαθρομεταναστών προστίθεται και η Άντζα. Ένα γεγονός, όμως στο λιμάνι, που φέρνει τις τρομακτικές αναμνήσεις από τον ανδροκρατούμενο, βίαιο πληθυσμό της χώρα της (είχαν σκοτώσει την ερωμένη της), αναθεωρεί τα σχέδια της και δεν εγκαταλείπει την χώρα, περιμένοντας την ημέρα, που θα την στείλουν πίσω στην Γουινέα Μπισσάου. Οι σχέσεις των δυο γυναικών γεφυρώνεται εσωτερικά και γόνιμα δίχως ερωτική συνεύρεση (έξυπνο αυτό) και καταλαβαίνοντας το λάθος της η Λάρα στον έλεγχο των διαβατηρίων θέλει να βοηθήσει την Άντζα για να βρεθεί ξανά με την κορούλα της στον Καναδά.          

Σε απλή κινηματογραφική φόρμα με άψογα, μελετημένα πλάνα γεμάτα συναίσθημα και την μουσική του Γκίσλι Γκάλντουρ, η 43χρονη Ισλανδή Ισόλντ Ιγκατότιρ σέβεται το είδος του κινηματογράφου που πραγματεύεται και στην πρώτη μεγάλου μήκους ταινία της σε δικό της σενάριο, είναι πραγματικά αξιοθαύμαστη. Απαλλαγμένη από κάθε είδους υπερβολή και μελοδράματος με την πανέμορφη φωτογραφία της βραβευμένης, Πολωνής Ίτα Ζμπρόνιεκ-Ζαζτ, η ταινία, εν πρώτοις, σε τοποθετεί στην κοινωνική αναλγησία και στην κρατική αδιαλαξία για να γίνει η μετάβαση στην αισιοδοξία ήρεμα και σκεπτικιστικά.

Οι ερμηνείες των δυο γυναικών υπέροχες και ο ρεαλιστικός βατήρας της Ιγκατότιρ είναι ανθεκτικός για το μεγάλο άλμα στο φινάλε. Αληθινό, τραγικό, επίκαιρο, αγαπησιάρικο και ζωντανό. Μια καλή ταινία, που δοκιμάζει αντοχές, κρίνει σιωπηλά, τεστάροντας την ανθρώπινη διάθεση.