Πέρασε στην αθανασία ο Γιώργος Πάτσας: της Σμαράγδας Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

smaragdamichalitsianou@gmail.com

Με θλίψη και σεβασμό αποχαιρετούμε , τον Γιώργο Πάτσα, μία από τις κορυφαίες φυσιογνωμίες του Ελληνικού Θεάτρου, που άφησε την τελευταία του πνοή χθες σε ηλικία 74 χρονών , για να τον ευχαριστήσουμε για τη προσφορά του στην τέχνη και στον πολιτισμό μας που κράτησε μισό αιώνα και έδωσε τον καλλιτεχνικό τρόπο έκφρασης του ωραίου.

Ο θάνατος του σημαντικότερου σκηνογράφου- ενδυματολόγου  με παγκόσμια εμβέλεια είναι η μεγαλύτερη απώλεια για το Ελληνικό Θέατρο, που το σφράγισε με την τέχνη του και δίδαξε ήθος και ευγένεια. Εάν η απώλεια είναι συνάρτηση της προσφοράς, τότε το κενό που αφήνει ο θάνατος του Γιώργου Πάτσα είναι τεράστιο. Και είναι πράγματι, καθώς ήταν ένας πολύ μεγάλος δημιουργός, που επιτελούσε με επιτυχία τις παραστάσεις που αναλάμβανε , και όχι μόνο τις απογείωνε αλλά πάντα ήταν ένα βήμα μπροστά. Γιατί ξεπερνούσε τα εσκαμμένα της τέχνης του και με αυτόν τον τρόπο διεύρυνε τους θεατρικούς ορίζοντες.

Η τελευταία του δουλειά ήταν στο Εθνικό Θέατρο, στην παράσταση «Ψηλά από τη γέφυρα» σε σκηνοθεσία της συζύγου του Νικαίτης Κοντούρη. «Το μόνο που ήθελα ήταν να γίνω σκηνογράφος και τίποτε άλλο. Θεωρώ τον εαυτό μου πολύ τυχερό που συνεχίζω να αγαπώ με το ίδιο πάθος αυτό που κάνω» υποστήριζε ο αξέχαστος Γιώργος Πάτσας , που η προσφορά του στην αναγέννηση της θεατρικής τέχνης υπήρξε ανεκτίμητη και και πολύτιμη.

Ο Γιώργος Πάτσας πέρασε στην αθανασία, αλλά το έργο , που μας άφησε, παρακαταθήκη για τους νεότερους, του είναι εδώ να μας τον θυμίζει.

Φιλοτέχνησε σκηνικά και κοστούμια για την όπερα, το αρχαίο δράμα, την πρόζα, το μιούζικαλ, για το κλασικό και σύγχρονο δραματολόγιο και τιμήθηκε με δεκάδες διακρίσεις και βραβεία για το έργο  του στη χώρα μας και στο εξωτερικό που μας τίμησε.

Γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1944. Σπούδασε στη Σχολή Βακαλό, δίπλα στους Γιώργο Βακαλό, Παναγιώτη Τέτση και Παύλο Μοσχίδη, αποφοιτώντας το 1965. Το 1968 ξεκίνησε την επαγγελματική του σταδιοδρομία, σκηνογραφώντας το έργο Ταρτούφος [Tartuffe], στο ΚΘΒΕ. Μέχρι σήμερα, έχει σκηνογραφήσει περίπου 400 έργα, όλων των ειδών: όπερα, αρχαίο δράμα, μουσικοχορευτικές παραστάσεις κ.ά. Συνεργάστηκε με θέατρα στην Ελλάδα (ΚΘΒΕ, Αμφιθέατρο, Εθνικό Θέατρο), με τα Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου και με θεατρικές σκηνές πόλεων της Ευρώπης (Ντύσσελντορφ, Αγία Πετρούπολη, Βιέννη, Ζυρίχη, Λουκέρνη, Τύμπινγκεν, Μόσχα, Βιντσέντζα) και των ΗΠΑ. Δημιούργησε σκηνικά για παρουσιάσεις έργων σε Φεστιβάλ του εξωτερικού (Ισπανία, Γερμανία κ.α), καθώς και για κινηματογραφικές ταινίες. Μεταξύ άλλων έχει σκηνογραφήσει τα θεατρικά έργα: Εκκλησιάζουσες, Όνειρο καλοκαιρινής νύκτας [A midsummer night’s dream], Ονειρόδραμα [Ett drömspel], Ηλέκτρα, Ιππόλυτος, Δεσποινίς Τζούλια [Fröken Julie], Φτωχέ φονιά [Poor murderer], Βρυκόλακες [Gengangere], Ο γυάλινος κόσμος [The glass menagerie], Πέρσες, Ορέστης κ.ά. Βραβεύτηκε τρεις για τα κουστούμια σε κινηματογραφικές παραγωγές. Του απονεμήθηκε Ασημένιο Μετάλλιο στη Διεθνή Έκθεση Σκηνογραφίας Prague Quadrennial (1995, 2003) και το Μεγάλο Βραβείο της Ένωσης Κριτικών Θεάτρου και Μουσικής (Αθήνα, 1998). Διετέλεσε πρόεδρος του ΔΣ του Εθνικού Θεάτρου. Συνεργάζεται με την ΕΛΣ από το 1971. Μέχρι σήμερα δημιούργησε σκηνικά ή/και κοστούμια για 17 όπερες και τέσσερα χοροδράματα, σε άνω των 60 παραγωγές ή/και αναβιώσεις παραγωγών, όπως: Ανοιξιάτικο παραμύθι, Ιφιγένεια εν Ταύροις [Iphigénie en Tauride], Κάρμεν [Carmen], Η μεγαλοψυχία του Τίτου [La celemenza di Tito], Τόσκα [Tosca], Φάουστ [Faust], Φιντέλιο [Fidelio], Η απαγωγή από το σεράι [Die entführung aus dem Serail], Κώστας Καρυωτάκης, Μήδεια [Medée] (Ηρώδειο, 1993), Η λίμνη των κύκνων, Ρωμαίος και Ιουλιέττα κ.ά.