fbpx

Ο Τάσος Ιορδανίδης μιλάει με τη Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

smaragdamichalitsianou@gmail.com

«Οφείλουμε να πολεμάμε για έναν καλύτερο κόσμο,

ενδεχομένως και να πεθαίνουμε για αυτό το σκοπό ….»

»Ο Τάσος Ιορδανίδης, μας δίνει έναν Άμλετ σύγχρονο, αλλά και τόσο κλασικό στο βάθος, με εσωτερικό φως και δύναμη. Η γεωμετρία του έργου απογειώθηκε με την ευφάνταστη σκηνοθεσία, δραματουργική επεξεργασία του Λ. Τσουλάτζε. Ο τελευταίος διαχειρίστηκε αριστοτεχνικά το υλικό της διασκευής του Δημοσθένη Παπαδόπουλου…»  ήταν το σχόλιο της Ζωής Τόλη στο culturenow.gr για αυτή την παράσταση. Μια από τις εγκωμιαστικές κριτικές, που δικαιώνει απόλυτα την  επιλογή του Τάσου Ιορδανίδη,  να  αναμετρηθεί αυτή τη σαιζόν με έναν εξαιρετικά απαιτητικό ρόλο, αυτόν του Άμλετ με τη σκηνοθετική καθοδήγηση του Λεβάν Τσουλάτζε, που χάρισε τις δυο προηγούμενες χρονιές τη μεγάλη επιτυχία με την παράσταση Έγκλημα και Τιμωρία και στον Τάσο Ιορδανίδη έναν σπουδαίο ρόλο στην καριέρα του, αυτόν του Ρασκόλνικοφ.

Ο Τάσος Ιορδανίδης, όπως όλοι οι μεγάλοι καλλιτέχνες βρήκε, πως το σημείο του Σαιξπηρικού Άμλετ είναι  να συλλάβει με τις αισθήσεις και  με τον νου του το ρόλο, που τον έπαιξε με όλο του το είναι για να κυριαρχήσει επάνω  στο θεατρικό σανίδι μέχρι που βρήκε εκεί μέσα τον εαυτό του.

Ο Τάσος Ιορδανίδης από τα πρώτα του βήματα κρατάει πολύ ψηλά το επάγγελμα του ηθοποιού. Και ενσάρκωσε  τον ‘Άμλετ , λες κι έχει γραφτεί γι΄αυτόν ο ρόλος και τον ερμήνευσε για να δικαιώσει τη γραφή του. Κι η κατάμεστη πλατεία του θεάτρου ‘Ανεσις ανακαλύπτει τη γοητεία που ασκεί επάνω της με τη βεβαιότητα των εκφραστικών  του μέσων.

Τον ευχαριστώ από καρδιάς  πολύ που βρήκε το χρόνο να ανταποκριθεί σε αυτή τη συνομιλία και με τις απαντήσεις του  να μας πάει ένα βήμα παραπέρα, αποκαλύπτοντας τον θεατρικό πολιτισμό, που λειτουργεί στην  αυτομεταμόρφωση του ανθρώπου.

 «Ο κόσμος γκρεμίζεται και αυτός γεννήθηκε για να τον στερεώσει» ήταν το σχόλιό σας για τον Άμλετ,  ρόλο που συγκλονιστικά ερμηνεύετε κι οι ατάκες στο μονόλογό σας: «Ω θεέ μου! Πόσο έρημος είναι αυτός ο κόσμος; Γεννάει μόνο και σαπίζει. Συνέχεια γεννάει και σαπίζει. Όλα είναι μάταια. Αυτός ο κόσμος πρέπει να εξαφανιστεί. Να βουλιάξει.», πόσο επίκαιρες είναι; Όταν βλέπουμε γύρω μας όλα να καταρρέουν κι εμείς οι κοινοί θνητοί τα έχουμε πει αυτά με άλλα λόγια ίσως που είχαν το ίδιο νόημα.  Πιστεύετε κ. Ιορδανίδη,  ότι κάποτε θα αλλάξει ο κόσμος θα αποδοθεί δικαιοσύνη και θα υπάρξει ειρήνη, «εκεί ποὺ πολεμάνε και πεθαίνουν οι άνθρωποι για ένα καινούργιο κόσμο» , όπως λέει σε ένα στίχο του ο Τάσος Λειβαδίτης;

Καταρχάς σας ευχαριστώ για τα καλά σας λόγια. Η μάχη ήταν είναι και θα είναι ατέρμονη. Και με τις συνθήκες και με τα ερεθίσματα, αλλά πάνω απ’ όλα στους εσωτερικούς διαλόγους μας. Ίσως γι’  αυτό ο Σαίξπηρ αφήνει τον ήρωα να μονολογεί.  Αν δεν κάνω λάθος ο ‘Οργουελ αναφέρει, ότι ο κόσμος δεν ήταν, ούτε θα γίνει ποτέ καλύτερος ή χειρότερος. Η πείνα, οι ταλαιπωρίες και η απογοήτευση καθίστανται αμετάβλητοι νόμοι της ζωής. Αυτή τη δυσοίωνη πραγματικότητα έχουμε την υποχρέωση να προσπαθούμε να την αντιπαλέψουμε ακόμα κι αν θυμίζει τα μαρτύρια του Σίσυφου. Οφείλουμε να πολεμάμε για έναν καλύτερο κόσμο, ενδεχομένως και να πεθαίνουμε για αυτό το σκοπό.  Όχι σωματικά, αλλά αν μη τι άλλο πνευματικά, προσπαθώντας πρωτίστως να αρχίσουμε τις αλλαγές από εμάς τους ίδιους.

 Τί αντιπροσωπεύει σήμερα για σας ο «Άμλετ»; Έχετε βρει κοινά στοιχεία με τον Σαιξπηρικό ήρωα;

Όταν συναντώ ένα ρόλο, αισθάνομαι ότι κάνω μία καινούρια γνωριμία με κάποια κομμάτια του εαυτού μου. Αν τα αναγνωρίσω, τα στοιχεία του παζλ σχηματίζονται πιο εύκολα. Αν πρέπει να τα ανακαλύψω, προσπαθώ να σκάψω όσο πιο βαθιά γίνεται. Αν η διαδικασία της ανασκαφής αντιμετωπίσει προβλήματα κατανοώ και δοκιμάζω να ενστερνιστώ. Ο Άμλετ είναι ένας πολύ σημερινός χαρακτήρας. Η αλήθεια του βρίσκεται σε όλους μας μέσα κρυμμένη βαθιά. Γι’ αυτό και είναι πάντα επίκαιρος. Γι’ αυτό και η διαχρονικότητά του ταξιδεύει εδώ και 4 αιώνες. Είναι ο βασικός εκφραστής των ανθρώπων που έρχονται βίαια αντιμέτωποι με τη βία της πραγματικότητας και που δίνουν  μάχη για την αποκατάσταση της δικής τους ηθικής τάξης. 

Παρότι έχετε  αποδείξει επανειλημμένα το εύρος του ταλέντου σας, ερμηνεύοντας τον σαιξπηρικό ήρωα παραδεχτήκατε, ότι «είναι η πρώτη φορά που σωματικά και πνευματικά δυσκολεύομαι αρκετά, όχι ότι δεν μπορώ να αποβάλλω αυτό που έχει συμβεί αλλά  για να μπορέσω να κοιμηθώ πηγαίνουν χαράματα». Πώς το αντιμετωπίζετε αυτό;

Δεν το αντιμετωπίζω. Το αφήνω να συμβαίνει. Εποικοδομητικό είναι κι αυτό. Όσο ψυχοφθόρο κι αν είναι σε πρώτη ανάγνωση, μόνο κέρδη μπορεί να σου αποφέρει μακροπρόθεσμα. Η συνολική εκγύμναση, μόνο πιο δυνατό θέλω να ελπίζω ότι θα με κάνει. Από εκεί και έπειτα,  έχω την οικογένειά μου και κοντινούς μου ανθρώπους που  κρατούν το σκοινί τεντωμένο ώστε να καταφέρνω να ακροβατώ επιτυχώς.

Σας έχουν ξανακάνει αυτή την ερώτηση, αλλά θα επιμείνω. Είναι η τρίτη, αν θυμάμαι καλά, φορά που συνεργάζεσθε με τον διεθνώς αναγνωρισμένο σκηνοθέτη Λεβάν  Τσουλάτζε. Μεγάλος δημιουργός, αλλά τί σας έδωσε, που δεν θα μπορούσε να σας προσφέρει ένας Έλληνας ομότεχνός του;

Δεν είμαι κατηγορηματικός σε αυτό που λέτε.  Δεν πιστεύω ότι είναι θέμα εθνικότητας. Κάποιος Έλληνας, Γερμανός ή Κινέζος ομότεχνος του Λεβάν, ενδεχομένως να μπορούσε να με βοηθήσει στη χάραξη άλλων διαδρομών,επίσης ενδιαφερουσών. Όμως όπως μπορεί να γοητεύεσαι από την παρουσία άλλων γυναικών, στη γυναίκα σου οφείλεις να είσαι πιστός. Αυτή είναι η σχέση μου με το Λεβάν.  Μία σχέση που βασίζεται στο θαυμασμό, την εκτίμηση, την ασφάλεια και τη βαθιά πίστη σε ένα κοινό στόχο. Η σχέση μας έχει γεμίσει με κώδικες μέσα από τους οποίους μπορώ να λειτουργώ και αισθάνομαι ότι εκφράζουν τις ανάγκες που μου γεννιούνται από την τέχνη του θεάτρου.     

Παράλληλα με την ερμηνεία μεγάλων ρόλων από το κλασικό ρεπερτόριο έχετε επωμισθεί και τον ρόλο του θεατρικού παραγωγού στο «Άνεσις». Αυτό από τη μια σας δίνει την ελευθερία της επιλογής σε ό,τι αφορά το ρεπερτόριο, αλλά από την άλλη είναι επώδυνο γιατί είναι μεγάλη η ευθύνη και μάλιστα σε αυτούς τους καιρούς βαριάς ύφεσης, που ευτυχώς δεν πέρασε την πόρτα της δικής σας στέγης, αφού όλες οι παραστάσεις σας είναι sold out.

Θα χρησιμοποιήσω πληθυντικό αριθμό γιατί όλοι οι άνθρωποι που εργαζόμαστε στο «Άνεσις», είμαστε συγκοινωνούντα δοχεία. Κάνουμε ό,τι κάνουμε με αγάπη, δίνοντας όλες μας τις δυνάμεις. Σωματικά και πνευματικά. Έχουμε σταθεί τυχεροί αλλά έχουμε σταθεί και φερέγγυοι απέναντι στον κόσμο, τουλάχιστον όσον αφορά τη διάθεση και την πρόθεση. Το ταξίδι είναι αγχωτικό αλλά και αναζωογονητικό, καθώς πρόκειται για μορφές έκφρασης. Για δημιουργία. Ακόμα και η ελευθερία των επιλογών είναι αγχωτική.  Αλλά στο τέλος της μέρας, η διαδικασία μας γεμίζει με θετικά συναισθήματα.

Όπως ήδη  έχετε ανακοινώσει μετά τον «Άμλετ» υπάρχει η σκέψη πάντα μαζί με τον Λεβάν  Τσουλάτζε να κάνετε τους «Άθλιους» του Ουγκώ. Μήπως γιατί «Στο σκοτεινό σημείο όπου βρίσκεται ο σημερινός πολιτισμός, ο άθλιος ονομάζεται άνθρωπος, που αγωνιά κάτω απ’ όλα τα κλίματα και τα καθεστώτα, που στενάζει σ’ όλες τις γλώσσες», όπως σχολιάζει ο Ουγκώ για το έργο του;

Είναι αδιαμφισβήτητα ένα κείμενο που δεν αφήνει κανέναν ασυγκίνητο. Είναι ένα από τα πρώτα μυθιστορήματα που διάβασα όταν ήμουν παιδί, όπως και το Έγκλημα και Τιμωρία. Ακόμα βρίσκομαι στα εδάφη της Ελσινόρης και δεν έχω καθαρό μυαλό ώστε να μοιραστώ μαζί σας περισσότερες σκέψεις.

Πόσο δύσκολο είναι να κρατήσει ένας γάμος ανάμεσα σε δύο καλλιτέχνες. Αναφέρομαι στο δικό σας με την εκλεκτή ηθοποιό Θάλεια Ματίκα.

Για μας απ’ ό,τι φαίνεται είναι εύκολο. Θέμα ανθρώπων νομίζω ότι είναι, όχι θέμα ιδιοτήτων και επαγγελμάτων.

Ο Τάσος Ιορδανίδης με τη σύζυγό του Θάλεια Ματίκα

Όπως υποστηρίζει  ο Ουίλλιαμ Σαίξπηρ στο έργο του «Όπως σας αρέσει» «Ο κόσμος είναι μια θεατρική σκηνή και όλοι, άντρες και γυναίκες, απλά ηθοποιοί. Έχουν τις εισόδους τους και τις εξόδους τους. Και ο κάθε άνθρωπος στον καιρό του παίζει πολλούς ρόλους, καθώς οι πράξεις όπου εμφανίζεται είναι οι εφτά ηλικίες.» Εσείς ασπάζεσθε την ρήση του μεγάλου δραματουργού;

Η ρήση αυτή έχει διανύσει μεγάλη απόσταση για να φτάσει έως τις μέρες μας. Κάτι παραπάνω θα γνώριζε ο ποιητής. Δεν ξέρω αν θα είμαι ποτέ σε θέση να κρίνω, αν πρέπει να τον ασπασθώ ή όχι. Μπορώ όμως να προσπαθώ να τον αφουγκραστώ.

«Το να παίζεις Σαίξπηρ είναι πολύ κουραστικό. Δεν κάθεσαι ποτέ κάτω, εκτός κι αν είσαι βασιλιάς», είχε δηλώσει πριν χρόνια η βραβευμένη με Όσκαρ συνάδελφός σας Marie Josephine Hull. Εσείς που είσθε πρίγκιπας κάθεστε καθόλου; (Έτσι για να ευθυμήσουμε)

Καθόλου! Και δυστυχώς, όσες παραστάσεις και να παιχτούν, πρίγκιπας θα παραμείνω, επομένως, θα συμφωνήσω με τη βραβευθείσα!

Και πάλι από τον Σαίξπηρ. «Άργησα τόσο στην πορεία μου στον κόσμο, που ήρθε το σούρουπο κι έχασα τον δρόμο μου για πάντα». Είναι εύκολο να ξεστρατίσει κανείς;

Ναι, αλλά κάπου μέσα μας υπάρχει μία λάμπα που ονομάζεται συνείδηση. Εύχομαι  η δική μου, ακόμα κι αν έχει καίγεται κάποιες φορές ,να βρίσκει πάντα τον τρόπο να ξανανάβει.

Εν τέλει  «Να ζει κανείς ή να μη ζει;» κ. Ιορδανίδη;

Να ζει. Αλλά το βασικό ερώτημα είναι το πως.

3 thoughts on “Ο Τάσος Ιορδανίδης μιλάει με τη Σμαράγδα Μιχαλιτσιάνου

Τα σχόλια είναι κλειστά.