fbpx

Ο συγγραφέας Δημήτρης Σωτάκης μιλάει στην Τίνα Πανώριου

Τίνα Πανώριου

Τίνα Πανώριου

panoriout@gmail.com

«… Το άσχημο είναι, ότι συχνά οι άνθρωποι είναι εγκλωβισμένοι σε ρόλους και συμπεριφορές τις οποίες αναπαράγουν, χωρίς να υπολογίζουν το ψυχολογικό κόστος που επιφέρουν».

Ο Δημήτρης Σωτάκης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1973. Έχει εκδώσει τα μυθιστορήματα; «Η Πράσινη Πόρτα», «Η Παραφωνία», «Ο Άνθρωπος Καλαμπόκι», «Το Θαύμα της Αναπνοής», «Ο Θάνατος των Ανθρώπων», «Η Ανάσταση του Μάικλ Τζάκσον», «Η  Ιστορία Ενός Σούπερ Μάρκετ», «Ο Κανίβαλος που Έφαγε έναν Ρουμάνο». «Το Θαύμα της Αναπνοής» το 2009 τιμήθηκε με το βραβείο Athens Prize for Literature και ήταν υποψήφιο για το Ευρωπαϊκό Αριστείο Λογοτεχνίας, καθώς και για το βραβείο Jean Monnet στη Γαλλία. Βιβλία του κυκλοφορούν στα γαλλικά, σερβικά, τουρκικά, ολλανδικά, ιταλικά και τα κινεζικά.

κ. Σωτάκη είναι ψιλοσοκαριστικός ο τίτλος του τελευταίου βιβλίου σας, όπως ψιλοοσοκαριστικό είναι και το θέμα. Πως σας προέκυψε αυτή η τόσο ιδιαίτερη ιστορία που διαβάζεται απνευστί;

Η ιδέα για το συγκεκριμένο βιβλίο γεννήθηκε πριν από πέντε περίπου χρόνια. Τότε δεν ήμουν έτοιμος να τη γράψω, να της δώσω σάρκα και οστά, μιας που ο άξονας πάνω στον οποίο κινείται διαφέρει υφολογικά από την προηγούμενη δουλειά μου. Αυτή τη φορά ήθελα να δώσω έμφαση στους ρόλους που όλοι υπηρετούμε, ασυνείδητα ή συνειδητά και πόσο αυτοί επηρεάζουν αυτό που τελικά είμαστε. Η ιδέα της ανθρωποφαγίας ήταν ένα εύρημα, ένα παιχνίδι ανάμεσα στους ήρωες, που όσο εντυπωσιακό κι αν είναι, τελικά  έχω την εντύπωση, ότι δεν παίζει και μεγάλο ρόλο στο βιβλίο.

Τι σας λένε οι αναγνώστες στις κατ΄ ιδίαν κουβέντες; Ίσως, ότι επέλεξαν το συγκεκριμένο βιβλίο για να διαπιστώσουν ιδίοις όμμασι, ότι πράγματι ένας κανίβαλος έφαγε έναν Ρουμάνο;

Ναι, ισχύει αυτό που λέτε. Δεν κρύβεται κάποιος συμβολισμός πίσω απ’ αυτή την πράξη. Στ’ αλήθεια ένας κανίβαλος τρώει – και όχι μόνος του – έναν Ρουμάνο. Οι αναγνώστες μου, μετά από τόσα χρόνια, είναι απολύτως εξοικειωμένοι με το παράδοξο της δουλειάς μου, συνεπώς δε νομίζω να σοκαρίστηκαν. Άλλωστε σας είπα, ο κανιβαλισμός δεν είναι η κύρια παράμετρος του μυθιστορήματος, αλλά μόνο μία έμπνευση που εξυπηρετεί έναν συγκεκριμένο σκοπό. Ναι, κάποιοι στο βιβλίο, τρώνε για δείπνο έναν άνθρωπο (αφού πρώτα τον έχουν μαγειρέψει).

Διορθώστε με αν κάνω λάθος αλλά ενώ διάβασα, ότι «μια εντελώς αλλόκοτη και παράλογη ιστορία, στο τέλος έμοιαζε να είναι  μια εντελώς φυσιολογική». Πως το καταφέρατε αυτό;

Μου αρέσει αυτό που λέτε, δε θα ήθελα να είχατε διαφορετική εντύπωση. Πράγματι πιστεύω, ότι η ιστορία του βιβλίου είναι μια, κατά κάποιο τρόπο, «κανονική» ιστορία, με μόνη διαφορά την ανθρωποφαγία, η οποία χωρίς αμφιβολία δίνει τελικά άλλη διάσταση και ατμόσφαιρα στο σύνολο του κειμένου. Κατά τα άλλα, πολλοί αναγνώστες έχουν δει το βιβλίο ως μία ερωτική ιστορία, κάτι που δεν αποκλείω ούτε εγώ, αν και θεωρώ ότι περισσότερο έχει να κάνει με το κυνήγι της ευτυχίας, τη λαχτάρα να κατακτήσουμε κάτι που ποτέ δεν είχαμε.  

Το μαύρο χιούμορ που  διαθέτει το έργο σας άμβλυνε ίσως την πράξη του κακομαθημένου αντιπαθούς κεντρικού ήρωα σας αυτή καθ’ εαυτή;

Δε θεωρώ τον ήρωα κακομαθημένο και αντιπαθή. Αντιθέτως, πρόκειται για έναν άνθρωπο με αγνές προθέσεις, ο οποίος σταδιακά εκτροχιάζεται από τη ροή, την εξέλιξη που έχει η ιστορία. Περισσότερο, στα μάτια μου, μοιάζει με ένα παιδί με επιθυμίες, που δεν ξέρει πώς να τις διαχειριστεί, δεν έχει μια ξεκάθαρη ηθική στάση απέναντι στον εαυτό του και σ΄ αυτές. Το χιούμορ είναι ένα στοιχείο, το οποίο είναι σχεδόν πάντα παρόν στη δουλειά μου, δε θα μπορούσε βέβαια να λείπει και από αυτό το βιβλίο.

Θα ταξιδέψετε στην Τουρκία για να παρουσιάσετε την «Ιστορία Ενός Σούπερ Μάρκετ». Σε ποιες πόλεις θα πάτε και πως αισθάνεστε γι αυτό το ταξίδι την συγκεκριμένη χρονική στιγμή;

Είμαι πολύ χαρούμενος που πηγαίνω στην Τουρκία, μιας που οι Τούρκοι αναγνώστες έχουν υποδεχθεί τα βιβλία μου με μεγάλο ενθουσιασμό. Στις 12 Απριλίου θα βρίσκομαι στην Κωνσταντινούπολη για συνεντεύξεις και επισκέψεις σε σχολεία, ενώ μετά θα πάω στη Σμύρνη, όπου «Η ιστορία Ενός Σούπερ Μάρκετ» θα παρουσιαστεί στην μεγάλη Έκθεση Βιβλίου της πόλης. Η Τουρκία είναι μια υπέροχη χώρα με ζεστούς ανθρώπους και ανυπομονώ για αυτό το ταξίδι.

Στην γείτονα αγαπούν ως φαίνεται τα έργα στις. Θα μεταφραστεί κι «Ο Κανίβαλος που Έφαγε Έναν Ρουμάνο» στα τουρκικά;

Ναι, θα κυκλοφορήσει εκεί το 2019. Είναι αλήθεια, ότι μαζί με τη Γαλλία, η Τουρκία είναι η χώρα, η οποία έχει υποδεχθεί πολύ θερμά τα βιβλία μου. Η εμπειρία μου με τους εκεί αναγνώστες είναι σχεδόν συγκινητική, αλλά και ο τουρκικός Τύπος έχει ανταποκριθεί με τον καλύτερο τρόπο στα δύο βιβλία μου που κυκλοφορούν στα τουρκικά, στο «Θαύμα στις Αναπνοής» και την «Ιστορία Ενός Σούπερ Μάρκετ». 

Επανερχόμενη στο τελευταίο έργο σας, ο ιδιόρρυθμος χορτάτος πρωταγωνιστής σας αγαπά με πάθος την Ρουμανία. Γιατί ειδικά αυτή την χώρα, μήπως καθότι είναι η πατρίδα του ….Κόμη Ντράκουλα;

Ενδιαφέρουσα η παρατήρηση περί Δράκουλα, αλλά η απάντηση δεν είναι τόσο εντυπωσιακή. Η Ρουμανία επιλέχτηκε σχεδόν τυχαία ή μάλλον μετά από κάποιες σκέψεις μου περί της ενδεχόμενης ταυτότητας του ήρωα. Δεν ήθελα να είναι κάτοικος στις λεγόμενης δυτικής Ευρώπης, να είναι, για παράδειγμα, Βέλγος ή Γερμανός, δε μου ταίριαζε ως ιδιοσυγκρασία, ούτε ήθελα να είναι τόσο κοντινός μας γείτονας. Η Ρουμανία ήταν μια καλή λύση, μου άρεσε και η συνύπαρξη του «ρ» με το «μ» μέσα στη λέξη.

Κλείνοντας: Η υπερβολή στις πράξεις όλων των ηρώων σας: του πλούσιου εργένη, της ωραίας Ρουμάνας αλλά και του κακόμοιρου συζύγου τι συμβολίζει; Ό,τι υπάρχουν στη ζωή του καθενός, και του πιο καθησυχασμένου αστού κάποιες μοιραίες στιγμές που έρχεται  σε μετωπική με τις πιο κρυφές του επιθυμίες τα πιο ανομολόγητα πάθη;

Η ανθρώπινη φύση λειτουργεί με τέτοιο τρόπο, υπάρχουν επιθυμίες, απωθημένα και μεγάλες εσωτερικές συγκρούσεις που ενίοτε δεν μπορούμε να τις αποφύγουμε και σε λειτουργικό επίπεδο. Κι αυτό δεν είναι κακό. Το άσχημο είναι, ότι συχνά οι άνθρωποι είναι εγκλωβισμένοι σε ρόλους και συμπεριφορές τις οποίες αναπαράγουν, χωρίς να υπολογίζουν το ψυχολογικό κόστος που επιφέρουν. Η υπερβολή στις πράξεις των ηρώων συμβολίζει και καταδεικνύει την ένταση, την ανάγκη για ξέσπασμα, για έναν οργασμό, σωματικό και διανοητικό, μπροστά στον οποίο παραμένουμε άοπλοι.

«Ο Κανίβαλος που Έφαγε έναν Ρουμάνο», εκδόσεις Κέδρος

1 thought on “Ο συγγραφέας Δημήτρης Σωτάκης μιλάει στην Τίνα Πανώριου

Τα σχόλια είναι κλειστά.