fbpx

«Μαρία Μαγδαληνή»

Γιώργος Noir Παπαϊωσήφ

Γιώργος Noir Παπαϊωσήφ

gpapaiossif@intownpost.com

 

«Μαρία Μαγδαληνή»       

(Mary Magdalene)

 

  • Είδος: Θρησκευτικό δράμα εποχής
  • Σκηνοθεσία: Γκαρθ Ντέιβις
  • Με τους: Ρούνι Μάρα, Χοακίν Φίνιξ, Τσιουετέλ Ετζιόφορ, Ταχάρ Ραχίμ, Αριάν Λαμπέν
  • Διάρκεια: 120’
  • Διανομή: UIP

Είναι η πρώτη θρησκευτική ταινία με θέμα τις τελευταίες ημέρες και τα πάθη του Ιησού Χριστού, που πρωταγωνιστικό ρόλο έχει η Μαρία από τα Μάγδαλα, η γνωστή σε όλους τους πιστούς της χριστιανικής θρησκείας ως η Μαρία Μαγδαληνή, η πόρνη κατά τις ιερές γραφές, που μάθαμε στο σχολείο. Ένεκα, λοιπόν, της προσεχούς πασχαλινής γιορτής, αυτή η ταινία είναι η διαφορετική πρόταση, από τις συνηθισμένες επικο-θρησκευτικές του είδους, εξαιρετικά αφιερωμένη στο αμφιλεγόμενο πρόσωπο της γυναίκας που στάθηκε με αγάπη και πόνο στον Ναζωραίο μέχρι με την τελευταία του πνοή στον μαρτυρικό σταυρό, κρατώντας, μάλιστα, το χέρι της μητέρας του δίνοντας της κουράγιο.

Η ταινία στο τέλος αναφέρει, πως σύμφωνα με τα χριστιανικά Ευαγγέλια η Μαίρη από τα Μάγδαλα ήταν παρούσα τόσο στο θάνατο όσο και στην ταφή του Ιησού και είναι η πρώτη μάρτυρας της ανάστασής του. Το 591 μ.Χ. ο Πάπας Γρηγόριος ισχυρίστηκε πως η Μαρία από τα Μάγδαλα ήταν πόρνη, μια παρανόηση που παραμένει μέχρι τις ημέρες μας. Το 2016 το Βατικανό αναγόρευσε την Μαρία από τα Μάγδαλα ως Απόστολο των Αποστόλων, ως ισότιμή τους και ως την πρώτη αγγελιαφόρο του αναστημένου Ιησού. Τις ηθικές αναγνωρίσεις και τις άνω τιμητικές διακρίσεις περί Αποστόλου προέρχονται μόνο από το χριστιανικό καθολικό ιερατείο, καθότι οι ορθόδοξοι χριστιανοί την Μαρία Μαγδαληνή την έχουν σταθερά και ακλόνητα, μέχρι σήμερα, στην θέση της πόρνης που μετανόησε, για να εξηγούμαστε.

Μην περιμένετε να δείτε παραγωγή στυλ Τζεφιρέλι και Ιησούς από την Ναζαρέτ. Λιτή και απέριττη είναι, πτωχή και ιουδαϊκά ταπεινή ταινία με φουλ την ξερολιθιά, την κροκάλα, το σκονισμένο ένδυμα σε πρώτο πλάνο και τις άδειες από χλιδή πόλεις της Ιουδαίας και δη των Ιεροσολύμων. Περισσότερο σε Παζολίνι (Το κατά Ματθαίο Ευαγγέλιο) και Νόρμαν Τζούισον (Jesus Christ Superstar) φέρνει το εγχείρημα ως παραγωγή, παρά σε Σεσίλ Ντε Μιλ (Ο Βασιλεύς των Βασιλέων) και Χένρι Κόστερ (Ο Χιτών). Ακόμα και ο καζαντζακικός «Τελευταίος Πειρασμός» του Μάρτιν Σκορσέζι απέναντι στην «Μαρία Μαγδαληνή» φαντάζει με σουίτα σε grand resort. Τα «Πάθη» του Μελ Γκίμπσον είναι εκτός αναφοράς στο συγκεκριμένο κινηματογραφικό είδος, λόγω της πολυεπίπεδης ερμηνείας του. Το κέντρο βάρους της ταινίας μετατίθεται, όχι στο θεαθήναι, αλλά στην ουσία της παρουσίας της Μαγδαληνής δίπλα στον Ιησού. Δεν απουσιάζει το ουράνιο και θαυματουργό με τις ιάσεις, την ανάσταση του Λαζάρου και την στωική αντιμετώπιση της χλεύης και των προπηλακισμών στο πρόσωπο του Δασκάλου, όπως κατά τας γραφάς είναι. Η Μαγδαληνής, όμως, δίπλα του είναι η γειωμένη  μορφή του ουράνιου βασιλείου, όπως προσπαθούσε ο Ιησούς να εξηγήσει στους ανθρώπους την ιδέα, που δεν στερείται κατανόησης, αγάπης, φώτισης και πορεύεται στο βασανιστικό κοσμικό χώρο . 

Μια ατίθαση, με αναρχοαυτόνομες απόψεις και ιδέες κόρη Ιουδαίου ψαρά ή γιδοβοσκού, δεν θυμάμαι ακριβώς το επάγγελμα του πατέρα, είναι η Μαρία (Μάρα Ρούνεϊ), που το βλέμμα και ο καλός της λόγος δίνει κουράγιο στις παθούσες, στις άρρωστες και τις ετοιμόγεννες της περιοχής των Μαγδάλων. Ο πατέρας την ετοιμάζει για παντρολόγημα με έναν νέο και τακτοποιημένο γιδοβοσκό, αυτό το θυμάμαι, από όμορο χωριό. Η Μαρία αρνείται το προξενιό, την χαρακτηρίζουν δαιμονισμένη που κλωτσάει τέτοια τύχη, κι έπειτα από ένα αποτυχημένο, οικογενειακό εξορκισμό για να έρθει στα συγκαλά της, φέρνουν στο χωριό τον θαυματουργό προφήτη Ναζωραίο για να την ξεδαιμονίσει. Ο Ιησούς (Χοακίν Φίνιξ, δις αυτή την εβδομάδα ο ηθοποιός) αποφαίνεται, πως η κοπέλα δεν έχει απολύτως τίποτα. Ο λόγος και οι επαναστατικές για την εποχή ιδέες του Ναζωραίου την μαγεύουν, την ξελογιάζουν καθώς οι ανθρωπιστικές του απόψεις ταυτίζονται απόλυτα με τις δικές της. Αδελφή ψυχή, όπως λέμε. Έτσι, αποφασίζει να τον ακολουθήσει στην on the road διδασκαλία του έως τα Ιεροσόλυμα. Η οικογένεια της παθαίνει μια ψυχολογία, που η θυγατέρα θα πάρει τους δρόμους, η Μαγδαληνή, όμως, επιμένει και τελικά με την ευχή του πατέρα της ακολουθεί τον Ναζωραίο και τους μαθητές του μέχρι το τέλος της διαδρομής του στον σταυρό.

Τα καινούργια θέματα που παρουσιάζει η ταινία του σκηνοθέτη Γκαρθ Ντέιβις (Lion), είναι, ότι, πρώτον η Μαγδαληνή διδάσκει τις γυναίκες σε κάθε χωριό – πόλη που βρίσκεται ο Ιησούς με τους μαθητές του και δεύτερον, ότι στον Μυστικό Δείπνο είναι ομοτράπεζη, τιμητικά, μάλιστα, δίπλα στον δάσκαλο. Δεν πλένει τα πόδια του και μετά κόβει λάσπη, όπως αναφέρουν οι γραφές και διδαχθήκαμε στο μάθημα των θρησκευτικών. Κάθεται, επισήμως, μαζί με τους υπόλοιπους μαθητές, δεξιόθεν του Ιησού (έχει σημασία η πλευρά, καθότι το δεξί είναι το χέρι του Θεού), ισότιμη με τους άλλους, ως η 13η απόστολος και γεύεται το ίδιο ευχάριστα τον άρτον και τον οίνον, που προσφέρει ο Ναζωραίος. Ο «Κώδικας Ντα Βίντσι», τώρα δικαιώνεται. Δηλαδή, η Μαρία η Μαγδαληνή, όπως μας τα «ρίχνει» ο Γκαρθ Ντέιβις με τις μικρο-φεμινιστικές κορώνες στην ταινία, είναι η θηλυκή υπόσταση του Θεανθρώπου. Καλό, αυτό μου άρεσε! Μάλιστα, ο μαύρος Πέτρος (Τσιουετέλ Ετζιόφορ) ξινίζει τα μάλα και κατεβάζει την μούρη του δέκα πήχες κάτω ως προς την ισότιμη συμπεριφορά του Δασκάλου του απέναντι στην γυναίκα, την Μαρία από τα Μάγδαλα, θεωρώντας πως χάνει την πρωτοκαθεδρία ως ο αγαπητός μαθητής του. Ξέρετε, τώρα, η γυναίκα εκείνη την εποχή στους ιουδαϊκούς, κοινωνικούς κόλπους ήταν χειρότερη και από αίγα. Ο Φίνιξ ως Χριστός, πάλι, είναι μια άλλη πρόταση του σκηνοθέτη, καθώς είναι κάπως στην κοσμάρα του και συμπεριφέρεται σαν φευγάτο παιδί των λουλουδιών. Η σεκάνς δε, με την ανάσταση του Λαζάρου εύκολα συμπεραίνεις, ότι μόλις επέστρεψε ο δάσκαλος από περίπατο διαρκείας στα παπαρουνοχώραφα.  Οι άπιστοι εάν επιλέξουν την ταινία για το εικαστικό μέρος ή το διαφορετικό του θέματος να ξέρουν, ότι θα συστηθούν, είπαμε, με ότι πιο λιγόφαγο σε παραγωγή υπάρχει. Οι δε ακραιφνείς πιστοί θα συνιστούσα να έχουν λάβει καλό σαρακοστιανό γεύμα, διότι ψυχανεμίζομαι ολονυκτία έξω από τις κινηματογραφικές αίθουσες. Μπα, έφυγαν ανεπιστρεπτί εκείνες οι ωραίες εποχές με την Λουκά μπροστάρισσα και τα πλακάτ υψωμένα, τα πύρινα, αφοριστικά συνθήματα και τον «επαναστατικό» παλμό έξω από τα σινεμά που πρόβαλλαν «αιρετικές», θρησκευτικού περιεχομένου ταινίες. Ευλόγησον!