«Γκωγκέν»

Γιώργος Noir Παπαϊωσήφ

Γιώργος Noir Παπαϊωσήφ

gpapaiossif@intownpost.com

«Γκωγκέν»                            

(Gauguin)

 

  • Είδος: Βιογραφικό εποχής
  • Σκηνοθεσία: Εντουάρ Ντελίκ
  • Με τους: Βενσάν Κασέλ, Τουχέι Άνταμς, Μαλίκ Ζιντί, Περνίλε Μπέργκεντορφ
  • Διάρκεια: 102’
  • Διανομή: Seven Films

Η ταινία δεν είναι η βιογραφία του εξαιρετικού και πολύ αγαπημένου μου Γάλλου, μεταϊμπρεσιονιστή ζωγράφου Πολ Γκωγκέν, αλλά αυτό που αναφέρει ο πρωτότυπος τίτλος: «Gauguin – Voyage de Tahiti» (Γκωγκέν: Ταξίδι στην Ταϊτή). Ο βασικός εκπρόσωπος της πειραματικής σχολής «Pont-Aven», που έγινε η αψίδα για να περάσει η μοντέρνα τέχνη, άφησε πίσω του γυναίκα και τέσσερα τέκνα για να ακολουθήσει την ρότα της καρδιά του, την ζωγραφική προς Ταϊτή μεριά. Αυτός ο «δαιμονισμένος», που μεταμορφώθηκε σε «θηρίο» για να στέκει στο καβαλέτο του σιωπηλός αθόρυβος, ζωγραφίζοντας ό,τι έβλεπε εκεί στον παράδεισο της Πολυνησίας. Αυτός ο ρομαντικός και σαρκαστής των πάντων, όπως τον χαρακτηρίζει ο Ιρλανδός συγγραφέας Σόμερσετ Μομ, αυτός ο φανατικός, ο απόβλητος του πολιτισμού έπεσε στα χέρια του άσχετου Γάλλου σκηνοθέτη Εντουάρ Ντελίκ και πολτοποιήθηκε παντελώς. Έγινε κινηματογραφική αλοιφή ο Γκωγκέν από την κάμερα του εν λόγω σκηνοθέτη, που δεν τον γνωρίζω και πραγματικά κρίμα, γιατί δεν έχει δοθεί ακόμα η ευκαιρία να αποτυπωθεί στην μεγάλη οθόνη το αληθινό, ελεύθερο πνεύμα αυτού του αξιοθαύμαστου καλλιτέχνη, που ξέφυγε από τον μικροαστισμό της εποχής, μεγαλουργώντας χωμένος στους κοκοφοίνικες, τις αργιαχλαδιές και τους φύκους, φορώντας παρεό.

Διαβάζοντας, λέει, ο σκηνοθέτης  το «Nόα Nόα» (στην πολυνησιακή γλώσσα σημαίνει Άρωμα), δηλαδή το ημερολόγιο που έγραψε ο Γκωγκέν μετά το πρώτο του ταξίδι στην Ταϊτή το 1893, έφτιαξε την ταινία. Εμείς γινόμαστε μάρτυρες του πρώτου ταξιδιού του ζωγράφου στην Ταϊτή την περίοδο που αποτύπωσε στον καμβά τα αριστουργήματα του. Από το πολύβουο Παρίσι, αποφασίζει να φύγει για την Πολυνησία, απηυδισμένος από την αστική στασιμότητα και την άμετρη, ανθρώπινη ανοησία. Εκεί γνώρισε την όμορφη Μαορί, Τεχούρα (Τουχέι Άνταμς), την ερωτεύτηκε σφόδρα και την εξωτική της φιγούρα την αποτύπωσε σε κάμποσα έργα του («Γυναίκα που κρατά φρούτο μάνγκο», «Η Δυσαρέσκεια», «Κορίτσι με ριπίδιο», «Γυναίκα με λουλούδι», «Ονειροπόληση», «Το πνεύμα των νεκρών παρακολουθεί»). Ο Γκωγκέν είναι καταπιεστικός στην Τεχούρα γιατί ζηλεύει την ελευθεριότητα των γυναικών του νησιού, την κλειδώνει στο σπίτι, ενώ εκείνος δουλεύει χαμάλης στο λιμάνι, ώσπου αναχωρεί για την Γαλλία, λόγω προβλημάτων της υγείας του. Πού και πού τον βλέπουμε να ζωγραφίζει με πάθος, πού και πού λαμβάνουμε μια ποιητική πινελιά από το περιβάλλον που έγινε η πηγή της έμπνευσης του, πού και πού…. Ο Βενσάν Κασέλ ερμηνεύει την αρνητική όψη του Γκωγκέν σε ολόκληρη την διάρκεια της ταινίας, εντελώς αλλαγμένος σε ένα σενάριο σαλατοποιημένο, που προσπαθεί με φωτογραφική ημιμάθεια να καλύψει σημαντικά ζητήματα και γεγονότα. Κρίμα!